DİVAN ŞİİRİNDE SEVGİLİNİN GÜZELLİK UNSURU OLARAK PÜSKÜRME BEN

Divan şiirinde sevgili, daima güzelliğiyle ön plana çıkmış bir tiptir. Şairler özellikle gazel formunda yazdıkları şiirlerin pek çoğunda onun dillere destan olan bu eşsiz güzelliğinden bahsederler. Sevgilinin güzelliğiyle ilgili hususlar anlatılırken de şairin/âşığın üzerinde en yoğunlaştığı nokta, sevgilinin yüzüdür. Sevgilinin yüzündeki her bir unsurun onun güzelliğine farklı bir katkısı vardır. Bu fiziki unsurlardan birisi olan ben üzerine divan şiirinde çok sayıda imaj kurgulanmıştır. Püskürme ben ise yüz veya gerdanda bir arada bulunan irili ufaklı benler için kullanılan bir tabir olup divan şiirinde çok fazla karşımıza çıkmayan ve her güzelde bulunmayan bir niteliktir. Divan, mesnevi, tezkire, antoloji gibi eski Türk edebiyatının önde gelen kaynak eserlerinde yaptığımız araştırmalarda sevgilinin püskürme beni üzerine de şairlerin değişik ve orijinal hayal ve benzetmelere yer verdikleri dikkati çekmiştir. İşte bu bildiride sevgilinin fiziki özelliklerinden biri olup pek fazla bilinmeyen püskürme ben üzerine şairlerin kurduğu imge ve metaforlar irdelenerek söz konusu güzellik unsurunun divan şiirinde ne şekilde ele alındığı tespit edilmeye çalışılacaktır.