Araştırma Makalesi

“BİSÂTIM OL ŞEHE GİTDİ”: KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE HALI

Sayı: 15 [GÜZ 2021] 31 Ekim 2021
PDF İndir

“BİSÂTIM OL ŞEHE GİTDİ”: KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE HALI

Öz

Sahip olduğu tasarım, desen ve renklerin estetik değeri nedeniyle bir sanat eseri sayılan halı, ayrıca birçok sanat eserinin kompozisyonunda da yer almıştır. Resim ve minyatür gibi görsel sanatların kompozisyonunu tamamlamanın yanı sıra klasik Türk şiirinde de tabiat tasviri için önemli bir teşbih unsuru olmuştur. Klasik Türk şiirinin halı sanatı ile ilişkisi sadece metin tanıklığı düzleminde gelişmemiştir; bu sanatın formuna dair birçok niteliğin de şiirde mevcut olduğu görülür. Çalışmada halının sanat değeri ortaya konulmaya çalışıldıktan sonra onun Türk kültüründeki yaygınlığı ve diğer kültürlere etkisi üzerinde duruldu. Estetik bir unsur olarak halının, Türk kültüründe kazandığı özgün tasarım onu dünyada görsel sanatların önemli bir parçası kılmıştır. Bunlar resim sanatıyla örneklendikten sonra klasik Türk şiirinde halının bir imaj olarak karşılık bulduğu zeminlere odaklanılmıştır. Halının bu şiir evreninde kazandığı sembolik anlamların üzerinde durmanın yanı sıra halı ve şiir sanatlarının tasvir anlayışlarındaki ortaklıklara da dikkat çekilmiştir. Şairlerin halı ile oluşan güzelliği önemseyip ondaki estetik niteliklerle önce tabiatı eşleştirdikleri, sonrasında bütün bunları şiirsel imajlara büründürdükleri söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akdoğan, Yaşar. (e-kitap), Ahmedî Dîvânı, https://ekitap.ktb.gov.tr/Eklenti/10591,ahmedidivaniyasarakdoganpdf.pdf?0 (Erişim Tarihi: 20.06.2021).
  2. Akkuş, Metin. (e-kitap), Nef’î Dîvânı, https://ekitap.ktb.gov.tr/Eklenti/57741,nefi-divanipdf.pdf?0 (Erişim Tarihi: 20.06.2021).
  3. Aksoyak, İ. H. (e-kitap), Gelibolulu Mustafa Âlî Dîvânı. https://ekitap.ktb.gov.tr/ Eklenti/58695,gelibolulu-mustafa-ali-divanipdf.pdf?0 (Erişim Tarihi: 20.07.2021).
  4. Akyüz, Kenan vd. (1990), Fuzûlî Divanı, Akçağ Yayınları, Ankara.
  5. Alexander, Cristopher (2021), Erken Dönem Türk Halısı, (Çev.) Özgüç Orhan, Albaraka Yayınları, İstanbul.
  6. Andrews, Walter G. (2000), Şiirin Sesi Toplumun Şarkısı, (Çev.) Tansel Güney, İletişim Yayınları, İstanbul.
  7. Aslanapa, Oktay. (1989), Türk Sanatı, Remzi Kitabevi, İstanbul.
  8. Bilkan, Ali Fuat. (1997), Nâbî Divanı I-II, MEB Yayınları, İstanbul.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ekim 2021

Gönderilme Tarihi

28 Temmuz 2021

Kabul Tarihi

21 Eylül 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Sayı: 15 [GÜZ 2021]

Kaynak Göster

ISNAD
Karadeniz, Mustafa Uğur. “‘BİSÂTIM OL ŞEHE GİTDİ’: KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE HALI”. Hikmet - Akademik Edebiyat Dergisi. 15 [GÜZ 2021] (01 Ekim 2021): 68-86. https://doi.org/10.28981/hikmet.975397.

ULAKBİM-DERGİPARK Bünyesinde Faaliyet Gösteren HİKMET-Akademik Edebiyat Dergisi (Journal Of Academic Literature) 

Türk Dili ve Edebiyatı Alanında Yayımlanan Uluslararası Hakemli Bir Dergidir.