TÜRKİYE’NİN SÜRDÜRÜLEBİLİR EKONOMİK BÜYÜMESİNDE TARIM, KENTLEŞME VE YENİLENEBİLİR ENERJİNİN ETKİSİ: ARDL SINIR TESTİ YAKLAŞIMI

Mustafa Köseoğlu; Hüseyin Ünal

doi:10.17218/hititsosbil.590338

TÜRKİYE’NİN SÜRDÜRÜLEBİLİR EKONOMİK BÜYÜMESİNDE TARIM, KENTLEŞME VE YENİLENEBİLİR ENERJİNİN ETKİSİ: ARDL SINIR TESTİ YAKLAŞIMI

Öz

Bu çalışma Türkiye’de 1990-2016 dönemi için tarım, kentleşme ve yenilenebilir enerji tüketiminin ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini ARDL sınır testi ile araştırmayı amaçlamaktadır. ARDL sınır testi sonuçlarına göre tarım, kentleşme ve yenilenebilir enerji tüketimi ile ekonomik büyüme arasında eşbütünleşme ilişkisinin olduğu ortaya konulmuştur. Eşbütünleşme bulguları; tarım, kentleşme ve yenilenebilir enerji tüketiminin ekonomik büyümeyi uzun dönemde pozitif yönde etkilediğini göstermektedir. Ayrıca seriler arasındaki zamana bağlı dinamik ilişkileri incelemek için hata düzeltme modeli (ECM) kullanılmıştır. Uygulanan ECM analiz sonucunda hata düzeltme teriminin katsayısı negatif ve %1 anlamlılık düzeyinde istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Hata düzeltme teriminin negatif ve anlamlı bir katsayıya sahip olması, serilerde kısa dönemde meydana gelen dengeden sapmaların uzun dönem denge seviyesine yakınsadığını ifade etmektedir.

Anahtar Kelimeler

Yenilenebilir Enerji,Kentleşme,Tarım,ARDL Modeli

Kaynakça

Alam, S., Fatima, A. ve Butt, M. S. (2007). Sustainable development in Pakistan in the context of energy consumption demand and environmental degradation. Journal of Asian Economics, 18(5), 825-837.
Alper, F. Ö. (2018). Yenilenebilir enerji ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki: 1990-2017 Türkiye örneği. Çankırı Karatekin Üniversitesi İİBF Dergisi. 8 (2), 223-242.
Amri, F. (2016). The relationship amongst energy consumption, foreign direct investment and output in developed and developing countries. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 64, 694-702. Apergis, N. ve Danuletiu, D. C. (2014). Renewable energy and economic growth: evidence from the sign of panel long-run causality. International Journal of Energy Economics and Policy, 4(4), 578-587.
Apergis, N. ve Payne, J. E. (2010). Renewable energy consumption and growth in eurasia. Energy Economics, 32(6), 1392-1397.
Arı, A. (2006). Türkiye’de tarımın ekonomideki yeri ve güncel sorunları. Çalışma ve Toplum Dergisi, 9, 61-81.
Bekhet, H.A., Matar, A. ve Yasmin, T. (2017). CO2 emissions, energy consumption, economic growth and financial development in GCC countries: Dynamic simultaneous equation models. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 70, 117-132.
Bélaïd, F. ve Youssef, M. (2017). Environmental degradation, renewable and non-renewable electricity consumption, and economic growth: Assessing the evidence from Algeria. Energy Policy, 102, 277-287.
Bloch, H., Rafiq, S. ve Salim, R. (2015). Economic growth with coal, oil and renewable energy consumption in China: Prospects for fuel substitution. Economic Modelling, 44, 104-115.

Bulut, U. ve Muratoğlu, G. (2018). Renewable energy in Turkey: great potential, low but ıncreasing utilization, and an empirical analysis on renewable energy-growth nexus. Energy Policy, 123, 240-250.
Büyükyılmaz, A. ve Mert M. (2015). CO2 emisyonu, yenilenebilir enerji tüketimi ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin MSVAR yaklaşımı ile modellenmesi: Türkiye örneği. Journal of World of Turks, 7(3), s103-118.
Dogan, E. (2015). The relationship between economic growth and electricity consumption from renewable and non-renewable sources: A study of Turkey. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 52, 534-546.
Eddine Chebbi, H. (2010). Agriculture and economic growth in Tunisia. China Agricultural Economic Review, 2(1), 63-78.
Ege, H. (2011). Tarım sektörünün ekonomideki yeri ve önemi, Tepge Bakış, 7, 1-4.
Engle, R.F. ve Granger, C.W.J. (1987). Co-integrationand error correction representation, estimation and testing. Econometrica, 55(2), 251-276.
Er, B., Guneysu, Y. ve Ünal, H. (2018). Financing renewable energy projects: An empirical analysis for turkey, International Journal of Energy Economics and Policy, 8(6), 180-185.
Fang, Y. (2011). Economic welfare impacts from renewable energy consumption: The China experience. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 15(9), 5120-5128.
Granger, C.W. ve Newbold, P. (1974), Spurious regressions in econometrics. Journal of Econometrics, 2, 111-120.Gujarati, D. N. (2004). Temel ekonometri. İstanbul: Literatür Yayıncılık.
Ito, K. (2017). CO2 emissions, renewable and non-renewable energy consumption, and economic growth: Evidence from panel data for developing countries. International Economics, 151, 1-6.
İmrohoroğlu, A., İmrohoroğlu, S. ve Üngör, M. (2014). Agricultural productivity and growth in Turkey. Macroeconomic Dynamics, 18(5), 998-1017.İnan İ. H. (2006). Tarım ekonomisi ve işletmeciliği. İstanbul: İdeal Kültür Yayıncılık.
Jatuporn, C., Chien, L. H., Sukprasert, P. ve Thaipakdee, S. (2011). Does a long-run relationship exist between agriculture and economic growth in Thailand. International Journal of Economics and Finance, 3(3), 227-233.
Johansen, S. (1988). Statistical analysis of cointegration vectors. Journal of Economic Dynamics and Control, 12(2/3), 231-254.
Johansen, S. ve Juselius, K. (1990). Maximum likelihood estimation and inference on co-integration-with applications to the demand for money. Oxford Bulletin of Economics and Statistics, 52(2), 169-210.
Karagöl, E., Erbaykal, E. ve Ertuğrul, H. M. (2007). Türkiye'de ekonomik büyüme ile elektrik tüketimi ilişkisi: sınır testi yaklaşımı. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 8(1), 72-80.
Katircioglu, S.T. (2006). Causality between agriculture and economic growth in a small nation under political isolation: A case from North Cyprus. Internati-onal Journal of Social Economics, 33( 4), 331-343.
Kıral, T., & Akder, H. (2000). Makro ekonomik göstergelerle tarım sektörü. Türkiye Ziraat Mühendisliği V. Teknik Kongresi, 17-21.
Liddle, B. (2013). The energy, economic growth, urbanization nexus across development: Evidence from heterogeneous panel estimates robust to cross-sectional dependence. The Energy Journal, 34(2), 223-244.
Menegaki, A. N. (2011). Growth and renewable energy in europe: a random effect model with evidence for neutrality hypothesis. Energy Economics, 33(2), 257-263.
Menyah, K. ve Wolde-Rufael Y. (2010). CO2 emissions, nuclear energy, renewable energy and economic growth in the US. Energy Policy, 38(2010), 2911-2915. Mills, E. S., Becker, C. M. ve Verma S. (1986), Studies in Indian Urban Development. Oxford: Oxford Univ. Press.
Narayan, P.K. ve Smyth, R. (2006). What determines migration flows from low income to high-income countries? An empirical investigation of Fiji-US migration 1972-2001. Contemporary Economic Policy, 24(2), 332-342.
Naseri, S. F., Motamedi, S. ve Ahmadian, M. (2016). Study of mediated consumption effect of renewable energy on economic growth of OECD countries. Procedia Economics and Finance, 36, 502-509.
Ocal, O. ve Aslan, A. (2013). Renewable energy consumption–economic growth nexus in Turkey. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 28, 494-499.
Özşahin, Ş., Mucuk, M. ve Gerçeker, M. (2016). Yenilenebilir enerji ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki: BRICS-T ülkeleri üzerine panel ARDL analizi. siyaset. Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, 4(4), 111-130.
Pao, H.-T. ve Fu, H.-C. (2013). Renewable energy, non-renewable energy and economic growth in Brazil. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 25, 381-392. Peseran, M. H., Shin, Y. ve Smith, R. J. (2001). Bounds testing approaches to the analysis of level relationships. Journal Applied Econometrics, 16, 289-326.
Rafindadi, A. A. ve Ozturk, İ. (2017). Impacts of renewable energy consumption on the German economic growth: Evidence from combined cointegration test. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 75, 1130-1141.
Sancar, C., ve Sancar, C. (2017). The Econometrical analysis of the relationship between urbanisation and economic growth (the case of EU countries and Turkey). Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi, (19), 1-24.
Sarker, S., Khan, A. ve Mannan, M. M. (2016). Urban population and economic growth: South Asia perspective. European Journal of Government and Economics, 5(1), 64-75.
Sebri, M. ve Ben-Salha, O. (2014). On the causal dynamics between economic growth, renewable energy consumption, CO2 emissions and trade openness: Fresh evidence from BRICS countries. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 39, 14-23.
Shabu, T. (2010). ‘The Relationship between urbanization and economic development in developing countries. International Journal of Economic Development Research and Investment, 1(2), 30-36.
Shahbaz, M., Loganathan, N., Zeshan, M. ve Zaman, K. (2015). Does Renewable energy consumption add in economic growth? an application of autoregressive distributed lag model in Pakistan. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 44, 576-585.
Singh, R., Swami, N. S., ve Prasad, B. C. (2014). Urbanization and economic growth: an empirical study of pacific island economies. The University of the South Pacific, Working Paper: School of Economics.
Tuğcu, C. T., Öztürk, İ. ve Aslan, A. (2012). Renewable and non-renewable energy consumption and economic growth relationship revisited: evidence from G7 countries. Energy Economics, 34(6), 1942-1950.
Yildirim, E., Saraç, Ş. ve Aslan, A. (2012). Energy consumption and economic growth in the USA: Evidence from renewable energy. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 16(9), 6770-6774.
Zi L. Y. (2017). Urbanization and economic growth in China—an empirical research based on VAR model, International Journal of Economics and Finance, 9(3), 210- 219.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Mustafa Köseoğlu
0000-0003-1542-4271
Türkiye

Hüseyin Ünal ^*
0000-0001-6323-1322
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

29 Aralık 2019

Gönderilme Tarihi

10 Temmuz 2019

Kabul Tarihi

14 Aralık 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 12 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.17218/hititsosbil.590338

IZ

https://izlik.org/JA72CD57EG

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Köseoğlu, M., & Ünal, H. (2019). TÜRKİYE’NİN SÜRDÜRÜLEBİLİR EKONOMİK BÜYÜMESİNDE TARIM, KENTLEŞME VE YENİLENEBİLİR ENERJİNİN ETKİSİ: ARDL SINIR TESTİ YAKLAŞIMI. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12(2), 400-415. https://doi.org/10.17218/hititsosbil.590338

AMA

1.Köseoğlu M, Ünal H. TÜRKİYE’NİN SÜRDÜRÜLEBİLİR EKONOMİK BÜYÜMESİNDE TARIM, KENTLEŞME VE YENİLENEBİLİR ENERJİNİN ETKİSİ: ARDL SINIR TESTİ YAKLAŞIMI. hititsosbil. 2019;12(2):400-415. doi:10.17218/hititsosbil.590338

Chicago

Köseoğlu, Mustafa, ve Hüseyin Ünal. 2019. “TÜRKİYE’NİN SÜRDÜRÜLEBİLİR EKONOMİK BÜYÜMESİNDE TARIM, KENTLEŞME VE YENİLENEBİLİR ENERJİNİN ETKİSİ: ARDL SINIR TESTİ YAKLAŞIMI”. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 12 (2): 400-415. https://doi.org/10.17218/hititsosbil.590338.

EndNote

Köseoğlu M, Ünal H (01 Aralık 2019) TÜRKİYE’NİN SÜRDÜRÜLEBİLİR EKONOMİK BÜYÜMESİNDE TARIM, KENTLEŞME VE YENİLENEBİLİR ENERJİNİN ETKİSİ: ARDL SINIR TESTİ YAKLAŞIMI. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 12 2 400–415.

IEEE

[1]M. Köseoğlu ve H. Ünal, “TÜRKİYE’NİN SÜRDÜRÜLEBİLİR EKONOMİK BÜYÜMESİNDE TARIM, KENTLEŞME VE YENİLENEBİLİR ENERJİNİN ETKİSİ: ARDL SINIR TESTİ YAKLAŞIMI”, hititsosbil, c. 12, sy 2, ss. 400–415, Ara. 2019, doi: 10.17218/hititsosbil.590338.

ISNAD

Köseoğlu, Mustafa - Ünal, Hüseyin. “TÜRKİYE’NİN SÜRDÜRÜLEBİLİR EKONOMİK BÜYÜMESİNDE TARIM, KENTLEŞME VE YENİLENEBİLİR ENERJİNİN ETKİSİ: ARDL SINIR TESTİ YAKLAŞIMI”. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 12/2 (01 Aralık 2019): 400-415. https://doi.org/10.17218/hititsosbil.590338.

JAMA

1.Köseoğlu M, Ünal H. TÜRKİYE’NİN SÜRDÜRÜLEBİLİR EKONOMİK BÜYÜMESİNDE TARIM, KENTLEŞME VE YENİLENEBİLİR ENERJİNİN ETKİSİ: ARDL SINIR TESTİ YAKLAŞIMI. hititsosbil. 2019;12:400–415.

MLA

Köseoğlu, Mustafa, ve Hüseyin Ünal. “TÜRKİYE’NİN SÜRDÜRÜLEBİLİR EKONOMİK BÜYÜMESİNDE TARIM, KENTLEŞME VE YENİLENEBİLİR ENERJİNİN ETKİSİ: ARDL SINIR TESTİ YAKLAŞIMI”. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 12, sy 2, Aralık 2019, ss. 400-15, doi:10.17218/hititsosbil.590338.

Vancouver

1.Mustafa Köseoğlu, Hüseyin Ünal. TÜRKİYE’NİN SÜRDÜRÜLEBİLİR EKONOMİK BÜYÜMESİNDE TARIM, KENTLEŞME VE YENİLENEBİLİR ENERJİNİN ETKİSİ: ARDL SINIR TESTİ YAKLAŞIMI. hititsosbil. 01 Aralık 2019;12(2):400-15. doi:10.17218/hititsosbil.590338