EN
TR
Yüksek voltajlı iletim hattı kamulaştırmalarında irtifak bedelinin hesaplanması için yeni bir yöntem önerisi
Öz
Taşınmazlar üzerinden geçen yüksek voltajlı iletim hatları (YVİH) için irtifak kamulaştırması yapılmaktadır. Bu uygulama, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun yetersiz olması sebebiyle Yargıtay kararlarıyla yürütülmektedir. Her bir uygulama için yeni bir karar çıkarılmaktadır. Bu kararlar içinden, karşılaşılan yeni bir durumun çözümüne yönelik uygun hükmü aramak iş gücü ve zaman kaybı oluşturmaktadır. Taşınmaz değerini olumsuz etkileyen YVİH faktörleri ve bu faktörlerin değeri etkileme dereceleri de açık ve kesin değildir. Bu belirsizlik, irtifak bedelinin eksik veya fazla hesaplanmasına sebep olmaktadır. Bu çalışmada; yerli ve yabancı gayrimenkul değerleme uzmanlarıyla yapılan görüşmeler, ulusal ve uluslararası anket çalışmaları (20 farklı ülkeden katılımcı), Yargıtay kararları ve bilirkişi raporlarının incelemesi ile hâkim ve avukatlarla yapılan değerlendirmeler sonucunda YVİH’nin taşınmaz değerini etkileyen faktörler belirlenmiştir. Bu faktörler Analitik Hiyerarşi Yöntemi kullanılarak ağırlıklandırılmıştır. Böylelikle, irtifak bedelini otomatik olarak hesaplayan bir YVİH etki-değer modeli geliştirilmiştir. Node.js, Electron, TypeScript, React, Ant Design ve Webpack kullanılarak bu otomasyon modelinin arayüz yazılımı yapılmıştır. Model, Türkiye’deki çeşitli illerden toplanan 60 bilirkişi raporuyla test edilmiştir. Bu raporların 10 tanesi çalışmada örnek olarak gösterilmiştir. Otomasyon modeline göre, bilirkişi raporlarındaki yanılma oranı en az %17.21 ve en fazla %84.56 olarak bulunmuştur. Bu model, irtifak bedeli hesaplanmasında bir standart sağlayarak bu bedelin eksik veya fazla tespit edilmesi sorununu önemli ölçüde ortadan kaldıracaktır. İrtifak bedelinin tespitinde, kullanıcıların adım adım takip edebileceği tanımlı bir iş akış şeması mevcut olmadığı için hukuki süreçte karışıklık ve zaman kaybı meydana gelmektedir. Bu eksikliği gidermek içim, hâkim ve avukatlarla değerlendirmeler yapılarak irtifak kamulaştırma uygulamalarındaki hukuki prosedürü hızlandıracak bir iş akış şeması oluşturulmuş ve çalışmada sunulmuştur.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Akinjare, O. A., Oluwunmi, A. O., & Iroham, O. C. (2012). Impact of HVOTLs on residential property rental values in high-brow Lagos metropolis. Ethiopian Journal of Environmental Studies and Management, 5(1), 56-63.
- Akinjare, O. A., Ogumba, O. A., Ayedun, C. A., & Iroham, C. O. (2013). Disamenity hazards and rental values in surulere, lagos metropolis: a perceptional study of power lines. Ethiopian Journal of Environmental Studies and Management, 6(1), 96-103.
- Bond, S., & Hopkins, J. (2000). The Impact of Transmission Lines of Residential Property Values: Results of Case Study in a Suburb of Wellington. Pacific Rim property research journal, 6(2), 53.
- Bottemiller, S. C., & Wolverton, M. L. (2013). The Price Effects of HVTLs on Abutting Homes. Appraisal Journal, 81(1).
- Bunch, K. J., Swanson, J., Vincent, T. J., & Murphy, M. F. G. (2015). Magnetic fields and childhood cancer: an epidemiological investigation of the effects of high-voltage underground cables. Journal of Radiological Protection, 35(3), 695.
- Callanan, J. (2010). An update on the latest literature – the effect of high voltage transmission lines on property values. Proceedings from the 16th Annual Pacific Rim Real Estate Society Conference. Wellington, New Zealand.
- Callanan, J. (2013). A contingent valuation approach to the valuation of high voltage transmission lines. Proceedings of the 19th Annual Pacific Rim Real Estate Society Conference. Melbourne, Australia.
- Callanan, J. (2017). Is the effect of high voltage transmission lines undervalued?. International Journal of Housing Markets and Analysis, 10(2), 221-230.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Arazi Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
15 Ocak 2024
Yayımlanma Tarihi
3 Mayıs 2024
Gönderilme Tarihi
13 Temmuz 2023
Kabul Tarihi
12 Aralık 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Cilt: 11 Sayı: 1
APA
Marabaoğlu, S. N., & Uzun, B. (2024). Yüksek voltajlı iletim hattı kamulaştırmalarında irtifak bedelinin hesaplanması için yeni bir yöntem önerisi. Jeodezi ve Jeoinformasyon Dergisi, 11(1), 1-18. https://doi.org/10.9733/JGG.2024R0001.T
AMA
1.Marabaoğlu SN, Uzun B. Yüksek voltajlı iletim hattı kamulaştırmalarında irtifak bedelinin hesaplanması için yeni bir yöntem önerisi. hkmojjd. 2024;11(1):1-18. doi:10.9733/JGG.2024R0001.T
Chicago
Marabaoğlu, Seda Nur, ve Bayram Uzun. 2024. “Yüksek voltajlı iletim hattı kamulaştırmalarında irtifak bedelinin hesaplanması için yeni bir yöntem önerisi”. Jeodezi ve Jeoinformasyon Dergisi 11 (1): 1-18. https://doi.org/10.9733/JGG.2024R0001.T.
EndNote
Marabaoğlu SN, Uzun B (01 Mayıs 2024) Yüksek voltajlı iletim hattı kamulaştırmalarında irtifak bedelinin hesaplanması için yeni bir yöntem önerisi. Jeodezi ve Jeoinformasyon Dergisi 11 1 1–18.
IEEE
[1]S. N. Marabaoğlu ve B. Uzun, “Yüksek voltajlı iletim hattı kamulaştırmalarında irtifak bedelinin hesaplanması için yeni bir yöntem önerisi”, hkmojjd, c. 11, sy 1, ss. 1–18, May. 2024, doi: 10.9733/JGG.2024R0001.T.
ISNAD
Marabaoğlu, Seda Nur - Uzun, Bayram. “Yüksek voltajlı iletim hattı kamulaştırmalarında irtifak bedelinin hesaplanması için yeni bir yöntem önerisi”. Jeodezi ve Jeoinformasyon Dergisi 11/1 (01 Mayıs 2024): 1-18. https://doi.org/10.9733/JGG.2024R0001.T.
JAMA
1.Marabaoğlu SN, Uzun B. Yüksek voltajlı iletim hattı kamulaştırmalarında irtifak bedelinin hesaplanması için yeni bir yöntem önerisi. hkmojjd. 2024;11:1–18.
MLA
Marabaoğlu, Seda Nur, ve Bayram Uzun. “Yüksek voltajlı iletim hattı kamulaştırmalarında irtifak bedelinin hesaplanması için yeni bir yöntem önerisi”. Jeodezi ve Jeoinformasyon Dergisi, c. 11, sy 1, Mayıs 2024, ss. 1-18, doi:10.9733/JGG.2024R0001.T.
Vancouver
1.Seda Nur Marabaoğlu, Bayram Uzun. Yüksek voltajlı iletim hattı kamulaştırmalarında irtifak bedelinin hesaplanması için yeni bir yöntem önerisi. hkmojjd. 01 Mayıs 2024;11(1):1-18. doi:10.9733/JGG.2024R0001.T