EN
TR
2014 Ege Denizi Depremi Öncesi GNSS İstasyonlarında Gözlemlenen TEC Anomalileri
Öz
Son yıllarda, Küresel Konumlandırma Uydu Sistemleri GNSS alıcılarından elde edilen İyonosferik Toplam Elektron İçeriği TEC değerleri, sismik anomalileri tespit etmede artan bir şekilde kullanılmaktadır. Bu çalışmada, Küresel Konumlandırma sistemi – Toplam Elektron İçeriği GPS-TEC değişimleri kullanılarak 2014 Ege Denizi depremi 40.305°N 25.453°E, 24 May 2014, 09:25:03 UT, Mw:6.9 öncesinde iyonosferik TEC’te gerçekleşen anormal değişimler araştırılmıştır. Deprem merkez üssü yakınındaki Türkiye Sabit GNSS Ağı’na TUSAGA-Aktif ait üç istasyon ve Uluslararası GNSS Servisi’ne IGS ait iki istasyondan elde edilen veriler kullanılarak deprem öncesi iyonosferik anomaliler tespit edilmiştir. Uzay iklim koşullarıyla ilişkili olan Güneş Aktivitesi İndeksi F10.7 ve Jeomanyetik Aktivite İndeksi Dst , deprem öncesi iyonosferik anomalileri analiz etmek için kullanılmıştır. Bu değerler incelendiğinde 8-15 Mayıs 2014 tarihleri arasında yüksek güneş aktivitesinin meydana geldiği görülmüştür. Düşey Toplam Elektron İçeriğindeki VTEC ilk anlamlı artış pozitif anomali depremden 10 gün önce 14 Mayıs 2014 tarihinde tespit edilmiştir. Bu değişim büyük ihtimalle yüksek güneş aktivitesinden dolayı gerçekleşmiştir. İndis değerleri, 15 Mayıs 2014 tarihinden sonra yüksek güneş aktivitesi veya Jeomanyetik aktivitenin gerçekleşmediğini vurgulamıştır. Depremden bir gün önce her istasyona ait iyonosferik TEC değişimlerinde anormal değişimler negatif anomali görülmüştür. Alt sınır değerden yaklaşık 10-20 TEC birimi TECU düşük olan bu değişimlerin 2014 Ege Denizi depreminin öncülü olabileceği düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Afraimovich E.L., Kosogorov E.A., Perevalova N.P., Plotnikov A.V., (2001), The use of GPS arrays in detecting shock- acoustic waves generated during rocket launchings, Journal of Atmospheric and Solar-Terrestrial Physics, 63, 1941-1957.
- Bruevich E.A., Bruevich V.V., Yakunina G.V., (2014), Changed relation between solar 10.7-cm radio flux and some activity indices which describe the radiation at different altitudes of atmosphere during cycles 21-23, Journal of Astrophysics and Astronomy, 35, 1-15.
- Calais E., Minster J.B., (1995), GPS Detection of ionospheric perturbations following the January 17, 1994, Northridge earthquake, Geophysical Research Letters, 22, 1045-1048.
- Calais E., Minster J.B., (1998), GPS, earthquakes, the ionosphere, and the space shuttle, Physics of the Earth and Planetary Interiors, 105, 167-181.
- Chakraborty M., Kumar S., De B.K., Guha A., (2014), Latitudinal characteristics of GPS derived ionospheric TEC: a comparative study with IRI 2012 model, Annals of Geophysics, doi:10.4401/ ag-6438.
- Chmyrev V.M., Isaev N.V., Serebryakova O.N., Sorokin V.M., Sobolev Y.P., (1997), Small-scale plasma inhomogeneities and correlated ELF emissions in the ionosphere over an earthquake region, Journal of Atmospheric and Solar-Terrestrial Physics, 59, 967-974.
- Coley W.R., Stoneback R.A., Heelis R.A., Hairston M.R., (2014), Topside equatorial zonal ion velocities measured by C/NOFS during rising solar activity, Annales Geophysicae, 32, 69-75.
- Contadakis M., Arabelos D., Pikridas C., Spatalas S., (2012), Total electron content variations over southern Europe before and during the M 6.3 Abruzzo earthquake of April 6, 2009, Annals of Geophysics, 55, 83-93.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
-
Yayımlanma Tarihi
1 Aralık 2016
Gönderilme Tarihi
-
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2016 Sayı: 108
APA
Ulukavak, M., & Yalçınkaya, M. (2016). 2014 Ege Denizi Depremi Öncesi GNSS İstasyonlarında Gözlemlenen TEC Anomalileri. Jeodezi ve Jeoinformasyon Dergisi, 108, 59-67. https://doi.org/10.9733/jgg.280216.1t
AMA
1.Ulukavak M, Yalçınkaya M. 2014 Ege Denizi Depremi Öncesi GNSS İstasyonlarında Gözlemlenen TEC Anomalileri. hkmojjd. 2016;(108):59-67. doi:10.9733/jgg.280216.1t
Chicago
Ulukavak, Mustafa, ve Mualla Yalçınkaya. 2016. “2014 Ege Denizi Depremi Öncesi GNSS İstasyonlarında Gözlemlenen TEC Anomalileri”. Jeodezi ve Jeoinformasyon Dergisi, sy 108: 59-67. https://doi.org/10.9733/jgg.280216.1t.
EndNote
Ulukavak M, Yalçınkaya M (01 Aralık 2016) 2014 Ege Denizi Depremi Öncesi GNSS İstasyonlarında Gözlemlenen TEC Anomalileri. Jeodezi ve Jeoinformasyon Dergisi 108 59–67.
IEEE
[1]M. Ulukavak ve M. Yalçınkaya, “2014 Ege Denizi Depremi Öncesi GNSS İstasyonlarında Gözlemlenen TEC Anomalileri”, hkmojjd, sy 108, ss. 59–67, Ara. 2016, doi: 10.9733/jgg.280216.1t.
ISNAD
Ulukavak, Mustafa - Yalçınkaya, Mualla. “2014 Ege Denizi Depremi Öncesi GNSS İstasyonlarında Gözlemlenen TEC Anomalileri”. Jeodezi ve Jeoinformasyon Dergisi. 108 (01 Aralık 2016): 59-67. https://doi.org/10.9733/jgg.280216.1t.
JAMA
1.Ulukavak M, Yalçınkaya M. 2014 Ege Denizi Depremi Öncesi GNSS İstasyonlarında Gözlemlenen TEC Anomalileri. hkmojjd. 2016;:59–67.
MLA
Ulukavak, Mustafa, ve Mualla Yalçınkaya. “2014 Ege Denizi Depremi Öncesi GNSS İstasyonlarında Gözlemlenen TEC Anomalileri”. Jeodezi ve Jeoinformasyon Dergisi, sy 108, Aralık 2016, ss. 59-67, doi:10.9733/jgg.280216.1t.
Vancouver
1.Mustafa Ulukavak, Mualla Yalçınkaya. 2014 Ege Denizi Depremi Öncesi GNSS İstasyonlarında Gözlemlenen TEC Anomalileri. hkmojjd. 01 Aralık 2016;(108):59-67. doi:10.9733/jgg.280216.1t