EN
TR
Ege Denizi’nde makine öğrenimi yöntemleri ile anlık deniz seviyesi değişimlerinin tahmini
Öz
Anlık deniz seviyesinin tahmini, jeodezik düşey datumun belirlenmesi ve güncellenmesi, kıyı alanlarının korunması, kıyı ekosistemlerinin izlenmesi, kıyı yapılarının planlanması ve bakımı, iklim değişikliği etkilerinin gözlenmesi açısından büyük önem taşımaktadır. Anlık deniz seviyesi tahmini için kullanılan geleneksel yöntemler genellikle doğrusal varsayımlara dayanmaktadır. Ancak deniz seviyesini etkileyen faktörler çok çeşitlidir ve etkileri bölgeden bölgeye değişmektedir. Genellikle doğrusal olmayan ve karmaşık bağımlılık yapılarına sahiptirler. Bu nedenle, doğrusal olmayan deniz seviyeleri doğrusal modeller kullanılarak yüksek duyarlıkta belirlenemez. Makine öğrenimi tahmin yöntemleri ise, son zamanlarda değişkenler arasındaki karmaşık bağımlılık yapılarının modellenmesinde sıklıkla kullanılmaktadır. Bu çalışma kapsamında, anlık deniz seviyesini yüksek doğrulukta tahmin etmek ve doğrusal tahmin yöntemleri ile doğrusal olmayan tahmin yöntemlerini karşılaştırmak amacıyla makine öğrenimi tahmin yöntemlerinden Çoklu Doğrusal Regresyon (ÇDR) doğrusal modeli, Destek Vektör Regresyonu (DVR) doğrusal olmayan model ve Rastgele Orman Regresyonu (ROR) doğrusal olmayan model algoritmaları kullanılmış ve tahmin performansları karşılaştırılmıştır. Çalışma sonucunda anlık deniz seviyesi için en yüksek tahmin performansı ROR ile elde edilmiş olup, en düşük tahmin performansı ise ÇDR yöntemi ile elde edilmiştir. Sonuç olarak anlık deniz seviyelerinin çalışmada kullanılan öncül bilgiler ile ROR kullanılarak yüksek hassasiyette tahmin edilebileceği ve doğrusal tahmin modelinin anlık deniz seviyesinin karmaşık bağımlılık yapısının modellenmesinde yetersiz olduğu gösterilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Teşekkür
Çalışmada kullanılan TUDES verilerini https://tudes.harita.gov.tr/ linki üzerinden sağlayan Harita Genel Müdürlüğüne teşekkür ederiz.
Kaynakça
- Arns, A., Wahl, T., Wolff, C., Vafeidis, A. T., Haigh, I. D., Woodworth, P., Niehüser, S., & Jensen, J. (2020). Non-linear interaction modulates global extreme sea levels, coastal flood exposure, and impacts. Nature communications, 11(1), 1-9.
- Box, G. E., Jenkins, G. M., Reinsel, G. C., & Ljung, G. M. (2015). Time series analysis: forecasting and control. John Wiley & Sons.
- Brundrit, G. B. (1995). Trends of southern African sea level: statistical analysis and interpretation. South African journal of marine science, 16(1), 9-17.
- Chanklan, R., Kaoungku, N., Suksut, K., Kerdprasop, K., & Kerdprasop, N. (2018). Runoff Prediction with a combined artificial neural network and support vector regression. International Journal of Machine Learning and Computing, 8(1).
- Cortes, C., & Vapnik, V. (1995). Support-vector networks. Machine learning, 20(3), 273-297.
- Costa, C. G., Leite, J. R. B., Castro, B. M., Blumberg, A. F., Georgas, N., Dottori, M., & Jordi, A. (2020). An operational forecasting system for physical processes in the Santos-Sao Vicente-Bertioga Estuarine System, Southeast Brazil. Ocean Dynamics, 70(2), 257-271.
- Drucker, H., Burges, C. J., Kaufman, L., Smola, A., & Vapnik, V. (1997). Support vector regression machines. Advances in neural information processing systems, 9, 155-161.
- Ertuğrul, Ö. F., & Tağluk, M. E. (2017). Forecasting local mean sea level by generalized behavioral learning method. Arabian Journal for Science and Engineering, 42(8), 3289-3298.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Yer Bilimleri ve Jeoloji Mühendisliği (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
1 Kasım 2021
Gönderilme Tarihi
4 Temmuz 2020
Kabul Tarihi
21 Aralık 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2021 Cilt: 8 Sayı: 2
APA
Yavuzdoğan, A., & Tanır Kayıkçı, E. (2021). Ege Denizi’nde makine öğrenimi yöntemleri ile anlık deniz seviyesi değişimlerinin tahmini. Jeodezi ve Jeoinformasyon Dergisi, 8(2), 84-103. https://doi.org/10.9733/JGG.2021R0007.T
AMA
1.Yavuzdoğan A, Tanır Kayıkçı E. Ege Denizi’nde makine öğrenimi yöntemleri ile anlık deniz seviyesi değişimlerinin tahmini. hkmojjd. 2021;8(2):84-103. doi:10.9733/JGG.2021R0007.T
Chicago
Yavuzdoğan, Ahmet, ve Emine Tanır Kayıkçı. 2021. “Ege Denizi’nde makine öğrenimi yöntemleri ile anlık deniz seviyesi değişimlerinin tahmini”. Jeodezi ve Jeoinformasyon Dergisi 8 (2): 84-103. https://doi.org/10.9733/JGG.2021R0007.T.
EndNote
Yavuzdoğan A, Tanır Kayıkçı E (01 Kasım 2021) Ege Denizi’nde makine öğrenimi yöntemleri ile anlık deniz seviyesi değişimlerinin tahmini. Jeodezi ve Jeoinformasyon Dergisi 8 2 84–103.
IEEE
[1]A. Yavuzdoğan ve E. Tanır Kayıkçı, “Ege Denizi’nde makine öğrenimi yöntemleri ile anlık deniz seviyesi değişimlerinin tahmini”, hkmojjd, c. 8, sy 2, ss. 84–103, Kas. 2021, doi: 10.9733/JGG.2021R0007.T.
ISNAD
Yavuzdoğan, Ahmet - Tanır Kayıkçı, Emine. “Ege Denizi’nde makine öğrenimi yöntemleri ile anlık deniz seviyesi değişimlerinin tahmini”. Jeodezi ve Jeoinformasyon Dergisi 8/2 (01 Kasım 2021): 84-103. https://doi.org/10.9733/JGG.2021R0007.T.
JAMA
1.Yavuzdoğan A, Tanır Kayıkçı E. Ege Denizi’nde makine öğrenimi yöntemleri ile anlık deniz seviyesi değişimlerinin tahmini. hkmojjd. 2021;8:84–103.
MLA
Yavuzdoğan, Ahmet, ve Emine Tanır Kayıkçı. “Ege Denizi’nde makine öğrenimi yöntemleri ile anlık deniz seviyesi değişimlerinin tahmini”. Jeodezi ve Jeoinformasyon Dergisi, c. 8, sy 2, Kasım 2021, ss. 84-103, doi:10.9733/JGG.2021R0007.T.
Vancouver
1.Ahmet Yavuzdoğan, Emine Tanır Kayıkçı. Ege Denizi’nde makine öğrenimi yöntemleri ile anlık deniz seviyesi değişimlerinin tahmini. hkmojjd. 01 Kasım 2021;8(2):84-103. doi:10.9733/JGG.2021R0007.T