Araştırma Makalesi

Parkinson Hastalarında D Vitamini Düzeyleri ile Arteriyel Sertlik İlişkisi

Cilt: 6 Sayı: 2 28 Ağustos 2026
PDF İndir
TR EN

Parkinson Hastalarında D Vitamini Düzeyleri ile Arteriyel Sertlik İlişkisi

Öz

Amaç: Parkinson hastalarında arteriyel sertliği nabız dalga hızı (NDH) ile serum 25 hidroksi vitamin D [25(OH)D] düzeyleri ve otonomik fonksiyon arasındaki ilişkiyi değerlendirmek. Gereç ve Yöntem: Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi hareket bozuklukları polikliniğinde izlenen 92 Parkinson hastası ve 73 sağlıklı kontrol çalışmaya dahil edildi. Tüm katılımcılarda kış döneminde 25(OH)D ölçümleri yapıldı; NDH ölçümleri standartize cihazla alındı. Çok değişkenli lineer regresyon ile NDH üzerine etkili faktörler (yaş, cinsiyet, ortalama arter basıncı (OAB), HbA1C, Total kolesterol, Vücut kitle indeksi (VKİ), trigiserit, D vitamini, Parkinson Hastalığının varlığı durumu) incelendi. Bulgular: Toplam 165 katılımcı değerlendirildi. Hasta grubunda 25(OH)D düzeyleri kontrole göre anlamlı olarak daha düşüktü (medyan 15.00 vs 22.00 ng/mL, p<0.001) ve NDH değerleri daha yüksekti (medyan 8.50 vs 7.70 m/s, p=0.030) (Tablo 1). Çok değişkenli analizde Model 1 NDH varyansının %56’sını açıkladı (R²=0.560); yaş (β≈0.70, p<0.001) ve ortalama arter basıncı (OAB) (β≈0.16, p≈0.002–0.004) bağımsız belirleyicilerdi (Tablo 3). D vitamin tek başına bağımsız belirleyici bulunmadı; Model 2’ye eklenen VitD × Parkinson etkileşim terimi modele küçük bir ek katkı sağladı ve sınırda anlamlı bulundu (B=0.048, p=0.056), bu da etkileşime yönelik hipotez oluşturdu. Sonuç: Parkinson hastalarında arteriyel sertlik artışı gözlendi; başlıca belirleyiciler yaş ve otonomik disfonksiyondur. D vitamin düzeyleri hasta grubunda daha düşük olup, D vitamin ile Parkinson varlığı arasındaki sınırda anlamlı etkileşim ileri çalışmalarda test edilmelidir. NDH ölçümü Parkinson popülasyonunda kardiyovasküler risk değerlendirmesinde yararlı olabilir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Bu çalışma herhangi bir kurum, kuruluş veya fon tarafından desteklenmemiştir.

Etik Beyan

Bu çalışma, Helsinki Bildirgesi ilkelerine uygun olarak yürütülmüştür. Araştırma için gerekli etik kurul onayı S.B.Ü. Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Klinik Araştırmalar Etik Kurulu , 2019-035ile alınmıştır. Çalışmada kullanılan tüm veriler, ilgili kurumun veri gizliliği ve hasta mahremiyeti politikalarına uygun şekilde anonimleştirilmiştir. Hastalardan bilgilendirilmiş onam alınmış veya retrospektif veri kullanımı için ilgili mevzuat doğrultusunda onam gerekliliği etik kurul tarafından muaf tutulmuştur. Yazarlar, çalışmada herhangi bir çıkar çatışması bulunmadığını, araştırmanın bilimsel ve etik standartlara uygun şekilde yürütüldüğünü ve tüm sorumluluğu kabul ettiklerini beyan eder.

Kaynakça

  1. Braak H, Braak E, Yilmazer D, Schultz C, de Vos RA, Jansen EN. Nigral and extranigral pathology in Parkinson’s disease. J Neural Transm Suppl. 1995;46:15–31.
  2. Lim SY, Fox SH, Lang AE. Overview of the extranigral aspects of Parkinson disease. Arch Neurol. 2009;66(2):167–172.
  3. Gorelick PB, Scuteri A, Black SE, Charles D, Greenberg SM, Iadecola C, et al. Vascular contributions to cognitive impairment and dementia: a statement for healthcare professionals from the American Heart Association/American Stroke Association. Stroke. 2011;42(9):2672–2713.
  4. Kotagal V, Albin RL, Müller ML, Koeppe RA, Frey KA, Bohnen NI. Modifiable cardiovascular risk factors and axial motor impairments in Parkinson disease. Neurology. 2014;82(17):1514–20.
  5. Samuel S, Sitrin MD. Vitamin D’s role in cell proliferation and differentiation. Nutr Rev. 2008;66:S116–24.
  6. Annweiler C, Schott AM, Berrut G, Chauviré V, Gall DL, Intizari M, et al. Vitamin D and ageing: neurological issues. Neuropsychobiology. 2010;62(3):139–50.
  7. Mozos I, Malainer C, Horbańczuk J, Gug C, Stoian D, Luca CT, et al. Inflammatory markers for arterial stiffness in cardiovascular diseases. Front Immunol. 2017;8:1058.
  8. Ilter A, Kiris A, Karkucak M, Sahin M, Serdar OF, Ugan Y. Arterial stiffness is associated with left ventricular dysfunction in patients with rheumatoid arthritis. Clin Rheumatol. 2016;35(11):2663-2668.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kardiyovasküler Tıp ve Hematoloji (Diğer), Nöroloji ve Nöromüsküler Hastalıklar

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

28 Ağustos 2026

Gönderilme Tarihi

6 Temmuz 2026

Kabul Tarihi

6 Ağustos 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 6 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Genç, A., & Yüksel, B. (2026). Parkinson Hastalarında D Vitamini Düzeyleri ile Arteriyel Sertlik İlişkisi. Hipokrat Tıp Dergisi, 6(2), 78-84. https://doi.org/10.58961/hmj.1988165
AMA
1.Genç A, Yüksel B. Parkinson Hastalarında D Vitamini Düzeyleri ile Arteriyel Sertlik İlişkisi. HTD / HMJ. 2026;6(2):78-84. doi:10.58961/hmj.1988165
Chicago
Genç, Ahmet, ve Burcu Yüksel. 2026. “Parkinson Hastalarında D Vitamini Düzeyleri ile Arteriyel Sertlik İlişkisi”. Hipokrat Tıp Dergisi 6 (2): 78-84. https://doi.org/10.58961/hmj.1988165.
EndNote
Genç A, Yüksel B (01 Ağustos 2026) Parkinson Hastalarında D Vitamini Düzeyleri ile Arteriyel Sertlik İlişkisi. Hipokrat Tıp Dergisi 6 2 78–84.
IEEE
[1]A. Genç ve B. Yüksel, “Parkinson Hastalarında D Vitamini Düzeyleri ile Arteriyel Sertlik İlişkisi”, HTD / HMJ, c. 6, sy 2, ss. 78–84, Ağu. 2026, doi: 10.58961/hmj.1988165.
ISNAD
Genç, Ahmet - Yüksel, Burcu. “Parkinson Hastalarında D Vitamini Düzeyleri ile Arteriyel Sertlik İlişkisi”. Hipokrat Tıp Dergisi 6/2 (01 Ağustos 2026): 78-84. https://doi.org/10.58961/hmj.1988165.
JAMA
1.Genç A, Yüksel B. Parkinson Hastalarında D Vitamini Düzeyleri ile Arteriyel Sertlik İlişkisi. HTD / HMJ. 2026;6:78–84.
MLA
Genç, Ahmet, ve Burcu Yüksel. “Parkinson Hastalarında D Vitamini Düzeyleri ile Arteriyel Sertlik İlişkisi”. Hipokrat Tıp Dergisi, c. 6, sy 2, Ağustos 2026, ss. 78-84, doi:10.58961/hmj.1988165.
Vancouver
1.Ahmet Genç, Burcu Yüksel. Parkinson Hastalarında D Vitamini Düzeyleri ile Arteriyel Sertlik İlişkisi. HTD / HMJ. 01 Ağustos 2026;6(2):78-84. doi:10.58961/hmj.1988165

e-ISSN: 2791-9935