Derleme

BİYOTERÖR SALDIRILARINDA HASTANE ÖNCESİ ACİL SAĞLIK HİZMETLERİ ORGANİZASYONU

Cilt: 11 Sayı: 2 18 Ağustos 2026
PDF İndir
TR EN

BİYOTERÖR SALDIRILARINDA HASTANE ÖNCESİ ACİL SAĞLIK HİZMETLERİ ORGANİZASYONU

Öz

Biyoterörizm, virüsler, bakteriler ve toksinler gibi biyolojik ajanların kasıtlı olarak salınımı yoluyla panik, kitlesel kayıplar veya ciddi ekonomik zararlar yaratmayı hedefleyen bir saldırı türüdür. Bu durum, terörizmin önemli bir biçimi olarak kabul edilmektedir. Son otuz yılda, biyoterörist saldırıların sayısında sürekli bir artış gözlemlenmektedir. Sağlık yetkililerinin, bu tür afet durumlarında karşılaşabilecekleri sağlık sorunlarına etkin bir şekilde yanıt verebilmesi için afet tıbbı perspektifine sahip olmaları büyük bir önem taşımaktadır. Bu çalışmanın amacı, biyoterörist saldırı anında hastane öncesi acil sağlık hizmetlerinin rolünü ve önemini vurgulamak, etkili müdahale stratejilerini belirlemek ve sağlık çalışanlarının hazırlık seviyelerini artırmaktır. Ayrıca, erken müdahale, entegre hizmet sunumu ve durumu etkili bir şekilde yönetmek için gerekli bilgi ve becerilerin geliştirilmesine katkıda bulunmaktır. Biyolojik silah ajanlarıyla gerçekleştirilebilecek saldırılara karşı en etkili koruma yöntemlerinden biri, hazırlıklı olmaktır. Bu bağlamda, başta referans laboratuvarlar olmak üzere, laboratuvarların tanı kapasitelerinin artırılması ve sürveyans sistemine dâhil olan tüm sağlık personelinin bu ajanlar hakkında bilgi sahibi olması ve desteklenmesi, ulusal güvenlik açısından kritik bir rol oynamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. AFAD. (2022). Türkiye Afet Müdahale Planı (TAMP). T.C. İçişleri Bakanlığı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı. https://www.afad.gov.tr/turkiye-afet-mudahale-plani-tamp, 20.01.2026.
  2. AFAD. (2024). Biyolojik Silahların Özellikleri. T.C. İçişleri Bakanlığı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı. https://www.afad.gov.tr/kbrn/biyolojik-silahlarin-ozellikleri, 20.01.2026.
  3. Alexander, A, B, Masters, M, M, Warren, K. (2020). Caring for Infectious Disease in the Prehospital Setting: A Qualitative Analysis of EMS Providers’ Experiences and Suggestions for Improvement. Prehospital Emergency Care, 24 (1), 77-84. https://doi.org/10.1080/10903127.2019.1601313.
  4. Antosia, R, E, Cahill, J, D. (Editörler). (2006). Handbook of Bioterrorism and Disaster Medicine. Springer.
  5. Ayaz, T, Artuk, C. (2022). Yeni Nesil Savaşlar: Biyolojik Savaş ve Tıp. Turkiye Klinikleri Medical Ethics, Law and History-Special Topics, 8 (2), 25-29.
  6. Bağış, K, O, Gümüşsoy, S, Gökçay, G. (2024). Terörist Ataklarda Biyoterörizm. Editör G. Gökçay, S. Gümüşsoy. Biyolojik Tehditler ve Halk Sağlığı. 1. Baskı. Bidge Yayınları. ss: 42-64.
  7. Bashiri, A, Alizadeh Savareh, B, Ghazisaeedi, M. (2019). Klinik Karar Destek Sistemleri Aracılığıyla Hastane Öncesi Acil Bakımın Teşvik Edilmesi: Fırsatlar ve Zorluklar. Klinik ve Deneysel Acil Tıp, 6 (4), 288-296. https://doi.org/10.15441/ceem.18.032.
  8. Baysallar, M, Kenar, L. (2006). Biyoterörizm ve Dekontaminasyon Yönetimi. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi, 63 (1), 115-128.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Acil Tıp

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

18 Ağustos 2026

Gönderilme Tarihi

20 Kasım 2024

Kabul Tarihi

2 Temmuz 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 11 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Kekreli Göylüsün, H., & Yıldırım, G. Ö. (2026). BİYOTERÖR SALDIRILARINDA HASTANE ÖNCESİ ACİL SAĞLIK HİZMETLERİ ORGANİZASYONU. Hastane Öncesi Dergisi, 11(2), 201-216. https://doi.org/10.54409/hod.1588658
AMA
1.Kekreli Göylüsün H, Yıldırım GÖ. BİYOTERÖR SALDIRILARINDA HASTANE ÖNCESİ ACİL SAĞLIK HİZMETLERİ ORGANİZASYONU. HOD. 2026;11(2):201-216. doi:10.54409/hod.1588658
Chicago
Kekreli Göylüsün, Hande, ve Gül Özlem Yıldırım. 2026. “BİYOTERÖR SALDIRILARINDA HASTANE ÖNCESİ ACİL SAĞLIK HİZMETLERİ ORGANİZASYONU”. Hastane Öncesi Dergisi 11 (2): 201-16. https://doi.org/10.54409/hod.1588658.
EndNote
Kekreli Göylüsün H, Yıldırım GÖ (01 Ağustos 2026) BİYOTERÖR SALDIRILARINDA HASTANE ÖNCESİ ACİL SAĞLIK HİZMETLERİ ORGANİZASYONU. Hastane Öncesi Dergisi 11 2 201–216.
IEEE
[1]H. Kekreli Göylüsün ve G. Ö. Yıldırım, “BİYOTERÖR SALDIRILARINDA HASTANE ÖNCESİ ACİL SAĞLIK HİZMETLERİ ORGANİZASYONU”, HOD, c. 11, sy 2, ss. 201–216, Ağu. 2026, doi: 10.54409/hod.1588658.
ISNAD
Kekreli Göylüsün, Hande - Yıldırım, Gül Özlem. “BİYOTERÖR SALDIRILARINDA HASTANE ÖNCESİ ACİL SAĞLIK HİZMETLERİ ORGANİZASYONU”. Hastane Öncesi Dergisi 11/2 (01 Ağustos 2026): 201-216. https://doi.org/10.54409/hod.1588658.
JAMA
1.Kekreli Göylüsün H, Yıldırım GÖ. BİYOTERÖR SALDIRILARINDA HASTANE ÖNCESİ ACİL SAĞLIK HİZMETLERİ ORGANİZASYONU. HOD. 2026;11:201–216.
MLA
Kekreli Göylüsün, Hande, ve Gül Özlem Yıldırım. “BİYOTERÖR SALDIRILARINDA HASTANE ÖNCESİ ACİL SAĞLIK HİZMETLERİ ORGANİZASYONU”. Hastane Öncesi Dergisi, c. 11, sy 2, Ağustos 2026, ss. 201-16, doi:10.54409/hod.1588658.
Vancouver
1.Hande Kekreli Göylüsün, Gül Özlem Yıldırım. BİYOTERÖR SALDIRILARINDA HASTANE ÖNCESİ ACİL SAĞLIK HİZMETLERİ ORGANİZASYONU. HOD. 01 Ağustos 2026;11(2):201-16. doi:10.54409/hod.1588658