Investigation of the Impact of Self-Compassion and Family Support Perception on Parenting Stress in Parents Who Have Children with Learning Disability, Autism Spectrum Disorder and Mental Disability

Öz

In this study, it was aimed to investigate whether the self-compassion levels and family support perception levels of individuals who have children with learning disability, autism spectrum disorder and mental disabiliy have a significant effect on parental stress. In this context, a research was conducted with 180 individuals whose children received special education in a special education and rehabilitation center in Istanbul. Self-Compassion Scale, Family Social Support Scale, and Parental Stress Index Short Form were used to collect the data. In the study, data were analyzed using Independent Sample t-Test, Pearson Correlation Analysis and Regression Analysis. According to the findings, it was determined that the self-compassion levels and family support levels of the parents who have children with learning disability, autism spectrum disorder and mental disability had a significant effect on parental stress. Accordingly, as the level of self-compassion and family support increases, the level of parental stress of their parents decreases.

Anahtar Kelimeler

• Family Social Support
• Self-Compassion
• Parenting Stress
• learning disability
• austism spectrum disorder
• mental disability
• parenting

Öğrenme Güçlüğü, Otizm Spektrum Bozukluğu ve Zihinsel Engelli Çocuğa Sahip Ebeveynlerde Öz Duyarlılık ve Aile Desteği Algısının Ebeveyn Stresi Üzerindeki Etkisinin İncelenmesi

Öz

Bu araştırmada öğrenme güçlüğü, otizm spektrum bozukluğu ve zihinsel engelli çocuğa sahip bireylerin özduyarlılık düzeylerinin ve aile destek algısı düzeylerinin ebeveynlik stresi üzerinde anlamlı bir etki oluşturup oluşturmadığının incelenmesi amaçlanmıştır. Bu bağlamda İstanbul ilinde bir özel eğitim ve rehabilitasyon merkezinde çocuğu özel eğitim gören 180 birey ile bir araştırma yapılmıştır. Verilerin toplanmasında ÖzDuyarlık Ölçeği, Aile Sosyal Destek Ölçeği, Ebeveyn Stres İndeksi Kısa Form kullanılmıştır. Araştırmada Bağımsız Örneklem t-Testi, Pearson Korelasyon Analizi ve Regresyon Analizi kullanılarak veriler analiz edilmiştir. Bulgulara göre öğrenme güçlüğü, otizm spektrum bozukluğu ve zihinsel engelli çocuk ebeveynlerinin öz-duyarlılık düzeylerinin ve aile destek düzeylerinin ebeveynlik stresi üzerinde anlamlı bir etkisinin olduğu belirlenmiştir. Buna göre öz-duyarlılık düzeyi ve aile destek düzeyi yükseldikçe ebeveynlerinin ebeveynlik stresi düzeyi azalmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Aile Sosyal Destek
• Öz-Duyarlılık
• öğrenme güçlüğü
• otizm spektrum bozukluğu
• zihinsel engel
• ebeveynlik

Kaynakça

1. Abidin, R. R. (1983). Parenting Stress Index: Manual, administration booklet, and research update. Charlottesville: Pediatric Psychology Press.
2. Akın, Ü., Akın, A. ve Abacı, R. (2007). Self-compassion scale: The study of validity and reliability. Hacettepe University Journal of Education, 33, 1–10.
3. Baltaş, A. ve Baltaş, Z. (1986). Stres ve başa çıkma yolları. İstanbul: Remzi Kitapevi.
4. Brown, K. W., & Ryan, R. M. (2003). The benefits of being present: mindfulness and its role in psychological well-being. Journal of personality and social psychology, 84(4), 822. Cavkaytar, A., Batu, S., & Çetin, O. B. (2008). Perspectives of Turkish mothers on having a child with developmental disabilities. International Journal of Special Education, 23(2), 101-109.
5. Darıca, N., Abidoğlu, Ü. ve Gümüşcü, Ş. (2002). Otizm ve otistik çocuklar. İstanbul: Özgür Yayınları.
6. Dumas, J. E., Wolf, L. C., Fisman, S. N., & Culligan, A. (1991). Parenting stress, child behavior problems, and dysphoria in parents of children with autism, down syndrome, behavior disorders, and normal development. Exceptionality: A Special Education Journal, 2(2), 97-110.
7. Duran, S. ve Barlas, G. (2014). Zihinsel engelli bireylerin ebeveynlerinin öznel iyi oluş, öz duyarlık ve tükenmişlik düzeylerinin belirlenmesi. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 7(3), 69-79.
8. Ersoy, K., Altın, B., Sarıkaya, B. B., & Özkardaş, O. G. (2020). The Comparison of impact of health anxiety on dispositional hope and psychological well-Being of mothers who have children diagnosed with autism and mothers who have normal children, in Covid-19 Pandemic. Sosyal Bilimler Araştırma Dergisi, 9(2), 117-126.

9. Ertürk, Y. (2018). Özel gereksinimli çocuğa sahip olan ve olmayan annelerin ilgili değişkenler açısından sosyal beceri düzeylerinin karşılaştırılması. (Master's thesis, Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü).
10. Fisman, S. N., Wolf, L. C., & Noh, S. (1989). Marital intimacy in parents of exceptional children. The Canadian Journal of Psychiatry, 34(6), 519-525.
11. Germer, C. (2009). The mindful path to self-compassion: Freeing yourself from destructive thoughts and emotions. Guilford Press.
12. Gouveia, M. J., Carona, C., Canavarro, M. C., & Moreira, H. (2016). Self-compassion and dispositional mindfulness are associated with parenting styles and parenting stress: The mediating role of mindful parenting. Mindfulness, 7(3), 700-712.
13. Kahriman, İ. ve Bayat, M. (2008) Özürlü çocuğa sahip ebeveynlerin yaşadıkları güçlükler ve algıladıkları sosyal destek düzeyleri. Özveri Dergisi, 5(1), 1175-1194.
14. Kaner, S. (2001). Aile Destek Ölçeği: Faktör yapısı, güvenirlik ve geçerlilik çalışmaları. 11. Ulusal Özel Eğitim Kongresi Bildirileri, 33-48.
15. Kaner, S. (2004). Engelli çocukları olan anne-babaların algıladıkları stres, sosyal destek ve yaşam doyumlarının incelenmesi. Yayımlanmamış araştırma raporu, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi, Ankara.
16. Karasar, N. (2016). Bilimsel irade algı çerçevesi ile bilimsel araştırma yöntemi kavramlar ilkeler teknikler. (31. Baskı). Ankara: Nobel Yayınları.
17. Keng, S. L., Smoski, M. J., & Robins, C. J. (2011). Effects of mindfulness on psychological health: A review of empirical studies. Clinical psychology review, 31(6), 1041-1056.
18. Kiani, B., & Nami, M. (2017). A comparative analysis on psychological well-being in mothers of autistic, blind and normal-functioning children. Psychology and Neuroscience, 10(1), 83-90.
19. Koçhan, A. (2019). Engelli çocuğa sahip ebeveynlerin stres düzeyi, stresle başa çıkma tarzları, hastalık yükü algıları ve bilgece farkındalık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi (Master's thesis, Başkent Üniversitesi).
20. Köksal, G. (2011). Zihinsel engelli çocukları olan ebeveynlerin yaşamlarında algıladıkları stresi yordayan faktörlerin incelenmesi (Doctoral dissertation, DEÜ Eğitim Bilimleri Enstitüsü).
21. Kurşun, Z. (2018). Yaygın gelişimsel bozukluğu olan ve normal gelişim gösteren çocukların anne babalarının stres düzeyleri ve stresle başa çıkma yollarının karşılaştırılması (Master's thesis, İstanbul Ticaret Üniversitesi).
22. Kutlu, Y. (2011). Farklı gelişim gösteren ve normal gelişim gösteren çocuk sahibi annelerin düşmanlık-saldırganlık, kayıtsızlık-ihmal ve depresyon düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. (Master's thesis, Maltepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü).
23. Mert, E., Hallıoğlu, O., Ankaralı Ç., H. (2007). Ebeveyn Stres İndeksi/Kısa Form (PSI/SF) Türkçe uyarlaması: Bir psikometrik çalışma. Türkiye Klinikleri J Med. Sci, 2008 (28), 291–296.
24. Miranda, A., Tárraga, R., Fernández, M. I., Colomer, C., & Pastor, G. (2015). Parenting stress in families of children with autism spectrum disorder and ADHD. Exceptional Children, 82(1), 81-95.
25. Moreira, H., Gouveia, M. J., Carona, C., Silva, N., & Canavarro, M. C. (2015). Maternal attachment and children’s quality of life: The mediating role of self-compassion and parenting stress. Journal of Child and Family Studies, 24(8), 2332-2344.
26. Neff, K. D. (2003). The development and validation of a scale to measure selfcompassion. Self and Identity, 2, 223-250.
27. Neff, K. D. (2011). Self-compassion: The proven power of being kind to yourself. New York: Harper Collins Publishers.
28. Neff, K. D., & Faso, D. J. (2015). Self-compassion and well-being in parents of children with autism. Mindfulness, 6(4), 938-947.
29. Neff, K. D., & McGehee, P. (2010). Self-compassion and psychological resilience among adolescents and young adults. Self and identity, 9(3), 225-240.
30. Neff, K. D., & Vonk, R. (2009). Self‐compassion versus global self‐esteem: Two different ways of relating to oneself. Journal of personality, 77(1), 23-50.
31. Park, S. Y., Glidden, L. M., & Shin, J. Y. (2010). Structural and functional aspects of social support for mothers of children with and without cognitive delays in Vietnam. Journal of Applied Research in Intellectual Disabilities, 23(1), 38-51.
32. Sencar, B. (2007). Otistik çocuğa sahip ailelerin algıladıkları sosyal destek ve stress düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi, Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Programı, Yüksek Lisans Tezi, İzmir.
33. Tahmassian, K., Anari, M., & Fathabardi, M. (2011). The inflencing factors of parenting stress in Iranian mothers. International Conference on Social Sicence and Humanity. IACSIT Press, Singapore.
34. Torbet, S., Proeve, M., & Roberts, R. M. (2019). Self-compassion: a protective factor for parents of children with Autism Spectrum Disorder. Mindfulness, 10(12), 2492-25.
35. Uğuz, Ş., Toros, F., İnanç, B. Y. ve Çolakkadıoğlu, O. (2004). Zihinsel ve/veya bedensel
36. Walker, P.A. (2000). Parenting Stress: A comparison of mothers and fathers of disabled and non-disabled children. University of North Texas, Dissertation Prepared for the Degress of Doctor of Philosophy.
37. Yazıcıoğlu, Y. ve Erdoğan, S. (2004). SPSS applied scientific research methods. Ankara: Detay Publishing.