Dijital Yaşamda Mahremiyet (Gizlilik) Kavramı ve Kişisel Veriler: Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü Öğrencilerinin Mahremiyet ve Kişisel Veri Algılarının Analizi
Öz
Kişisel verilere yetkisiz erişim ve bu verilerin yetkisiz kişi ve kuruluşlarca kullanımları, günümüz dünyasında öne çıkan sorunlardan biri olarak algılanmaktadır. Bu bağlamda konunun mahremiyet (gizlilik) kavramı çerçevesinde değerlendirilmesi ve toplumun her kesiminde konuya yönelik farkındalığın oluşturulması önem taşımaktadır. Bu çalışma, günlük hayatlarında çoğunlukla dijital ortam ile etkileşim içinde olan kullanıcı gruplarından biri olan öğrencilerin konuya ilişkin algı ve farkındalık düzeylerini ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Belirtilen amaç doğrultusunda, aldıkları lisans eğitiminin bir sonucu olarak kurumlarda kişisel verilerin yönetimi ile ilgili süreçlerde yer alma potansiyeli taşıyan Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü öğrencileri analiz edilmiştir. Bu kapsamda öğrencilerin dijital ortamlardaki mahremiyet ve kişisel veri algıları ile ilgili web tabanlı bir anket, literatür taramasından yararlanılarak geliştirilmiştir. 34 sorudan oluşan web tabanlı bu anket 280 öğrenciye gönderilmiştir. 151 öğrenci tarafından yanıtlanan anket ile öğrencilerin kişisel veri mahremiyeti farkındalıklarına yönelik bulgular elde edilmiştir. Çalışma sonuçlarında öğrencilerin neleri kişisel veri olarak algıladıkları, konuyla ilgili farkındalık eksiklikleri ve karşılaşabilecekleri olası durumlara yönelik ne tür önlemler aldıkları vurgulanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aïmeur, E., Gambs, S., ve Ho, A. (2010). Towards a privacy-enhanced social networking site. 2010 International Conference on Availability, Reliability and Security içinde (ss. 172-179). https://doi.org/10.1109/ARES.2010.97
- Akıncı, A. N. (2017). Avrupa Birliği Genel Veri Koruma Tüzüğü’nün getirdiği yenilikler ve Türk Hukuku bakımından değerlendirilmesi (Çalışma Raporu No. 2968). Ankara: Kalkınma Bakanlığı. http://www.bilgitoplumu.gov.tr/wp-content/uploads/2017/07/AB_Veri_Koruma_Tuzugu.pdf adresinden erişildi.
- Almuhimedi, H., Schaub, F., Sadeh, N., Adjerid, I., Acquisti, A., Gluck, J. ve Agarwal, Y. (2015). Your location has been shared 5,398 times!: A field study on mobile app privacy nudging. Proceedings of the 33rd Annual ACM Conference on Human Factors in Computing Systems içinde (ss. 787–796). USA: ACM. https://doi.org/10.1145/2702123.2702210
- Avrupa Konseyi. (1950). Avrupa insan hakları sözleşmesi. http://www.danistay.gov.tr/upload/avrupainsanhaklarisozlesmesi.pdf adresinden erişildi.
- Bennett, L. (2009). Reflections on privacy, identity and consent in on-line services. Information Security Technical Report, 14(3), 119-123. https://doi.org/10.1016/j.istr.2009.10.003
- Bilgi Edinme Kanunu. (2003). T.C. Resmi Gazete, Sayı: 25269, 24 Ekim 2003.
- Boyd, D., ve Hargittai, E. (2010). Facebook privacy settings: Who cares? First Monday, 15(8). http://firstmonday.org/ojs/index.php/fm/article/view/3086 adresinden erişildi.
- Boyd, D. M., ve Ellison, N. B. (2007). Social Network Sites: Definition, History, and Scholarship. Journal of Computer-Mediated Communication, 13(1), 210-230. https://doi.org/10.1111/j.1083-6101.2007.00393.x
- Buchenscheit, A., Könings, B., Neubert, A., Schaub, F., Schneider, M., ve Kargl, F. (2014). Privacy Implications of Presence Sharing in Mobile Messaging Applications. Proceedings of the 13th International Conference on Mobile and Ubiquitous Multimedia içinde (ss. 20–29). New York, USA: ACM. https://doi.org/10.1145/2677972.2677980
- Dinev, T., ve Hart, P. (2005). Internet Privacy Concerns and Social Awareness as Determinants of Intention to Transact. International Journal of Electronic Commerce, 10(2), 7-29. https://doi.org/10.2753/JEC1086-4415100201Dwyer, C., Hiltz, S. R., & Passerini, K. (2007). Trust and Privacy Concern Within Social Networking Sites: A Comparison of Facebook and MySpace, 13. AMCIS 2007 Prooceedings içinde (ss.71-110). Keystone: Colorado.
