Termal Uydu Görüntülerinin Jeotermal Kaynak Araştırmasında Kullanılabilirliğinin Araştırılması: Afyonkarahisar Örneği

Öz

Jeotermal alanlar geçirgen ve gözenekli kayaçlardaki suyun ısınarak bir rezervuar oluşturduğu alanlardır. Genelde, yerkabuğundaki sıcaklık değişimi derinliğe bağlı olarak kilometrede 25-30°C’dir. Ancak, Jeotermal rezervuar oluşan alanlar genelde aktif volkanik ve tektonik alanlardır ve buralarda sıcaklık değişimi 150 ° C’ye kadar çıkabilmektedir. Bu tarz jeotermal alanların çoğu, volkanik ve tektonik faaliyetlere bağlı olarak yeryüzüne çıkmış kaplıcalar olarak keşfedilmiştir. Fakat bazı jeotermal alanlarda belirgin bir yüzey görünümü yoktur. Su sıcaklığı, derinliğe bağlı olarak yer yüzey sıcaklığında bazı anomaliler meydana getirebilmektedir. Bu kapsamda, jeotermal alanların keşfi ve var olanların izlenmesinde uzaktan algılama (yer gözlem uyduları) çok önemli imkânlar sunmaktadır. Özellikle Landsat ve Aster gibi uyduların, termal bantları ciddi bilgi sağlayabilmektedir. Bu çalışmada Landsat uydusu termal bantları kullanılarak Afyon Kocatepe Üniversitesi Ahmet Necdet Sezer kampüsü bölgesinde termal anomali araştırması yapılmıştır. Bu kapsamda yer yüzey sıcaklığı üretilerek anomali alanları araştırılmış ve var olan aktif jeotermal kuyular ile karşılaştırma yapılmıştır.

Abstract

Geothermal fields are areas where water in porous and porous rocks heats up to form a reservoir. In general, the temperature change in the earth’s crust is 25-30 ° C depending on the depth. However, the geothermal reservoir areas are generally in active volcanic and tectonic areas, where the temperature change can be up to 150° C. Many of these geothermal fields have been discovered as volcanic and tectonic activities and have been found on the surface of the earth. However, some geothermal areas do not have a distinct surface appearance. Depending on the depth, the water temperature can bring some anomalies into the water at the surface temperature. In this context, the discovery of geothermal fields and remote sensing (earth observation satellites) are very important opportunities. Especially the thermal bands of satellites such as Landsat and Aster can provide serious information. In this study, thermal anomaly research was carried out in Afyon Kocatepe University Ahmet Necdet sezer campus area, by using Landsat satellite thermal bands. In this context, anomaly sites were investigated by generating surface temperature and compared with existing active geothermal wells.

Anahtar Kelimeler

• Yüzey sıcaklığı,Landsat,termal bant,jeotermal

Kaynakça

1. [1] Uysal M. and Polat N.,"An Investigation of the Relationship between Land Surface Temperatures and Biophysical Indices Retrieved From Landsat Tm in Afyonkarahisar (Turkey)" , Tehnicki Vjesnik-Technical Gazette, vol. 22(1), ISSN 1330-3651, p. 177-181, 2015.
2. [2] Balcik, F. B., "Determining the impact of urban components on land surface temperature of Istanbul by using remote sensing indices", Environmental Monitoring and Assessment, 186(2), 859-872, 2014.
3. [3] Yuan, F., and Bauer, M. E. "Comparison of impervious surface area and normalized difference vegetation index as indicators of surface urban heat island effects in Landsat imagery", Remote Sensing of Environment, vol. 106(3), p. 375-386. 2006.
4. [4] Zhang, J. Q., Wang, Y. P., and Li, Y., "A C++ program for retrieving land surface temperature from the data of Landsat TM/ETM+ band6", Computers & Geosciences, vol. 32(10), p. 1796-1805, (2006).
5. [5] Yalcin M and Gul Kilic F., "A GIS-based multi criteria decision analysis approach for exploring geothermal resources: Akarcay basin (Afyonkarahisar)", Geothermics, 67, 18-28, 2017.
6. [6] Rouse Jr, J. W., Haas, R., Schell, J., and Deering, D., "Monitoring vegetation systems in the Great Plains with ERTS", In Third ERTS symposium, NASA SP-351, U.S. Govt. Printing Office, Washington, D.C., vol. 1, pp. 309–317, 1974.
7. [7] McNitt, J.R., "The Role of geology and Hydrogeology in Geothermal Exploration, Geothermal Energy, a review of research and development", Earth Sciencies 12, UNESCO, Paris, 1973.
8. [8] H. ERKUL, “Jeotermal Enerjinin Ekonomik Katkıları ve Çevresel Etkileri: Denizli-Kızıldere Jeotermal Örneği”, Yönetim Bilimleri Dergisi Cilt: 10, Sayı: 19, ss. 1-30. 2012.

9. [9] National Aeronautics and Space Administration, N. (2006). Landsat 7 Science Data Users Handbook. Retrieved on 21.03.2016, from http://landsathandbook.gsfc.nasa.gov/pdfs/Landsat7_Handbook.pdf
10. [10] National Aeronautics and Space Administration, N. (2015). Landsat 8 Data Data Users Handbook. Retrieved on 21.03.2016, from http://landsathandbook.gsfc.nasa.gov/pdfs/Landsat7_Handbook.pdf.
11. [11] Polat N. and Uğur M. A., "Determination of the Long-term Trend in Satellite-retrieved Land Surface Temperature (LST) for Şanlıurfa, Turkey", 1st International Conference on Engineering Technology and Applied Sciences, At: Afyonkarahisar, TurkeyVolume: 1 (1) - ISBN: 978-605-4444-05-2, 2016.
12. [12] Uğur M. A. and Polat N., " An Investigation of the Relationship between Land Surface Temperature (LST) and Land Use/Cover in Sanliurfa Province, Turkey", International Scientific Conference On Applied Sciences, At: Antalya, Turkey, Volume: 1 (1) - ISBN: 978-605-65700-2-5, 2016.