İyi Yönetişim İlkelerinin Kamu Değeri Yaratmadaki Etkisi: Ankara Büyükşehir Belediyesi Örneği

Yıl 2025, Cilt: 43 Sayı: 3 , 567 - 588 , 26.09.2025

Saliha Mazlum , Emrah Firidin

https://doi.org/10.17065/huniibf.1583534

https://izlik.org/JA53WP22EY

Öz

Yönetişim yaklaşımı, yönetim sisteminde gerçekleştirilen ve onun geliştirilmesi amacıyla yapılan bazı iyileştirmeleri içeren bir anlayışı ifade etmektedir. Günümüzde var olan teknolojik, küresel, kültürel birçok değişiklik bireylerin farklı istek ve ihtiyaçlarının ortaya çıkmasına neden olmaktadır. Bu çerçevede, değişen beklentileri karşılayabilmek için, var olan yönetim sisteminde kamu hizmetleri büyük dönüşümlerden geçmektedir. Bu istek ve ihtiyaçların karşılanması noktasında iyi yönetişim ilkelerini içeren kamu hizmetlerinin önemi de gittikçe artmaktadır. Bu doğrultuda hem kamu hizmetlerinin sunumunu hem de bireylerin istek ve ihtiyaçlarını anlamayı önceleyen kamu değeri kavramı, iyi yönetişim ilkeleriyle bağlantılı hale gelmektedir. Bu fikirden yola çıkarak bu araştırmada iyi yönetişim ilkelerinin kamu değeri yaratmada etkili olup olmadığının belirlenmesi amaçlanmaktadır. Bu doğrultuda çalışma, Ankara Büyükşehir Belediyesi'nin hizmet bölgesindeki kişilere anket yöntemi uygulanarak gerçekleştirilmiştir. Çalışma sonucunda iyi yönetim ilkelerinin ve ilkelerin uygulandığı kamu hizmetlerinin kamu değeri yaratmada oldukça etkili olduğu ve yüksek memnuniyet duygusu oluşturduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

iyi yönetişim ilkeleri , kamu hizmeti , kamu değeri yaratma

The Effect of Good Governance Principles on Creating Public Value: Case of Ankara Metropolitan Municipality

https://izlik.org/JA53WP22EY

Öz

Governance approach refers to an understanding that includes some improvements made in the management system to improve it. Many technological, global, and cultural changes that exist today lead to the emergence of different desires and needs of individuals. In this context, public services are undergoing significant transformations within their existing management systems to meet changing expectations. The importance of public services that include good governance principles is increasing in meeting these demands and needs. In this regard, the concept of public value, which prioritizes both the provision of public services and understanding the desires and needs of individuals, becomes linked to the principles of good governance. Based on this idea, this research aims to determine whether good governance principles are effective in creating public value. In this regard, the study was carried out by applying a survey method to people in the service area of Ankara Metropolitan Municipality. As a result of the study, it was seen that good management principles and public services, when applied, are very effective in creating public value and creating a high sense of satisfaction.

Anahtar Kelimeler

Good Governance Principles , Public Service , Public Value Creation

Kaynakça

• Alford, J., & Hughes, O. (2008). Public value pragmatism as the next phase of public management. The American Review of Public Administration, 38(2), 130-148. https://doi.org/10.1177/0275074008314203
• Altın, A. (2013). Kamu hizmeti anlayışında değişim. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 1(2), 101-118.
• Alpar, R. (2020). Uygulamalı istatistik ve geçerlik-güvenirlik (SPSS’de çözümleme adımları ile birlikte). Detay Yayıncılık, Ankara.
• Ankara Valiliği (n.d.). İlçelerimiz. Retrieved on June 7, 2023 from http://www.ankara.gov.tr/ilcelerimiz
• Ateş, H., & Nohutçu, A. (2006). Kamu hizmeti sunumunda gönüllü kuruluşlar ve devlet. Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 6(11), 244-276.
• Benington, J. (2009). Creating the public in order to create public value? International Journal of Public Administration, 32(3-4), 232-249. https://doi.org/10.1080/01900690902749578
• Benington, J., & Moore, M. H. (2011). Public value in complex and changing times. In Public Value, (1-30), Palgrave, London.
• Bozeman, B. (2019). Public values: Citizens’ perspective. Public Management Review, 21(6), 817-838. https://doi.org/10.1080/14719037.2018.1529878v
• Çelik, A., & Akça, H. (2021). Değer Odaklı Bir Yönetim Yaklaşımı: Kamu Değeri. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (28), 376-404.
• Çırakman, B. (1976). Kamu hizmeti. Amme İdaresi Dergisi, 9(4), 75-94.
• Çolak, Ç. (2021). Çağdaş Kamu yönetiminin temel odağı, In Dr. Şahin Karabulut (Ed.), Kamu Yönetimi Bakımından Yerel ve Küresel Ölçekte Düşünceler ve Kurumlar (pp. 343-361). Gazi Kitabevi, Ankara.
• Çukurçayır, M. A., & Sipahi, E. (2003). Yönetişim yaklaşımı ve kamu yönetiminde kalite. Sayıştay Dergisi, (50-51), 35-66.
• Denek, S. (2019). Yeni kamu hizmeti düşüncesi: Değişen kamu hizmeti anlayışı. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 4(1), 418-439.
• Dilaveroğlu, A. (2020). Yönetişim ilkeleri ve yerel yönetimler mevzuatına yansımalar. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19(37), 45-63.
• European Union (2001). European governance: A White Paper. Retrieved on June 7, 2023 from https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/doc_01_10
• Gençosman, F. (2018). Kamu Değeri Yönetimi Bağlamında Kamu-Özel Ortaklıkları [Unpublished Master Thesis]. Bursa Uludağ University.
• Göküş, M. (2010). Küreselleşme sürecinin kamu hizmetine yansıması. Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 10(20), 193-218.
• Graham, J., Amos B., & Plumptre T. (2003). Governance principles for protected areas in 21st century, Canada: Institute on Governance, 1-40.
• Karahanoğulları, O. (2001). Kamu hizmetinin kurulmasında yerel yönetimlerin etkisi. Çağdaş Yerel Yönetimler, 10(4), 21-35.
• Karayel, D. (2019). Kamu yönetimindeki değişim çerçevesinde kamu hizmeti sunum biçimleri açısından belediyeler (Unpublished Master Thesis). Muğla Sıtkı Koçman University.
• Karkın, N. (2012). Kamu siyasalarının üretilmesinde yeni bir ölçüt: Kamusal değer kavramı ve kritiği. In Kamu Politikalarında Dönüşüm, 359-372.
• Karkın, N. (2015). Kamu değeri kavramı ve kamu değeri yönetiminin kamu yönetimi kuramı bağlamındaki yeri. In Özer Köseoğlu and Mehmet Zahit Sobacı (Eds), Kamu yönetiminde paradigma arayışları: Yeni kamu işletmeciliği ve ötesi (pp. 249-272). Dora Yayıncılık, Bursa.
• Karkın, N., & Janssen, M. (2014). Evaluating websites from a public value perspective: A review of Turkish local government websites. International Journal of Information Management, 34(3), 351-363. https://doi.org/10.1016/j.ijinfomgt.2013.11.004
• Kelly, G., Mulgan, G., & Muers, S. (2002). Creating public value, Cabinet Office, London. Kırışık, F. (2013). İdare hukuku ders notları. Detay Yayıncılık, Ankara.
• Korkut, G.,Kürşat, O., & Tetik, A. (2015). Yeni kamu yönetimi anlayışı ile değişen kamu hizmeti ve Türkiye İş Kurumu. İş ve Hayat, 1(2), 107-135.
• Köseoğlu Ö., & Tuncer, A. (2014). Kamu yönetiminde yeni bir yaklaşım olarak kamu değeri: Kavramsal ve Kuramsal Açıdan Bir Tartışma. Yönetim Bilimleri Dergisi, 12(24), 145 – 170.
• Meynhardt, T. (2009). Public value inside: What is public value creation? Intarnational Journal of Public Administration, 32(3-4), 192-219. https://doi.org/10.1080/01900690902732632
• Meynhardt, T., Brieger, S. A., Strathoff, P., Anderer, S., Bäro, A., Hermann, C., & Gomez, P. (2017). Public value performance: What does it mean to create value in the public sector? Public Sector Management in a Globalized World, 135-160. https://doi.org/10.1007/978-3-658-16112-5_8
• Moore, M. H. (1995). Creating public value: Strategic management in government. Harvard University Press.
• Moore, M. H. (2003). The public value scorecard: a rejoinder and an alternative to 'strategic performance measurement and management in non-profit organizations’ by Robert Kaplan. The Hauser Center for Nonprofit Organizations, Working Paper 18.
• Mulgan, G., Breckon, J., Tarrega, M., Bakhshi, H., Davies, J., Khan, H., & Finnis, A. (2019). Public value: How can it be measured, managed and grown? Nesta.
• O'Flynn, J. (2007). From new public management to public value: Paradigmatic change and managerial implications. Australian Journal of Public Administration, 66(3), 353-366. https://doi.org/10.1111/j.1467-8500.2007.00545.x
• Özer, M. A. (2006). Yönetişim üzerine notlar. Sayıştay Dergisi, (63), 59-89.
• Özer, M. A., Akçakaya, M., Yaylı, H., & Batmaz, N. Y. (2016). Yeni kamu hizmeti anlayışı ve kamu özel ortaklıklar. Kamu yönetimi Modern Yapı ve Süreçler, (601-671), Adalet Yayınevi, Ankara.
• Prebble, M. (2015). Public value and limits to collaboration. International Journal of Public Administration, 38(7), 473-485. https://doi.org/10.1080/01900692.2014.949742
• Rhodes, R. A. W. (1996). The new governance: Governing without government. Political Studies, 652-667. https://doi.org/10.1111/j.1467-9248.1996.tb01747.x
• Samaratunge, R., & Wijewardena, N. (2009). The changing nature of public values in developing countries. International Journal of Public Administration, 32(3-4), 313-327. https://doi.org/10.1080/01900690902732947
• Sezer, Ö. (2008). Kamu hizmetlerinde müşteri (vatandaş) odaklılık: Türkiye'de kamu hizmeti anlayışı açısından bir değerlendirme. Zonguldak Karaelmas University Journal of Social Sciences, 4(8).
• Sezer, Ö., & Vural, T. (2010). Kamu hizmetlerinin sunumunda devletin değişen rolü ve merkezi yönetim ile yerel yönetimler arasında yetki ve görev paylaşımı. Maliye Dergisi, (159), 203-219.
• Stoker, G. (2006). Public value management: A new narrative for networked governance? The American Review of Public Administration, 36(1), 41-57. https://doi.org/10.1177/0275074005282583
• Stoker, G. (2019). Governance as theory: Five propositions. International Social Science Journal, 68(227-228), 17-28. https://doi.org/10.1111/1468-2451.00106
• Talbot, Colin (2008). Measuring public value. The Work Foundation, London.
• Toksöz, F. (2008). İyi yönetişim el kitabı. TESEV Yayınları. Accessed 03.06.2023
• Turan, H. T. (2014). Yönetişim ve Yeni Kamu Yönetimi. Retrieved on June 3, 2023 from https://www.academia.edu/download/35405234/yonetisim_ve_yeni_kamu_yonetimi.pdf
• Uçar Kocaoğlu, B., & Saylam, A. (2015). Kamu değeri ve yerel yönetimler, In H. H. Bircan & B. Dilmaç (eds.), Değerler Bilançosu. Çizgi Yayımevi, Konya, 143-164.
• Uysal, Ö. (2013). Vatandaş odaklı kamu hizmeti yaklaşımı ve kamu ekonomisi bakımından sonuçları (Türkiye’de sağlık sektörü örneği). [Unpublished Doctoral Thesis]. Marmara University Social Science Institute, İstanbul.
• Uzun, A., & Demir, T. (2019). Kamu değeri üzerine bir literatür analizi: Kuram ve uygulama. In Contemporary Issues in Labor, Public Finance & Administration, 73.
• Wang, X., & Wang, Z. (2019). Beyond efficiency or justice: The structure and measurement of public servants’ public values preferences. Administration & Society, 52(4), 1-29. https://doi.org/10.1177/0095399719843658