EN
TR
Covid-19 Hastalarında Karaciğer Laboratuvar Anormalliklerinin Değerlendirilmesi
Öz
ÖZET
Giriş:Covid-19 hastalığı, ribonükleikasid(RNA) genomu taşıyan koronavirüs (CoV) ailesinin neden olduğu bir hastalıktır. CoV’da en sık tutulan organ akciğer(AC) olmasına rağmen, gastrointestinel sistem(GİS) ve karaciğer(KC) de etkilenebilmektedir. Bu çalışmamızda Covid-19 hastalarında karaciğer fonksiyonlarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Materyal-metod: Çalışmada 01.10.2020-01.12.2021 tarihleri arasında300 Covid-19 hastasının hastanaye ilk başvurudaki transaminaz(AST, ALT) ve kolestaz(ALP, GGT) enzimleri ile albümin düzeylerine bakıldı. Laboratuvar sonuçları, hastanemiz normal laboratuvar değerlerine göre gruplandırılarak incelendi. Araştırma için kurumsal izin alındı. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Etik Kurulu'nun 21.03.2022 tarih ve 06 sayılı oturum kararı ile onay alındı.
Bulgular:Hastaların 173’ü (%57,7) erkek ve 127’si (%42,3) kadın, yaş ortalaması 53±17,6(min 18 – max 95) yıl olarak saptandı. Hastaların 266 (%88,7) tanesi serviste, 31 (%10,3) tanesi servis ve yoğun bakım ünitesinde (YBÜ) ve 3 (%1) tanesi sadece YBÜ’de takip edildi. Toplam takip süresi ortalaması 7,22±17,68 gün olup, servis takip süresi 6,69±2,63 gün idi. Cinsiyete göre laboratuvar değerlerinin ortalama ve standart sapmaları tablo 1’de verilmiştir.
Hastaların %69’unda AST, %29’unda ALT, %16,3 ALP ve %28,3 GGT yüksekliği saptanırken, %19,3 oranında albümin düşüklüğü saptandı. AST, ALT ve GGT yükseklikleri daha çok erkeklerde görülürken, albümin düşüklüğü de daha çok kadınlarda görüldü.
Sonuç:CoV bağlı KC disfonksiyonu geliştiğinde sırasıyla daha çok AST, ALT, GGT ve albümin anormallikleri görülmektedir. CoV’a bağlı özellikle AST olmak üzere transaminazların, kolestaz enzimlerine göre daha sık arttığı saptanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
YOK
Proje Numarası
YOK
Teşekkür
“Covid-19 hastalarında, karaciğer laboratuvar anormalliklerinin değerlendirilmesi” başlıklı özgün yazımızı yayımlanmak üzere değerlendirmenize sunuyoruz. Literatürde Covid-19 hastalarındaki karaciğer laboratuvar anormallikleri ile ilgili az sayıda çalışmalar olup, yazımızın literatüre katkı sağlayacağını ve çalışmamıza atıf yapılacağını düşünüyoruz.
Yazımızın orijinal olduğunu, başka bir dergi tarafından tümünün yayınlanmadığını veya şu anda yayınlanmak üzere değerlendirilmediğini onaylıyoruz.
Makalemiz, Şanlıurfa’da 17-19 Mart 2022 tarihindeki Anadolu Güncel Gastroenteroloji kongre günlerinde sözlü sunum olarak sunulmuştur.
Yazımızın makalesi tarafınızca kabul edilirse, makale telif hakkı sahibinin yazılı izni olmadan aynı biçimde, İngilizce veya başka bir dilde ve başka bir yerde yayımlanmayacaktır. Çalışmamıza doğrudan katkıda bulunan tüm yazarlarımız, makalemizin son halini okudular ve derginize gönderilmesini onayladılar.
Gönderdiğimiz yazıyla ilgili veya ilgisiz olarak bir çıkar çatışması oluşturabilecek hiçbir ticari ilişkimiz, sözleşme ilişkimiz veya mülkiyet kaygımız yoktur.
Makalemizi dikkate aldığınız için teşekkür ederiz.
Saygılarımla,
Sorumlu yazar: Dr.Mehmet Selim MAMİŞ
Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı, Osman Bey Kampüsü, 63290, Haliliye/Şanlıurfa/Türkiye
E-posta: dr.mehmetselim@outlook.com
Tel: 0544 689 63 42
Cep telefonu numarası: 0544 689 63 42
Kaynakça
- 1. Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi COVİD-19, ISBN:978-605-136-477-3, Copyright 2020, s:21
- 2. Yang L, Tu L. Implications of gastrointestinal manifestations of COVID-19. Lancet Gastroenterol Hepatol 2020;5:629-30.
- 3. Guan WJ, Ni ZY, Hu Y, et al; China Medical Treatment Expert Group for Covid-19. Clinical characteristics of coronavirus disease 2019 in China. N Engl J Med 2020;382:1708-1720.
- 4. Girardi E, Petrosillo N, Aloisi MS, Ravà L, Ippolito G. Peer-reviewed articles and public health: the mad cow affair in Italian news papers. JAMA. 1998: 15;280(3):292-294
- 5. Huang C, Wang Y, Li X, Ren L, Zhao J, Hu Y, et al. Clinical features of patients infected with 2019 novel coronavirusin Wuhan, China. Lancet 2020:395;497-506.
- 6. Fan Z, Chen L, Li J, Cheng X, Yang J, Tian C, Zhang Y, Huang S, Liu Z, Cheng J. Clinical Features of COVID-19-Related Liver Functional Abnormality. Clin Gastroenterol Hepatol.2020;18(7):1561-1566.
- 7. Zhang C, Shi L, Wang FS. Liver injury in COVID-19: management and challenges. Lancet Gastroenterol Hepatol 2020; 5:428.
- 8. Xu L, Liu J, Lu M, Yang D, Zheng X. Liver injury during highly pathogenic human coronavirus infections. Liver Int. 2020 40(5):998-1004.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Klinik Tıp Bilimleri
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
15 Ağustos 2023
Yayımlanma Tarihi
31 Ağustos 2023
Gönderilme Tarihi
6 Haziran 2022
Kabul Tarihi
15 Mayıs 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Cilt: 20 Sayı: 2
APA
Uyanıkoğlu, A., Mamiş, M. S., Karahancı, E. C., & Dumak, T. (2023). Covid-19 Hastalarında Karaciğer Laboratuvar Anormalliklerinin Değerlendirilmesi. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 20(2), 242-247. https://doi.org/10.35440/hutfd.1126578
AMA
1.Uyanıkoğlu A, Mamiş MS, Karahancı EC, Dumak T. Covid-19 Hastalarında Karaciğer Laboratuvar Anormalliklerinin Değerlendirilmesi. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi. 2023;20(2):242-247. doi:10.35440/hutfd.1126578
Chicago
Uyanıkoğlu, Ahmet, Mehmet Selim Mamiş, Esat Cihan Karahancı, ve Tuba Dumak. 2023. “Covid-19 Hastalarında Karaciğer Laboratuvar Anormalliklerinin Değerlendirilmesi”. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 20 (2): 242-47. https://doi.org/10.35440/hutfd.1126578.
EndNote
Uyanıkoğlu A, Mamiş MS, Karahancı EC, Dumak T (01 Ağustos 2023) Covid-19 Hastalarında Karaciğer Laboratuvar Anormalliklerinin Değerlendirilmesi. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 20 2 242–247.
IEEE
[1]A. Uyanıkoğlu, M. S. Mamiş, E. C. Karahancı, ve T. Dumak, “Covid-19 Hastalarında Karaciğer Laboratuvar Anormalliklerinin Değerlendirilmesi”, Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, c. 20, sy 2, ss. 242–247, Ağu. 2023, doi: 10.35440/hutfd.1126578.
ISNAD
Uyanıkoğlu, Ahmet - Mamiş, Mehmet Selim - Karahancı, Esat Cihan - Dumak, Tuba. “Covid-19 Hastalarında Karaciğer Laboratuvar Anormalliklerinin Değerlendirilmesi”. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 20/2 (01 Ağustos 2023): 242-247. https://doi.org/10.35440/hutfd.1126578.
JAMA
1.Uyanıkoğlu A, Mamiş MS, Karahancı EC, Dumak T. Covid-19 Hastalarında Karaciğer Laboratuvar Anormalliklerinin Değerlendirilmesi. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi. 2023;20:242–247.
MLA
Uyanıkoğlu, Ahmet, vd. “Covid-19 Hastalarında Karaciğer Laboratuvar Anormalliklerinin Değerlendirilmesi”. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, c. 20, sy 2, Ağustos 2023, ss. 242-7, doi:10.35440/hutfd.1126578.
Vancouver
1.Ahmet Uyanıkoğlu, Mehmet Selim Mamiş, Esat Cihan Karahancı, Tuba Dumak. Covid-19 Hastalarında Karaciğer Laboratuvar Anormalliklerinin Değerlendirilmesi. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi. 01 Ağustos 2023;20(2):242-7. doi:10.35440/hutfd.1126578