EN
TR
Şanlıurfa’da Karşılanmamış Aile Planlaması İhtiyacı ve Nedenlerinin Belirlenmesi
Öz
Amaç: Araştırmanın amacı, Şanlıurfa’da karşılanmamış aile planlaması ihtiyacı ve nedenlerinin belirlenmesidir.
Materyal ve Metod: Kesitsel tipte olan araştırma, Şanlıurfa il merkezinde aile sağlığı merkezlerine başvuran, doğurganlık çağında ve herhangi bir aile planlaması yöntemi kullanmayan kadınlarla yapılmıştır. Örnek seçiminde küme örnekleme yöntemi kullanılmış ve her bir aile sağlığı merkezi bir küme olarak alınmıştır. Gerekli küme sayısını hesaplamak için pilot uygulama yapılmış, gerekli küme sayısı 16 olarak bulunmuş ve araştırma toplam 313 kadınla tamamlanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde, tanımlayıcı istatistiklerden yüzde, ortalama ve standart sapma; tek değişkenli analizlerden Ki-kare ve Mann Whitney-U testi; çok değişkenli analizlerden Lojistik Regresyon modeli kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırmada kadınların %35.5’ inin karşılanmamış aile planlaması ihtiyacı (%2.6’ sının gebeliklerine ara vermek için, %32.9’u artık gebelik istemediği için) olduğu belirlenmiştir. Karşılanmamış aile planlaması ihtiyacını; evde en çok Arapça konuşulması 3.5 kat, yaşayan kız çocuğu sayısının 2 ve üzerinde olması 1.8 kat, kadının yaşının 34 ve üzerinde olması 1.2 kat ve son doğumun üzerinden geçen süresinin 30 ay ve üzerinde olması 1.0 kat artıran en önemli faktörlerdir.
Sonuç: Çalışmada, karşılanmamış aile planlaması ihtiyacı düzeyinin Türkiye ortalamasından yaklaşık olarak 3 kat yüksek olduğu, sosyo-demografik ve kültürel faktörlerin karşılanmamış aile planlaması ihtiyacını etkilediği belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Harran Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü
Proje Numarası
HÜBAK-21307
Etik Beyan
Harran Üniversitesi Klinik Araştırmalar Etik Kurulu’ndan (27.12.2021 tarih ve HRÜ/21.23.23 sayılı) ve İl Sağlık Müdürlüğü’nden (07.04.2022 tarih ve E-49781372-774.99 sayılı) yazılı izin alınmıştır. Çalışmaya katılan kadınlardan bilgilendirilmiş onamları alınmıştır.
Kaynakça
- Çavlin A, Çağatay P.Türkiye’de Karşılanmamış Aile Planlaması İhtiyacı. UNFPA& HÜNEE, Aralık 2020. (12.02.2024’de erişil-di). Erişim adre-si:https://turkiye.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/ap-unmetneed-tr_3.pdf
- WHO, The Global Health Observatory, Explore a world of health data, Unmet need for family planning (%), 2024. (10.02.2024’de erişildi). Erişim adresi: https://www.who.int/data/gho/indicator-metadata-registry/imr-details/3414
- UNFPA, Department of Economic and Social Affairs, Popula-tion Division, 2020, World Contraceptive Use. (14.02.2024’de erişildi). Erişim adre-si:https://www.un.org/en/development/desa/population/theme/familyplanning/cp_model.asp
- WHO Healt Topic, Family Planing And Contraception, 2021. (10.02.2024’de erişildi). Erişim adresi: https://apps.who.int/iris/rest/bitstreams/1092306/retrieve
- UNFPA, Department of Economic and Social Affairs, Popula-tion Division, 2020, World Contraceptive Use. (13.02.2024’de erişildi). Erişim adre-si:https://www.un.org/en/development/desa/population/theme/familyplanning/cp_model.asp
- Hacettepe Üniversitesi Nüfus Etütleri Enstitüsü (HÜNEE). (2019). 2018 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması. Hacettepe Üniversitesi Nüfus Etütleri Enstitüsü (TNSA), T.C. Strateji ve Bütçe Başkanlığı ve TÜBİTAK, Ankara/Türkiye. (12.02.2024’de erişildi). Erişim adre-si:http://www.hips.hacettepe.edu.tr/tnsa2018/rapor/TNSA2018_ana_Rapor.pdf
- Koruk F, Beyazgül B, Koruk İ. The effect of gender role attitu-des on the number of children and child gender preference. GÖBEKLİTEPE International Journal of Health Sciences. 2023; 6(13):28-35.
- Eroğlu K, Koruk F, Koruk İ, Çelik K, Güner P, Kılıçlı A. Women's reproductive behaviour and perspectives on fertility, and their modifying factors, in a Turkish province with a high fertility rate. The European Journal of Contraception & Reproductive Health Care. 2021;26(2):139-147.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Kadın Hastalıkları ve Doğum
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
27 Mart 2024
Yayımlanma Tarihi
29 Nisan 2024
Gönderilme Tarihi
17 Şubat 2024
Kabul Tarihi
21 Mart 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Cilt: 21 Sayı: 1
APA
Şakar, R. R., & Koruk, F. (2024). Şanlıurfa’da Karşılanmamış Aile Planlaması İhtiyacı ve Nedenlerinin Belirlenmesi. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 21(1), 82-87. https://doi.org/10.35440/hutfd.1438454
AMA
1.Şakar RR, Koruk F. Şanlıurfa’da Karşılanmamış Aile Planlaması İhtiyacı ve Nedenlerinin Belirlenmesi. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi. 2024;21(1):82-87. doi:10.35440/hutfd.1438454
Chicago
Şakar, Rabia Rojda, ve Fatma Koruk. 2024. “Şanlıurfa’da Karşılanmamış Aile Planlaması İhtiyacı ve Nedenlerinin Belirlenmesi”. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 21 (1): 82-87. https://doi.org/10.35440/hutfd.1438454.
EndNote
Şakar RR, Koruk F (01 Nisan 2024) Şanlıurfa’da Karşılanmamış Aile Planlaması İhtiyacı ve Nedenlerinin Belirlenmesi. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 21 1 82–87.
IEEE
[1]R. R. Şakar ve F. Koruk, “Şanlıurfa’da Karşılanmamış Aile Planlaması İhtiyacı ve Nedenlerinin Belirlenmesi”, Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, c. 21, sy 1, ss. 82–87, Nis. 2024, doi: 10.35440/hutfd.1438454.
ISNAD
Şakar, Rabia Rojda - Koruk, Fatma. “Şanlıurfa’da Karşılanmamış Aile Planlaması İhtiyacı ve Nedenlerinin Belirlenmesi”. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 21/1 (01 Nisan 2024): 82-87. https://doi.org/10.35440/hutfd.1438454.
JAMA
1.Şakar RR, Koruk F. Şanlıurfa’da Karşılanmamış Aile Planlaması İhtiyacı ve Nedenlerinin Belirlenmesi. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi. 2024;21:82–87.
MLA
Şakar, Rabia Rojda, ve Fatma Koruk. “Şanlıurfa’da Karşılanmamış Aile Planlaması İhtiyacı ve Nedenlerinin Belirlenmesi”. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, c. 21, sy 1, Nisan 2024, ss. 82-87, doi:10.35440/hutfd.1438454.
Vancouver
1.Rabia Rojda Şakar, Fatma Koruk. Şanlıurfa’da Karşılanmamış Aile Planlaması İhtiyacı ve Nedenlerinin Belirlenmesi. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi. 01 Nisan 2024;21(1):82-7. doi:10.35440/hutfd.1438454
Cited By
Evaluation of family planning services: A district example in İstanbul
Anadolu Kliniği Tıp Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.21673/anadoluklin.1571063