Kan Laktat Seviyesi Yoğun Bakım Hastalarında Mortaliteyi Tahmin Etmede Ne Kadar Etkilidir?
Öz
Amaç: Bu çalışma ile Yoğun Bakım Ünitesinde yatan hastalarının mortalite tahmininde, kan laktat
değerlerinin ne kadar etkili olduğunu göstermek amaçlanmıştır.
Materyal ve Metod: Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Anestezi Yoğun Bakım Ünitesinde 2015 yılında
yatan 114 hastanın dosyaları etik kurul onayı alındıktan sonra retrospektif olarak incelenmiştir. Hastaların
kayıtlı APACHE II, SOFA, giriş ve çıkış kan gazı analizleri değerlendirmeye alınmıştır.
Bulgular: Çalışmaya alınan 114 olgunun yaş ortalaması 62.78±20.43 olup; %59,6’sı erkek, %40,4’ü
kadındır. Araştırma grubunun %75,4’ünde eşlik eden bir yandaş hastalığı vardır. Hastaların ortalama yatış
süresi ortalama 10.85±13.17 gün olup, %31,6’sı exitus ile sonuçlanmıştır.
Araştırma grubunun yaş ortalaması, APACHE II skoru, SOFA skoru, laktat değeri ve çıkış pH değeri ile
mortalite arasında istatiksel olarak anlamlı derecede yüksek ilişki bulunmuştur (P<0.05). Araştırma
grubunda exitus olan olguların giriş ve çıkış kan değerleri arasındaki ilişkiye bakıldığında pH, laktat, HC03
değerleri ve APACHE II, SOFA skor ortalamalarıyla mortalite arasında istatiksel olarak anlamlı bir ilişki
bulunmuştur (P<0.05). Tek değişkenli analizlerde anlamlı bulunan değişkenler logistik regresyon modeline
alınmış ve mortalite ile ilişkisine göre etkisi incelendi. APACHE II skorunun (≥23.50) [OR=37.00 (5.35 –
255.75)], SOFA skorunun (≥5.50) [OR=12.50 (4.21 – 37.04)], çıkış laktat seviyesinin (≥1.75mmol) [OR=7.59 (3.34 – 17.22)] ve yaşın (≥65.00) [OR=5.36 (2.09 – 13.71)] mortalite riskini artırdığı
bulunmuştur.
Sonuç: Hastanın prognozunu belirlemede kan laktat değeri, yoğun bakımda kullanılan skorlama sistemleri
kadar önemlidir. Laktat mortalite tahmininde kullanılabilecek iyi bir parametredir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1 Knaus WA, Wagner DP,Draper EA.Development of APACHE. CritCareMed 1989, 17: S181-S185.
- 2. Vincent JL, MorenoR.Takala J, et al: The SOFA (Sepsis-related Organ Failure Assesment) score to describe organ dysfunction/failure. On behalf of the working group on sepsis-releated problems of the Europan Society of Intensive Care Medicine. IntensiveCareMed1996, 22: 707-710.
- 3. Ball JAS, Redman JW, Grounds RM. Severity of illness Scoring Systems. In: Vincent JL,ed, Yearbook of Intensive CareMedicine. Berlin, Heidelberg: Springer-Verlag, 2006, pp 911-933.
- 4. Wagner DP, Knaus WA, Draper EA. Statiscal validation of a severity of illness reasure. Am J PublicHealth1983, 73:878-884.
- 5. Shapiro NI, Howell MD, Talmor D, Nathanson LA, Lisbon A, Wolfe RE, et al: Serum lactate as a predictor of mortality in emergency department patients with infection. AnnEmergMed 2005, 45(5):524-8.
- 6. Callaway DW, Shapiro NI, Donnino MW, Baker C, Rosen CL: Serum lactate and base deficit as predictors of mortality in normotensive elderly blunt trauma patients. J Trauma 2009, 66(4):1040-4.
- 7. Khosravani H, Shahpori R, Stelfox HT, Kirkpatrick AW, Laupland KB: Occurrence and adverse effect on outcome of hyperlactatemia in the critically ill. CritCare 2009, 13(3):R90. 8. Smith I, Kumar P, Molloy S, Rhodes A, Newman PJ, Grounds RM, et al: Base excess and lactate as prognostic indicators for patients admitted to intensive care. IntensiveCareMed 2001, 27(1):74-83.
- 9. del Portal DA, Shofer F, Mikkelsen ME, Dorsey PJ Jr, Gaieski DF, GoyalM,et al: Emergency department lactate is associated with mortality in older adults admitted with and without infections. AcadEmergMed 2010, 17(3):260-8.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Klinik Tıp Bilimleri
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
28 Nisan 2017
Gönderilme Tarihi
6 Mayıs 2016
Kabul Tarihi
17 Temmuz 2016
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2017 Cilt: 14 Sayı: 1