Hemşirelerin Koronavirüs (Covid-19) Korkusunun Sağlığı Geliştirici ve Koruyucu Davranışlara Etkisi

Öz

Amaç: Bireylerin yaşadıkları korku, sağlığı geliştirici davranışlar üzerinde etkilidir. Bu nedenle pandemi sürecinde hasta bakımından birinci derecede sorumlu olan hemşirelerin yaşadığı Covid-19 korkusunun sağlığı geliştirici ve koruyucu sağlık davranışlarını etkilediği düşünülmektedir. Çalışma, hemşirelerin koronavirüs korkusunun sağlığı geliştirici ve koruyucu davranışlara etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Materyal ve Metod: Tanımlayıcı tipte bir çalışma bir üniversite hastanesinde gerçekleştirilmiştir. Örneklemi 301 hemşire oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında Tanıtıcı Bilgi Formu, Koronavirüs Korkusu Ölçeği ve Sağlığı Koruyucu ve Geliştirici Davranışlar Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler (sayı, yüzde, ortalama), bağımsız gruplarda t testi, Varyans analizi, Mann-Whitney U testi, Kruskal Wallis analizi ve Korelasyon analizi yapılmıştır.
Bulgular: Hemşirelerin koronavirüs (Covid-19) korkusu ölçeği puan ortalaması 25.20 ± 5.49, sağlığı geliştirici ve koruyucu davranışlar ölçeği puan ortalaması ise 85.29 ± 8.63 olarak saptanmıştır. Hemşirelerin koronavirüs (Covid-19) korkusu ölçeği puan ortalaması ve sağlığı geliştirici ve koruyucu davranışlar ölçeği puan ortalaması arasında orta düzeyde, pozitif yönde, anlamlı bir ilişki saptanmıştır.
Sonuç: Sonuç olarak hemşirelerin koronavirüs korkusu ölçeği ile sağlığı geliştirici ve koruyucu sağlık dav-ranışları ölçeği puan ortalamalarının yeterli düzeyde olmadığı görüldü. Ayrıca koronavirüs korkusu ile sağlığı geliştirici ve koruyucu sağlık davranışları arasında orta düzeyde bir ilişki olduğu düşünüldüğünde; koronavirüs korkusunu azaltmak için müdahalelerde bulunulması önerilebilir.

Anahtar kelimeler: Koronavirüs korkusu, Sağlığı geliştirici ve koruyucu davranışlar, Hemşireler

Anahtar Kelimeler

• Koronavirüs korkusu
• Sağlığı geliştirici ve koruyucu davranışlar
• hemşireler.

The Effect of Nurses Coronavirus Fear on Health Promoting and Protective Behaviors

Öz

Background: It Fear that individuals experience is effective on health promoting behaviors. Thus, it is believed that the fear of Covid-19 experienced by nurses who are primarily responsible for patient care in the pandemic process, affects health promoting and protective health behaviors. The study was conducted to determine the impact of nurses’ fear of the coronavirus on health promoting and protective health behaviors.
Materials and Methods: The descriptive study was carried out with nurses working in a university hospital. The sample comprised 301 nurses. In collection of the data the introductory information form, fear of the coronavirus scale and health promoting and protective health behaviors scale were used. In the analysis of the data, descriptive statistics (number, percentage, mean), independent groups t test, analysis of variance, Mann-Whitney U test, Kruskal Wallis analysis and correlation analysis were performed.
Results: The nurses obtained 25.20±5.49 points from the fear of the coronavirus scale and 85.29±8.63 points from the health promoting and protective health behaviors scale on average. A moderately signifi-cant correlation existed between the score averages of the fear of the coronavirus scale and health pro-moting and protective health behaviors scale in a positive direction.
Conclusions: As a consequence, it was seen that the nurses’ score averages of the fear of the coronavirus scale and health promoting and protective health behaviors scale were not up to the mark. In addition, considering that a moderate correlation exists between the fear of the coronavirus and health promoting and protective health behaviors; it can be recommended to conduct interventions to reduce the fear of the coronavirus.

Key Words: Fear of the coronavirus, Health promoting and protective health behaviors, Nurse

Anahtar Kelimeler

• Fear of the coronavirus
• health promoting and protective health behaviors
• nurse

Kaynakça

1. 1. Tuncay FE, Koyuncu E, Özel Ş. Pandemilerde sağlık çalışanlarının psikososyal sağlığını etkileyen koruyucu ve risk faktörlerine ilişkin bir derleme. Ankara Med J. 2020;2:488-501. doi: 10.5505/amj.2020.02418
2. 2. Labrague LL, De A. De los Santos JA. Fear of COVID-19, Psychological distress, work satisfaction and turnover intention among frontline nurses. J Nurs Manag. 2021;29(3):395-403. doi: 10.1111/jonm.13168
3. 3. Nemati M, Ebrahimi B, Nemati F. Assessment of Iranian nurses’ knowledge and anxiety toward covid-19 during the current outbreak in Iran. Arch Clin Infect Dis. Online ahead of Print; 15(COVID-19):e102848. doi: 10.5812/archcid.102848.
4. 4. Wu Y, Wang J, Luo C, Hu S, Lin X, Anderson AE, et al. A comparison of burnout frequency among oncology physicians and nurses working on the frontline and usual wards during the covid-19 epidemic in Wuhan, China. J Pain Symptom Manage. 2020;60(1):e60-e65. doi: 10.1016/j.jpainsymman.2020.04.008.
5. 5. Lai J, Ma S, Wang Y, Cai Z, bo Hu J, Wei N, et al. Factors associated with mental health outcomes among health care workers exposed to coronavirus disease 2019. JAMA Netw Open. 2020;3(3):e203976. doi:10.1001/jamanetworkopen.2020.3976
6. 6. Tam CW, Pang EP, Lam LC, Chiu HF. Severe acute respiratory syndrome (SARS) in Hong Kong in 2003: Stress and psychological impact among frontline health care workers. Psychol Med. 2004;34(7):1197-204. doi:10.1017/s0033291704002247.
7. 7. Ji D, Ji YJ, Duan XZ, Li WG, Sun ZQ, Song XA, et al. Prevalence of psychological symptoms among ebola survivors and healthcare workers during the 2014-2015 ebola outbreak in Sierra Leone: A Cross-Sectional Study. Oncotarget. 2017;8(8):12784-12791. doi: 10.18632/oncotarget.14498.
8. 8. Khalid I, Khalid TJ, Qabajah MR, Barnard AG, Qushmaq IA. Healthcare workers emotions, perceived stressors and coping strategies during a MERS-CoV outbreak. ClinMedRes. 2016;14(1):7-14. doi:10.3121/cmr.2016.1303.

9. 9. Suwantarat N, Apisarnthanarak A. Risks to healthcare workers with emerging diseases: Lessons from MERS-Cov, Ebola, SARS, and Avian Flu. Curr Opin Infect Dis. 2015;28(4):349-61. doi: 10.1097/QCO.0000000000000183.
10. 10. Wang C, Pan R, Wan X, Tan Y, Xu L, Ho CS, et al. Immediate psychological responses and associated factors during the initial stage of the 2019 coronavirus disease (COVID-19) epidemic among the general population in China. Int J Environ Res Public Health. 2020;17(5):1729. doi: 10.3390/ijerph17051729.
11. 11. Nickell LA, Crighton EJ, Tracy CS, Al-Enazy H, Bolaji Y, Hanjrah S, et al. Psychosocial effects of SARS on hospital staff: Survey of a large tertiary care institution. CMAJ. 2004;170(5):793-798. doi: 10.1503/cmaj.1031077.
12. 12. Marjanovic Z, Greenglass ER, Coffey S. The Relevance of psychosocial variables and working conditions in predicting nurses' coping strategies during the SARS crisis: An online questionnaire survey. Int J Nurs Stud. 2007;44(6):991-8. doi: 10.1016/j.ijnurstu.2006.02.012.
13. 13. Mo Y, Deng L, Zhang L, Lang Q, Liao C, Wang N, et al. Work stress among Chinese nurses to support Wuhan in fighting against COVID-19 epidemic. J Nurs Manag. 2020;28(5):1002-1009. doi: 10.1111/jonm.13014.
14. 14. Pappa S, Ntella V, Giannakas T, Giannakoulis VG, Papoutsi E, Katsaounou P. Prevalence of depression, anxiety, and insomnia among healthcare workers during the COVID-19 pandemic: A systematic review and meta-analysis. Brain Behav Immun. 2020;88:901-907. doi: 10.1016/j.bbi.2020.05.026.
15. 15. Ahorsu DK, Lin CY, Imani V, Saffari M, Griffiths MD, Pakpour AH. The fear of COVID-19 Scale: Development and initial validation. Int J Ment Health Addict. 2020;1-9. doi: 10.1007/s11469-020-00270-8.
16. 16. Bostan N, Örsal Ö, Karadağ E. Developing Promotive and Protective Health Behaviors Scale: Methodological Study. Türkiye Klinikleri J Nurs Sci. 2016;8(2):102-111.
17. 17. Bakioğlu F, Korkmaz O, Ercan H. Fear of COVID-19 and positivity: mediating role of intolerance of uncertainty, depression, anxiety, and stress. Int J Ment Health Addict. 2020;1-14 doi: 10.1007/s11469-020-00331-y
18. 18. Yüncü V, Yılan Y. Investigating the Impacts of Covid-19 Pandemic on Healthcare Staff: A Case Study. Igd Univ Jour Soc Sci. 2020; Supplement, 373-401.
19. 19. Gritsenko V, Skugarevsky O, Konstantinov V, Khamenka N, Marinova T, Reznik A, et al. COVID 19 fear, stress, anxiety, and substance use among Russian and Belarusian university students. Int J Ment Health Addict. 2020;1-7. doi: 10.1007/s11469-020-00330-z.
20. 20. Reznik A, Gritsenko V, Konstantinov V, Khamenka N, Isralowitz R. COVID-19 fear in Estern Europe: Validation of the fear of COVID-19 scale. Int J Ment Health Addict. 2020;1-6. doi: 10.1007/s11469-020-00283-3.
21. 21. Maben J, Bridges J. Covid-19: Supporting nurses' psychological and mental health. J Clin Nurs. 2020; 29(15-16):2742-2750. doi: 10.1111/jocn.15307.
22. 22. Sarmasoğlu S, Tarakçıoğlu-Çelik GH, Korkmaz F. Review: Personal protective equipment usage for COVID19 disease protection. HUHEMFAD-JOHUFON 7 (special issue), 47-65. doi: 10.31125/hunhemsire.776491.
23. 23. Xiao H, Zhang Y, Kong D, Li S, Yang N. The effects of social support on sleep quality of medical staff treating patients with Coronavirus Disease 2019 (COVID-19) in January and February 2020 in China. Med Sci Monit. 2020;26: e923549-1–e923549-8. doi: 10.12659/MSM.923549.