Şanlıurfa’da Sokakta Çalışan ve Çalışmayan Çocukların Sağlık Davranışlarının Belirlenmesi
Öz
Amaç: Çalışma Şanlıurfa’da, sokakta çalışan ve çalışmayan çocukların sağlık durumlarının karşılaştırmalı belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı tipte Şubat-Haziran 2016 tarihleri arasında yapılmıştır.
Materyal ve metod: Araştırmanın örneklemini çalışan çocuk 52 kişi çalışmayan çocuk 50 kişi olmak üzere toplam 102 lise öğrencisi oluşturmaktadır. Veriler, veri toplama formu ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları ölçeği II ile yüz yüze görüşülerek oluşturulmuştur. Verilerin değerlendirilmesinde, tanımlayıcı istatistik ve ilişki testi olarak bağımsız gruplarda t testi ve varyans analizi yapılmıştır.
Bulgular: Sağlıklı yaşam biçimi davranışları ölçeği II toplam puan ortalamasından çalışan çocuklar 110±26.4 alırken, çalışmayan çocuklar 122±25.1 almıştır (p<0.05). Sağlıklı yaşam biçimi davranışları ölçeği alt boyutu olan beslenmede çalışan çocuklar 17,8±5,3 alırken, çalışmayan çocuklar 20±5 almıştır (p<0.05). Manevi gelişim alt boyutundan çalışan çocuklar 22±5.6 alırken, çalışmayan çocuklar 24.1±4.9 almıştır (p<0.05). Çalışan çocukların yaşı artıkça sağlık sorumluluğu alt boyutu puan ortalamasının yükseldiği görülmüştür (p<0.05). Çalışan erkeklerde manevi gelişim boyutunda kadınlara göre daha olumsuz sağlık davranışları olduğu belirlenmiştir(p<0.05). Okulu sevdiğini belirten çalışan çocukların SYBDÖ-II toplam puan ortalamasının 110±27.8 çıkarken (p>0,05), okulu sevdiğini belirten çalışmayan çocuklarda ise puan ortalaması daha yüksek çıkmıştır (120±23, p<0,05).
Sonuç: Sokakta çalışan çocukların sağlık durumu, sokakta çalışmayan çocuklara göre daha olumsuz çıkmıştır. Sağlık durumuna etkileyen önemli faktörlerin, cinsiyet, yaş, okulu sevme durumuna etkilediğini bulunmuştur.
Anahtar Kelimeler: Sokakta Çalışan Çocuk, Çalışmayan Çocuk, Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışı, Hemşirelik
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Çalışma Genel Müdürlüğü. 2017-2023 Çocuk İşçiliği İle Mücadele Ulusal Programı, Birinci Basım: Ankara 2017. 2. Çelik A. Çocuk İşçiliğinin Bitmeyen Öyküsü Üstüne, Türkiye’de Çocuk Emeği. 1. Baskı.Ütopya Yayınevi, Ankara, 2010: 54-76. 3. Hayli ÇM, Sümengen AA, Ocakçı AF. Sokakta Çalışan Çocukların Sağlığının Korunmasında Hemşirelerin Rolü. Kocaeli Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2019; 5(3): 177-181. doi:10.30934/kusbed.559700 4. Bilgin R. Diyarbakır'da Sokakta Çalışan Çocuklar Üzerine Sosyolojik Bir Araştırma. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi. Kış-2009; 8 (27): 232-244.. 5. Ajavi AO, Torimiro DO. Perspective on Child Abuse and Labour: Global Ethical Ideals versus African. Early Child Development And Care. 2004; 174(2): 183–191. 6. Yıldız Ö. Türkiye’de Çocuk İşçi Sorununun Toplumsal Görünümü. Journal Of Qafqaz University, 2006; 18: 134-39. 7. Kahraman S, Karataş H. The Existing State Analysis of Working Children on the Street in Sanliurfa, Turkey. Iran J Public Health. Sep 2018; 47(9): 1299-1306. 8. Al-Gamal E. The Psychosocial Impact Of Child Lobour İn Jordan: A National study”, International Journal Of Psychology, 2013;48(6):1156- 1164. 9. Ray R. The Determinants Of Child Labour And Child Schooling İn Ghana. Journal Of African economies, 2001;11: 561–590. 10. Aykaç HB. Hukuksal Açıdan Çocuk Ve Genç İşçiliği. Türk Tabipler Birliği Dergisi, Ankara, 2016;116: 335-386. 11. Hamdan-Mansour AM, Al-Gamal E, Sultan MK, Matrouk R, Nawaiseh MA. Health status of working children in Jordan: Comparison between working and nonworking children at schools and industrial sites. Open Journal of Nursing, 2013; 3: 55-62 12. Erdoğdu MY, Oto R. Sokakta Çalışan Ve Çalışmayan Çocukların Atılganlık Ve Saldırganlık Davranışları Açısından Karşılaştırılmaları. Kriz Dergisi, 2004; 12(3): 11-23. 13. Morgül B. 8-12 Yaş Grubu Sokakta Çalışan Çocukların Sosyal Anksiyete Düzeyleri Açısından Çalışmayan Çocuklara Göre Karşılaştırmalı Değerlendirilmesi. Haliç Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Psikoloji Anabilim Dalı Klinik Psikoloji Yüksek Lisans Tezi. İstanbul. 2017 14. Taib NI, Ahmad A. Mental Illness among Children Working on the Streets Compared with School Children in Duhok. Psychology, 2015; 6: 1421-1426. http://dx.doi.org/10.4236/psych.2015.612138 15. Dinç G, Altıparmak S, Yılmaz Ö, Yaslı G…ark. Çalışan ve çalışmayan gençlerde sigara kullanımı, Manisa 2008. Turk J Public Health. 2014;12(1):13-23
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Klinik Tıp Bilimleri
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Abidin Küçük
Bu kişi benim
0000-0002-2224-4001
Türkiye
Selma Kahraman
*
0000-0002-4486-6629
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
25 Aralık 2020
Gönderilme Tarihi
28 Şubat 2020
Kabul Tarihi
8 Ekim 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 17 Sayı: 3