Yıl 2020, Cilt 6 , Sayı 1, Sayfalar 65 - 77 2020-01-30

İLKÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİNİN OKUL TUVALETLERİNİ KULLANMA DURUMU VE ETKİLEYEN FAKTÖRLER
PRIMARY SCHOOL STUDENTS USING SCHOOL TOILETS and EFFECTING FACTORS

Ayşe SEZER BALCI [1] , Nurcan KOLAC [2] , Elif KESKİN [3] , Rahime POYRAZ [4]


Bu çalışmanın amacı ilköğretim öğrencilerinin okul tuvaletlerini kullanma durumu ve etkileyen faktörleri belirlemektir. Tanımlayıcı bir çalışma olan araştırmanın evrenini İstanbul İli Kadıköy İlçesinde bulunan altı ilköğretim okulunda Ocak-Mayıs 2017 tarihleri arasında öğrenim gören, ilköğretim öğrencileri oluşturdu (N=706). Veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından geliştirilen okul tuvaleti soru formu kullanıldı. Veri analizinde tanımlayıcı istatistikler (sayı, yüzde, ortalama) ve ki kare testi kullanıldı. Öğrencilerin %51.3’ü erkek, %91.7’si 8-11 yaş aralığındadır. Öğrencilerin %56.4’ü okul tuvaletlerini kullanmakta, %95.4’ü tuvalet kullanımı sonrası ellerini yıkamaktadır. Öğrencilerin %73.5’i okul tuvaletlerinin kötü kokulu, kirli ve dağınık olduğunu, %70.4’ü el kurulamak için kağıt havlu olmadığını, %66.7’si tuvalet kağıdı olmadığını, %59.5’i tuvalet kapılarının kilitlenmediğini belirtti. Tuvaletlerde su olması, kapılarda kilit olması ve sifon çalışma durumu öğrencilerin okul tuvaletini kullanımını etkileyen faktörler arasındadır (p<0.05). Sonuç olarak öğrenciler tuvaletlerde el kurutucu ya da kağıt havlu bulunmaması, kapıların kilitlenmemesi, tuvaletlerin pis, kötü kokulu olması gibi nedenlerle, okul tuvaletlerini kullanmaktan kaçınmaktadır.

The aim of this study was to investigate the use of school toilets and the effect factors in primary school students. The population of the study consisted of primary school students who were educated between January and May 2017 in six primary schools in Kadıköy district of İstanbul (N=706). School toilet questionnaire form was used as a data collection tool. Descriptive statistics (number, percentage, mean) and chi-square test were used for data analysis. 51.3% of the students were male and 91.7% were between the ages of 8-11. 56.4% of students use school toilets and 95.4% wash their hands after toilet use. 73.5% of the students stated that school toilets were smelly, dirty and messy, 70.4% stated that there were no paper towels to dry hands, 66.7% stated that there were no toilet paper, and 59.5% said that the toilet doors were not locked. The presence of water in the toilets, the lock on the doors and the siphon working status were among the factors affecting students' use of the school toilet (p <0.05). As a result, students avoid using school toilets reasons such as lack of hand dryers or paper towels in the toilets, door locks broken, toilets dirty and smelly.

  • 1. WHO. Creating an environment for emotional and social well-being: an important responsibility of a healthpromoting and child-friendly school. WHO Information Series on School Health. 2003; 10.
  • 2. TUİK. Türkiye İstatistik Kurumu, Nüfus Projeksiyonları, 2018-2080, https://www. tuseb.gov.tr/enstitu tacese/yuklemeler/istatistik nufus_projeksiyonlari_2018_2080.pdf
  • 3. Güler G, Kubilay G. Bir ilköğretim okulu öğrencilerinin fiziksel bakım sorunlarının belirlenmesi. Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2004; 26(2): 60-65.
  • 4. Oğur R. El kurutma makinelerinden üflenen havanın mikrobiyolojik özellikleri. TSK Koruyucu Hekimlik Bülteni 2005; 4: 1-7.
  • 5. Walker CL, Black RE. Diarrhoea morbidity and mortality in older children, adolescents, and adults. Epidemiol Infect 2010; 138: 1215-1226.
  • 6. UNESCO. Guidelines for the Provision of Safe Water and Sanitation Facilities in Schools, Fresh Tools for Effective School Health 2006. www.unesco.org/education/fresh.
  • 7. Amoran OE, Kupoluyi OT, Salako AA, kupoluyi OT. Healthful school environment: a comparative study of public and private primary schools in ogun state, Nigeria. Archives of Community Medicine and Public Health 2017; 3(2): 062-070.
  • 8. UNICEF, Water, Sanitation and Hygiene Annual Report 2011. UNICEF; New York, NY, USA: 2012. pp. 1-31.
  • 9. World Health Organization. The situation of water, sanitation and hygiene in schools in the pan-European region, 2016. http://www.euro.who.int/__data/assets/pdf_file/ 0020/322454/Situation-water-sanitation-hygiene-schools.pdf?ua=1
  • 10. Şimşek AÇ, Yıldırım Z, Özkan S. Ankara İl Milli Eğitim Müdürlüğü’ne bağlı okullarda 2017-2018 eğitim öğretim yılında yapılan “Beyaz Bayrak İşbirliği Protokolü” uygulamalarının değerlendirilmesi. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi 2019; 76(2): 211-220.
  • 11. Akbaba A, Turhan M. İlköğretim okul binalarının fiziksel sorunlarına ilişkin öğretmen görüşlerinin incelenmesi (Van il örneği). KTÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Dergisi 2016; 6(12): 341-357.
  • 12. Örs M. Çevre sağlığı bakımından ilköğretim okullarının durumu ve velilerin bu konudaki öğrenme gereksinmeleri (Manavgat ilçesi örneği). Pegem Eğitim ve Öğretim Dergisi 2014; 4(4):77-102.
  • 13. Yogananth N, Bhatnagar T. Prevalence of open defecation among households with toilets and associated factors in rural south India: an analytical cross-sectional study. Trans R Soc Trop Med Hyg 2018; 112(7): 349-360.
  • 14. Kitiş Y, Bilgili N. İlköğretim öğrencilerinde el hijyeni ve el hijyeni eğitiminin etkinliğinin değerlendirilmesi, Maltepe Üniversitesi Hemşirelik Bilim ve Sanatı Dergisi 2011; 4(1): 93-102.
  • 15. Lundblad B, Hellström AL, Berg M.Children's experiences of attitudes and rules for going to the toilet in school. Scand J Caring Sci 2010; 24(2): 219-223.
  • 16. World Toilet Organization Annual Report, 2018, http://worldtoilet.org/wp-content/uploads/2019/07/WTO_AnnualReport_2018.pdf
  • 17. Yılmaz A. İlköğretim okullarının fiziksel yapılarının eğitim ve öğretim açısından değerlendirilmesi. Balikesir University The Journal of Social Sciences Institute 2014; 15(28): 77-107.
  • 18. Bayındır N, Özel A. İlkokul öğrencilerinin tuvaletleri hijyenik kullanma durumlarının belirlenmesi. Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi 2016; 4(6); 41-47.
  • 19. Vernon S, Lundblad B, Hellstrom Al.Children's experiences of school toilets present a risk to their physical and psychological health. Child Care Health Dev 2003; 29(1): 47-53.
  • 20. Burton S. Toilets unblocked: A literature review of school toilets, 2013, https://www.cypcs.org.uk/ufiles/Toilets-Literature-Review.pdf.
  • 21. Norling M, Stenzelius K, Ekman N, Wennick A. High school students’ experiences in school toilets or restrooms. Journal of School Nursing 2015; 32(3): 164-171.
  • 22. Bodur S, Filiz E. İlköğretim öğrencilerinin boşaltım sorunları ve okul tuvaletini kullanma ile ilgili davranışları. 11. Ulusal Halk Sağlığı Kongresi Kitabı 2007, Denizli.
  • 23. Capak K, Barišin A, Brdarić D, Jeličić P, Janev N, Poljak V et al. (2015). Health–environmental factors in primary schools in the Republic of Croatia. Zagreb: Croatian National Institute of Public Health, 2015, (http://digured.srce.hr/ arhiva/245/148065/www.hzjz.hr/download/dizajn_brosure_hzjz_web.pdf)
Birincil Dil tr
Konular Sağlık Bilimleri ve Hizmetleri
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Orcid: 0000-0002-6520-1669
Yazar: Ayşe SEZER BALCI (Sorumlu Yazar)
Kurum: Marmara Üniversitesi
Ülke: Turkey


Yazar: Nurcan KOLAC
Kurum: Marmara Üniversitesi
Ülke: Turkey


Yazar: Elif KESKİN
Kurum: Marmara Üniversitesi
Ülke: Turkey


Yazar: Rahime POYRAZ
Kurum: Marmara Üniversitesi
Ülke: Turkey


Tarihler

Başvuru Tarihi : 21 Ağustos 2019
Kabul Tarihi : 8 Aralık 2019
Yayımlanma Tarihi : 30 Ocak 2020

APA SEZER BALCI, A , KOLAC, N , KESKİN, E , POYRAZ, R . (2020). İLKÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİNİN OKUL TUVALETLERİNİ KULLANMA DURUMU VE ETKİLEYEN FAKTÖRLER. International Anatolia Academic Online Journal Health Sciences , 6 (1) , 65-77 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/iaaojh/issue/46728/608570