Araştırma Makalesi

Otizm Spektrum Bozukluğu Tanısı Bulunan Çocukların Kardeşlerinin Karşılaştığı Zorluklar

Cilt: 11 Sayı: 1 30 Nisan 2025
PDF İndir
EN TR

Otizm Spektrum Bozukluğu Tanısı Bulunan Çocukların Kardeşlerinin Karşılaştığı Zorluklar

Öz

Araştırma, otizmli bireylerin kardeşlerinin yaşadığı duygusal, sosyal ve psikolojik deneyimleri anlamayı amaçlamaktadır. Çalışmada, orta düzeyde otizm tanısı almış 10 çocuğun 18 yaşındaki kardeşleriyle yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların ifadeleri içerik analizi yöntemiyle incelenmiş ve veriler tematik olarak kategorize edilmiştir. Bulgular, otizmli bireylerin kardeşlerinin duygusal izolasyon, gelecek kaygısı, sosyal zorluklar, aşırı sorumluluk hissi ve suçluluk duygusu gibi çeşitli zorluklarla karşı karşıya olduğunu göstermektedir. Özellikle aile içinde otizmli bireyin bakımına yoğunlaşılması, diğer kardeşlerin duygusal ihtiyaçlarının göz ardı edilmesine ve zaman zaman yalnızlık hissetmelerine neden olabilmektedir. Bununla birlikte, bazı katılımcılar otizmli bir kardeşe sahip olmanın kendilerine empati, sorumluluk bilinci, sabır ve hoşgörü kazandırdığını ifade etmiştir. Araştırma, otizmli bireylerin kardeşlerinin psikososyal iyi oluşlarını desteklemek için aile içi farkındalığın artırılması, kardeş destek gruplarının oluşturulması, psikolojik destek mekanizmalarının sağlanması ve toplumda otizm farkındalık programlarının yaygınlaştırılması gerektiğini ortaya koymaktadır. Otizmli bireyin sadece kendisi değil, tüm ailesinin bu süreçten etkilendiği göz önünde bulundurularak, aile içi dengeyi sağlayacak politikalar geliştirilmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu çalışma, İstanbul Aydın Üniversitesi Eğitim Birimleri Etik Kurulu tarafından 24.03.2025 tarihli ve 2025-03 sayılı karar ile onaylanmıştır

Kaynakça

  1. American Psychiatric Association (APA). (2022). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed., text rev.). Washington, DC: American Psychiatric Publishing.
  2. Creswell, J. W. (2013). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches (3rd ed.). SAGE Publications.
  3. Hastings, R. P. (2003). Behavioral adjustment of siblings of children with autism engaged in applied behavior analysis early intervention programs: The moderating role of social support. Journal of Autism and Developmental Disorders, 33(2), 141-150.
  4. Kaminsky, L., & Dewey, D. (2002). Sibling relationships of children with autism. Journal of Autism and Developmental Disorders, 32(5), 399-410.
  5. Meadan, H., Stoner, J. B., & Angell, M. E. (2010). Review of literature related to the social, emotional, and behavioral adjustment of siblings of individuals with autism spectrum disorder. Journal of Developmental and Physical Disabilities, 22(1), 83-100.
  6. Meyer, D. J., & Vadasy, P. F. (2008). Living with a brother or sister with special needs: A book for siblings. University of Washington Press.
  7. Orsmond, G. I., & Seltzer, M. M. (2007). Siblings of individuals with autism spectrum disorders across the life course. Mental Retardation and Developmental Disabilities Research Reviews, 13(4), 313-320.
  8. Petalas, M. A., Hastings, R. P., Nash, S., Hall, L. M., Joannidi, H., & Dowey, A. (2012). Psychological adjustment and sibling relationships in siblings of children with autism spectrum disorders: Environmental stressors and the broad autism phenotype. Research in Autism Spectrum Disorders, 6(1), 546-555.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Eğitim Sosyolojisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

30 Nisan 2025

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2025

Gönderilme Tarihi

2 Nisan 2025

Kabul Tarihi

30 Nisan 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 11 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Karaman, B., Kurt, F., Ramo Akgün, N., & Balcı, M. (2025). Otizm Spektrum Bozukluğu Tanısı Bulunan Çocukların Kardeşlerinin Karşılaştığı Zorluklar. İstanbul Aydın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(1), 87-102. https://izlik.org/JA63AD87UU
AMA
1.Karaman B, Kurt F, Ramo Akgün N, Balcı M. Otizm Spektrum Bozukluğu Tanısı Bulunan Çocukların Kardeşlerinin Karşılaştığı Zorluklar. EFD. 2025;11(1):87-102. https://izlik.org/JA63AD87UU
Chicago
Karaman, Berfin, Ferhat Kurt, Nergis Ramo Akgün, ve Murat Balcı. 2025. “Otizm Spektrum Bozukluğu Tanısı Bulunan Çocukların Kardeşlerinin Karşılaştığı Zorluklar”. İstanbul Aydın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 11 (1): 87-102. https://izlik.org/JA63AD87UU.
EndNote
Karaman B, Kurt F, Ramo Akgün N, Balcı M (01 Nisan 2025) Otizm Spektrum Bozukluğu Tanısı Bulunan Çocukların Kardeşlerinin Karşılaştığı Zorluklar. İstanbul Aydın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 11 1 87–102.
IEEE
[1]B. Karaman, F. Kurt, N. Ramo Akgün, ve M. Balcı, “Otizm Spektrum Bozukluğu Tanısı Bulunan Çocukların Kardeşlerinin Karşılaştığı Zorluklar”, EFD, c. 11, sy 1, ss. 87–102, Nis. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA63AD87UU
ISNAD
Karaman, Berfin - Kurt, Ferhat - Ramo Akgün, Nergis - Balcı, Murat. “Otizm Spektrum Bozukluğu Tanısı Bulunan Çocukların Kardeşlerinin Karşılaştığı Zorluklar”. İstanbul Aydın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 11/1 (01 Nisan 2025): 87-102. https://izlik.org/JA63AD87UU.
JAMA
1.Karaman B, Kurt F, Ramo Akgün N, Balcı M. Otizm Spektrum Bozukluğu Tanısı Bulunan Çocukların Kardeşlerinin Karşılaştığı Zorluklar. EFD. 2025;11:87–102.
MLA
Karaman, Berfin, vd. “Otizm Spektrum Bozukluğu Tanısı Bulunan Çocukların Kardeşlerinin Karşılaştığı Zorluklar”. İstanbul Aydın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, c. 11, sy 1, Nisan 2025, ss. 87-102, https://izlik.org/JA63AD87UU.
Vancouver
1.Berfin Karaman, Ferhat Kurt, Nergis Ramo Akgün, Murat Balcı. Otizm Spektrum Bozukluğu Tanısı Bulunan Çocukların Kardeşlerinin Karşılaştığı Zorluklar. EFD [Internet]. 01 Nisan 2025;11(1):87-102. Erişim adresi: https://izlik.org/JA63AD87UU


All site content, except where otherwise noted, is licensed under a Creative Common Attribution Licence. (CC-BY-NC 4.0)

by-nc.png