TR
EN
X PAYLAŞIMLARINDA TOPLUMSAL CİNSİYET SÖYLEMLERİ: FİLENİN SULTANLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME
Öz
Bu çalışma, Türkiye A Milli Kadın Voleybol Takımı (Filenin Sultanları) üzerine X (eski adıyla Twitter) platformunda yapılan yorumlarda toplumsal cinsiyet temelli söylemleri incelemektedir. Araştırmanın amacı, kadın sporculara yönelik cinsiyetçi, homofobik, dini/ideolojik ve performansa dayalı önyargıların sosyal medyada nasıl üretildiğini ve yayıldığını ortaya koymaktır. Nitel araştırma deseninde gerçekleştirilen çalışmada, Türkiye Voleybol Federasyonu’nun 3 Eylül 2023 tarihinde Avrupa Şampiyonluğu sonrası yaptığı 12 paylaşımın altına gelen toplam 1.726 yorum içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Yorumlar, homofobi/LGBTİ+ düşmanlığı, nefret/ayrıştırma, dini/ideolojik saldırı, cinsiyetçi söylem ve performansa dayalı önyargılar şeklinde kategorize edilmiştir. Bulgular, tüm yorumların yaklaşık beşte birinin olumsuz ya da karşıt söylemler içerdiğini göstermiştir. Analiz sonucunda öne çıkan temel temalar; homofobi/LGBTİ+ karşıtlığı, nefret ve ayrıştırma söylemleri, dini ve ideolojik referanslar, cinsiyetçi söylemler ve performansa dayalı önyargılardır. Bu temalar altında, kadın sporcuların özellikle cinsel kimlikleri, toplumsal cinsiyet rolleri ve milli kimlikle ilişkileri üzerinden hedef alındıkları görülmüştür. Ayrıca bazı yorumların sporcuların performansına odaklansa da çoğunlukla önyargılı ve dışlayıcı bir dil içerdiği belirlenmiştir. Genel olarak çalışma, kadın sporcuların sosyal medyada yalnızca sportif başarılarıyla değil, kimlikleri ve toplumsal rolleri üzerinden de tartışıldığını ortaya koymuştur.
Anahtar Kelimeler
Etik Beyan
Yapılan çalışmanın verileri, sosyal medyadan kamuya açık ve ulaşılabilir bilgilerden oluşmaktadır. Herhangi bir birey veya hayvan üzerinde deney yapılmadığı, gözlem, anket vb. saha verisi toplanmadığı için etik kurul onayı gerektirmeyen araştırmalar arasındadır.
Kaynakça
- Adeniyi, E. (2003). Effect of political crises on women: towards the management and peaceful resolution of conflicts. In M.L. Kwanashie (Ed.), Politics and political power relations in Nigeria (pp.349-358). Lagos Dat and Partners Logistics Ltd.
- Ağırtmış, F. K. (2023). Toplumsal cinsiyet bağlamında internet haber sitelerinin haber oluşturma pratikleri: T24 ve Habertürk Örneği. Uluslararası Eşitlik Politikası Dergisi, 3(1), 45-77. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/3232357
- Akmeşe, Z., & Deniz, K. (2015). Kadına yönelik cinsiyetçi söylemin internet haber portallarında yer alma biçimleri. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(1), 311-326.
- Alpay, S., & Orta, L. (2022). Spor medyasında kadının cinsiyetçilik bağlamında incelenmesi. İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 9(2), 1-14. https://dergipark.org.tr/en/pub/inubesyo/issue/71327/1132295
- Anderson, L. (2021, 27 Nisan). The fourth wave: How social media has revolutionised feminism. Debating Communities and Networks XII Conference. https:// networkconference.netstudies.org/2021/2021/04/27/the-fourth-wave-how-social- media-has-revolutionised-feminism/
- Bandura, A. (1986). Social foundations of thought and action: A social cognitive theory. Prentice Hall.
- Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. Freeman.
- Banet-Weiser, S. (2018). Empowered: Popular feminism and popular misogyny. Duke University Press.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sosyal Medya Çalışmaları
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
28 Ocak 2026
Gönderilme Tarihi
18 Kasım 2025
Kabul Tarihi
23 Ocak 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 12 Sayı: 1
APA
Özkan, G., & Yıldız, E. (2026). X PAYLAŞIMLARINDA TOPLUMSAL CİNSİYET SÖYLEMLERİ: FİLENİN SULTANLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME. İletişim Çalışmaları Dergisi, 12(1), 39-71. https://izlik.org/JA26BA23MZ
AMA
1.Özkan G, Yıldız E. X PAYLAŞIMLARINDA TOPLUMSAL CİNSİYET SÖYLEMLERİ: FİLENİN SULTANLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME. icd. 2026;12(1):39-71. https://izlik.org/JA26BA23MZ
Chicago
Özkan, Gökhan, ve Elif Yıldız. 2026. “X PAYLAŞIMLARINDA TOPLUMSAL CİNSİYET SÖYLEMLERİ: FİLENİN SULTANLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME”. İletişim Çalışmaları Dergisi 12 (1): 39-71. https://izlik.org/JA26BA23MZ.
EndNote
Özkan G, Yıldız E (01 Ocak 2026) X PAYLAŞIMLARINDA TOPLUMSAL CİNSİYET SÖYLEMLERİ: FİLENİN SULTANLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME. İletişim Çalışmaları Dergisi 12 1 39–71.
IEEE
[1]G. Özkan ve E. Yıldız, “X PAYLAŞIMLARINDA TOPLUMSAL CİNSİYET SÖYLEMLERİ: FİLENİN SULTANLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME”, icd, c. 12, sy 1, ss. 39–71, Oca. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA26BA23MZ
ISNAD
Özkan, Gökhan - Yıldız, Elif. “X PAYLAŞIMLARINDA TOPLUMSAL CİNSİYET SÖYLEMLERİ: FİLENİN SULTANLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME”. İletişim Çalışmaları Dergisi 12/1 (01 Ocak 2026): 39-71. https://izlik.org/JA26BA23MZ.
JAMA
1.Özkan G, Yıldız E. X PAYLAŞIMLARINDA TOPLUMSAL CİNSİYET SÖYLEMLERİ: FİLENİN SULTANLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME. icd. 2026;12:39–71.
MLA
Özkan, Gökhan, ve Elif Yıldız. “X PAYLAŞIMLARINDA TOPLUMSAL CİNSİYET SÖYLEMLERİ: FİLENİN SULTANLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME”. İletişim Çalışmaları Dergisi, c. 12, sy 1, Ocak 2026, ss. 39-71, https://izlik.org/JA26BA23MZ.
Vancouver
1.Gökhan Özkan, Elif Yıldız. X PAYLAŞIMLARINDA TOPLUMSAL CİNSİYET SÖYLEMLERİ: FİLENİN SULTANLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME. icd [Internet]. 01 Ocak 2026;12(1):39-71. Erişim adresi: https://izlik.org/JA26BA23MZ
