Bir Ontolojik Güvenlik Rekabeti Olarak Soğuk Savaş

Öz

Bu çalışmamızda Soğuk Savaş dönemini Ontolojik Güvenlik Teorisi (OGT) perspektifiyle değerlendirerek ele almaya çalıştık. Çalışmamızın amacı Soğuk Savaş sürecinin aslında bir ontolojik rekabet süreci olduğunu temellendirmek ve genel siyasi tarih yazımındaki klasik realist değerlendirmeler yerine daha post-pozitivist bir çerçevede Soğuk Savaş’ı değerlendirmektir. OGT 2000’li yıllarla birlikte uluslararası ilişkiler disiplinine girmiş bir teori olduğundan bu tarihin öncesiyle ilgili kaleme alınmış çalışmalarda kullanım olanağı bulamamıştır. Bu çalışmamızda bu boşluğu doldurmayı da amaçladık. Bu çalışmamızda, analiz birimi olarak devlet düzeyini tercih etmiş olup, Soğuk Savaş döneminde daha çok baskın olan Doğu (Varşova Paktı-Komünist blok) ve Batı (NATO-Liberal blok) bloklarının liderleri olan ABD ve SSCB arasındaki ikili ilişkiler esas alınmış, lider ve sistem düzeyindeki ilişkiler ikinci planda tutulmuştur. Çalışmamızda nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Çalışmamızın ilk kısmında genel olarak OGT’nin temel varsayımlarından bahsettikten sonra Soğuk Savaş’ı Birinci Soğuk Savaş, Yumuşama (Detant) ve İkinci Soğuk Savaş dönemleri olmak üzere üç tarihsel döneme ayırarak OGT bakış açısıyla değerlendirdik. Sonuç kısmında da bunun neden bir ontolojik güvenlik rekabeti görünümü verdiğini tartıştık.

Anahtar Kelimeler

• Soğuk Savaş
• Kimlik
• ABD
• SSCB
• Ontolojik Güvenlik Teorisi

Cold War as an Ontological Security Competition

Öz

In this study, we tried to deal with the Cold War period by evaluating it with the concept of Ontological Security. Our study aims to ground the Cold War process as a process of ontological competition and assess the Cold War in a more post-positivist framework instead of the classical realist evaluations in general political historiography. Since the concept of Ontological Security is a theory that entered the discipline of international relations in the 2000s, it has not been used in studies written before this date. In this study, we also aimed to fill this gap. In this study, we preferred the state level as the unit of analysis. The bilateral relations between the USA and the USSR, which were the leaders of the Eastern (Warsaw Pact-Communist bloc) and Western (NATO-Liberal bloc) blocs, which were more dominant during the Cold War period, were taken as a basis. The relations at the leader and system level were kept in the background. In the first part of our study, after discussing the basic assumptions of the concept of Ontological Security in general, we divided the Cold War into three historical periods: the First Cold War, Détente and the Second Cold War. We evaluated it from the perspective of the Ontological Security concept. In the conclusion, the reasons why the Cold War gave the appearance of an ontological security competition; We discussed the propositions that while the ideology of the USA became the dominant ideology around the world, the ideology of the USSR lost its validity, and the achievements of the two sides in the process were different from the assumptions of the Realist theory and were based more on identity.

Anahtar Kelimeler

• Cold War
• Ontological Security
• Identity
• USA
• USSR

Kaynakça

1. Aras, H. (2019). Soğuk Savaş Döneminden Günümüze Rusya’nın Nükleer Faaliyetleri ve Politikaları. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(2), 14. https://doi.org/10.33537/sobild.2019.10.2.2
2. Armaoğlu, F. (2020). 20. Yüzyıl Siyasi Tarihi (28. bs). İstanbul: Kranik Kitap.
3. Best, A., Hanhimaki, J., Maıolo, J., & Schulze, K. (2020). 20. Yüzyılın Uluslararası Tarihi (3. baskı; T. U. Bilge, Çev.). Ankara: Siyasal Kitabevi.
4. Centre for Independent Studies (Direktör). (2021). The New Cold War | John Mearsheimer | Tom Switzer | CIS. Geliş tarihi gönderen https://www.youtube.com/watch?v=8mCzbiF5TmQ
5. Collapse of the Soviet Union | Causes, Facts, Events, & Effects | Britannica. (2024, Nisan 15). Geliş tarihi 28 Mayıs 2024, gönderen https://www.britannica.com/event/the-collapse-of-the-Soviet-Union
6. Collins, J. J. (1980). The Soviet Invasion of Afghanistan: Methods, Motives, and Ramifications. Naval War College Review, 33(6), 53-62.
7. Cuban Missile Crisis | JFK Library. (t.y.). Geliş tarihi 29 Mayıs 2024, gönderen https://www.jfklibrary.org/learn/about-jfk/jfk-in-history/cuban-missile-crisis
8. Demirci, H., & Şahin, G. (2023). Uluslararası Güvenlik Literatüründe Eleştirel Bir Yaklaşım: Ontolojik Güvenlik Teorisi. Güvenlik Stratejileri Dergisi, 19(44), 1-33. https://doi.org/10.17752/guvenlikstrtj.1258043

9. Giddens, A. (2015). The consequences of modernity (Repr). Cambridge: Polity Pr.
10. Kısacık, S., & Örmeci, O. (2018). Rusya Siyaseti ve Rus Dış Politikası (1. Basım). Ankara: Seçkin.
11. Kinnvall, C. (2004). Globalization and Religious Nationalism: Self, Identity, and the Search for Ontological Security. Political Psychology, 25(5), 741-767. https://doi.org/10.1111/j.1467-9221.2004.00396.x
12. Kinnvall, C. (2017). Feeling ontologically (in)secure: States, traumas and the governing of gendered space. Cooperation and Conflict, 52(1), 90-108. https://doi.org/10.1177/0010836716641137
13. Kinnvall, C., & Mitzen, J. (2017). An introduction to the special issue: Ontological securities in world politics. Cooperation and Conflict, 52(1), 3-11. https://doi.org/10.1177/0010836716653162
14. Milestones in the History of U.S. Foreign Relations—Office of the Historian. (t.y.). Geliş tarihi 28 Mayıs 2024, gönderen https://history.state.gov/milestones/1989-1992/fall-of-communism
15. Mitzen, J. (2006). Ontological Security in World Politics: State Identity and the Security Dilemma. European Journal of International Relations, 12(3), 341-370. https://doi.org/10.1177/1354066106067346
16. Neale, J. (2017). Amerikan Savaşı Vietnam (2. basım; D. Tarkan, Çev.). İstanbul: Metis Yayınları.
17. Önder, E. (2020). BAŞKANLARIN DOKTRİNLERİ ÇERÇEVESİNDE, ABD’NİN YENİ GÜVENLİK ANLAYIŞI VE SOĞUK BARIŞ. Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4(1), 27-39. https://doi.org/10.30692/sisad.660225
18. Özal, İ. B. (2021). Kısa Soğuk Savaş Tarihi (2.Basım). İstanbul: Timaş Yayınları.
19. Özdal, B., & Karaca, R. K. (2019). Diplomasi Tarihi-2 (1. bs, C. 2). Bursa: Dora.
20. Podvig, P. (2017). Did Star Wars Help End the Cold War? Soviet Response to the SDI Program. Science & Global Security, 25(1), 3-27. https://doi.org/10.1080/08929882.2017.1273665
21. Prague Spring | Definition, Causes, & Facts | Britannica. (2024, Mayıs 27). Geliş tarihi 02 Haziran 2024, gönderen https://www.britannica.com/event/Prague-Spring
22. Resende, E. S. A., & Budryte, D. (Ed.). (2014). Memory and trauma in international relations: Theories, cases, and debates (1. bs). London: Routledge.
23. Riasanovski, N. V., & Steinberg, M. D. (2016). Rusya Tarihi: Başlangıçtan Günümüze (1. basım; F. Dereli, Çev.). İstanbul: İnkılap Kitabevi.
24. Rumeli̇Li̇, B., & Adisönmez, U. C. (2020). Uluslararası İlişkilerde Kimlik-Güvenlik İlişkisine Dair Yeni bir Paradigma: Ontolojik Güvenlik Teorisi. Uluslararası İlişkiler Dergisi. https://doi.org/10.33458/uidergisi.720630 Sander, O. (t.y.). Siyasi Tarih (30. bs). İmge Yayınevi.
25. Sarı Ertem, H., & Düzgün, A. N. (2021). Uluslararası İlişkiler Disiplininde Ontolojik Güvenlik Teorisi: Kavram ve Literatür Odaklı Bir İnceleme. Güvenlik Stratejileri Dergisi, 17(37), 39-83. https://doi.org/10.17752/guvenlikstrtj.905751
26. Sönmezoğlu, F., Arıboğan, Ü., Ayman, G., & Dedeoğlu, B. (2017). Brejnev Doktrini. İçinde Uluslararası İlişkiler Sözlüğü (5. basım, s. 638). İstanbul: Der Yayınları.
27. Spainer, J. (1992). American Foreign Policy Sınce World War II (12. basım). Washington D.C.: Congressional Quarterly. Steele, B. J. (2008). Ontological Security in International Relations (1. bs). New York: Routledge. https://doi.org/10.4324/9780203018200
28. Strategic Defense Initiative (SDI) | Description, History, & Facts | Britannica. (2024, Nisan 17). Geliş tarihi 02 Haziran 2024, gönderen https://www.britannica.com/topic/Strategic-Defense-Initiative
29. Stueck, W. (2009). Reassessing U.S. Strategy in the Aftermath of the Korean War. Orbis, 53(4), 571-590. https://doi.org/10.1016/j.orbis.2009.07.007
30. Vernadsky, G. (2011). Rusya Tarihi (2. basım). İstanbul: Selenge Yayınları.
31. Wigen, E. (2010). Ontological Security in International Relations: Self-Identity and the IR State. Internasjonal Politikk, 68(02), 313-316. https://doi.org/10.18261/ISSN1891-1757-2010-02-11
32. Winston Churchill’s Iron Curtain Speech—March 5, 1946. (2021, Mart 5). Geliş tarihi 28 Mayıs 2024, gönderen The National WWII Museum | New Orleans website: https://www.nationalww2museum.org/war/articles/winston-churchills-iron-curtain-speech-march-5-1946
33. Wojnowski, Z. (2018). The Impact of the Prague Spring on the USSR. Içinde K. McDermott & M. Stibbe (Ed.), Eastern Europe in 1968 (ss. 71-96). Cham: Springer International Publishing. https://doi.org/10.1007/978-3-319-77069-7_4