Goffman, Debord, Han Perspektifinden Instagram Fenomenlerinin Benlik Sunumu

This research aims to analyze the self-presentation strategies of Instagram influencers in the Turkish context from a holistic perspective that brings together the conceptual frameworks of Erving Goffman, Guy Debord, and Byung-Chul Han. Designed within the qualitative research paradigm, the study employs content analysis. The sample consists of 20 Instagram video posts, purposively selected from four categories with high follower counts in Turkey. The findings show that although Instagram influencers' performance practices are grounded in a common platform logic, they differ depending on their sources of fame. In this context, it is observed that Goffman's stage design is strategically reproduced and everyday life is transformed into consumable images within the framework of Debord's spectacle logic. Furthermore, in accordance with Han's concept of the performance subject, it is determined that negative elements are largely excluded in favour of the success narrative. The study concludes that the boundaries between traditional celebrities and digital natives are blurred and that self-concepts in the digital visibility economy are differentiated by genre. This research offers a unique critical contribution to literature by comparing the performance practices of global icons, traditional celebrities, digital natives, and performing artists from dramaturgical, performative, and psychopolitical perspectives.

Bu araştırma, Türkiye bağlamında Instagram fenomenlerinin benlik sunum stratejilerini Erving Goffman, Guy Debord ve Byung-Chul Han’ın kavramsal çerçevelerini bir araya getiren bütüncül bir perspektifle analiz etmeyi amaçlamaktadır. Nitel araştırma paradigması doğrultusunda tasarlanan çalışmada içerik analizi yöntemi benimsenmiştir. Araştırmanın örneklemini, Türkiye’de yüksek takipçi sayısına sahip dört farklı kategoriden amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilen toplam 20 Instagram video içeriği oluşturmaktadır. Bulgular, Instagram fenomenlerinin performans pratiklerinin ortak bir platform mantığına dayanmasına rağmen, şöhret kaynaklarına göre farklılaştığını göstermektedir. Bu bağlamda, Goffman’ın sahne kurgusunun stratejik olarak yeniden üretildiği ve Debord’un gösteri mantığı çerçevesinde gündelik yaşamın tüketilebilir imajlara dönüştüğü görülmüştür. Ayrıca Han’ın performans öznesi kavramına uygun olarak, olumsuz unsurların başarı anlatısı uğruna büyük ölçüde dışlandığı tespit edilmiştir. Çalışmada, geleneksel ünlü ile dijital yerli arasındaki sınırların bulanıklaştığı ve dijital görünürlük ekonomisindeki benlik tasarımlarının türsel olarak ayrıştığı sonucuna varılmıştır. Bu araştırma; küresel ikonlar, geleneksel ünlüler, dijital yerliler ve sahne sanatçılarının farklılaşan performans pratiklerini dramaturjik, gösterisel ve psikopolitik boyutlarıyla karşılaştırmalı olarak inceleyerek literatüre özgün bir eleştirel katkı sunmaktadır.