Araştırma Makalesi

ÇİZGE SİNİR AĞLARI: GÖREVLER, BİLGİ GÜVENLİĞİ, SİBER GÜVENLİK VE ADLİ BİLİŞİM

Cilt: 8 Sayı: 1 26 Ağustos 2025
PDF İndir
TR EN

ÇİZGE SİNİR AĞLARI: GÖREVLER, BİLGİ GÜVENLİĞİ, SİBER GÜVENLİK VE ADLİ BİLİŞİM

Öz

Çizge Sinir Ağları (Graph Neural Networks-GNN), Yapay Sinir Ağları (Artificial Neural Networks-ANN) ailesine mensup ve çizgeler üzerinden bilgi çıkarımı işlemi gerçekleştiren bir derin öğrenme yöntemidir. Bilgi güvenliği teknikleri ise sistem ve insan olarak adlandırabileceğimiz varlığın tehdit ve tehlike oluşturmasına karşı bilginin gizliliği, bütünlüğü ve erişimine yönelik korumayı amaçlamaktadır. Siber güvenlik açısından ise, GNN’ler kritik altyapılara yönelik saldırıları önlemek ve tespit etmek için kullanılır. Kritik altyapıların ve sistemlerin saldırganlar tarafından ilgi odağı ve maddi-manevi kayıp kazancı sayesinde önem kazanmaktadır. Bu çalışmada GNN’lerin görevleri ve temel kullanım alanları ile birlikte bilgi güvenliği, siber güvenlik ve adli bilişim konularına yönelik gelişmeleri açıklanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abu-El-Haija, S., Kapoor, A., Perozzi, B., Lee, J. (2018). N-GCN: Multi-scale Graph Convolution for Semi-supervised Node Classification. In Proceedings of the 32nd International Conference on Neural Information Processing System, December, pp. 9198-9208.
  2. ACM. (2017). Cybersecurity Curricula 2017: Curriculum Guidelines for Post-Secondary Degree Programs in Cybersecurity. Association for Computing Machinery, New York, NY, United States, ISBN: 978-1-4503-8919-8.
  3. ACM. (2020). Cybersecurity Curricular Guidance for Associate-Degree Programs. Association for Computing Machinery, New York, NY, United States, ISBN: 978-1-4503-7555-9.
  4. Ahi, M.G. (2009). Adli Bilişim Nedir?. Güncel Hukuk Dergisi, Mart 2009.
  5. Alom, Z., Hasan, M., Yakopcic, C., Taha, T.M. (2015). Inception Recurrent Convolutional Neural Network for Object Recognition. In Proceedings of the IEEE Conference on Computer Vision and Pattern Recognition, June.
  6. Alom M.Z., Sidike P., Hasan M., Taha T.M., Asari V.K. (2017). Handwritten Bangla Character Recognition Using the State-of-the-Art Deep Convolutional Neural Networks. Computational Intelligence and Neuroscience, vol. 2018, no. 1, p. 6747098.
  7. Antoniadis, P., Filntisis, P.P., Maragos, P. (2021). Exploiting Emotional Dependencies with Graph Convolutional Networks for Facial Expression Recognition. In Proceedings of the 2021 16th IEEE International Conference on Automatic Face and Gesture Recognition.
  8. Anwaar, M.U., Han, Z., Arumugaswamy, S., Khan, R.A., Weber, T., Qiu, T., Shen, H., Liu, Y., Kleinsteuber, M. (2020). Metapath- and Entity-aware Graph Neural Network for Recommendation. In Proceedings of the 1st Workshop on Multimedia Computing towards Fashion Recommendation, October, pp. 3-10.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Adli Bilişim, Bilgi Güvenliği ve Kriptoloji, Veri ve Bilgi Gizliliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

26 Ağustos 2025

Gönderilme Tarihi

6 Ekim 2024

Kabul Tarihi

6 Ocak 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 8 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Gümüş, H. T., & Eyüpoğlu, C. (2025). ÇİZGE SİNİR AĞLARI: GÖREVLER, BİLGİ GÜVENLİĞİ, SİBER GÜVENLİK VE ADLİ BİLİŞİM. İstanbul Ticaret Üniversitesi Teknoloji ve Uygulamalı Bilimler Dergisi, 8(1), 59-101. https://doi.org/10.56809/icujtas.1562430
AMA
1.Gümüş HT, Eyüpoğlu C. ÇİZGE SİNİR AĞLARI: GÖREVLER, BİLGİ GÜVENLİĞİ, SİBER GÜVENLİK VE ADLİ BİLİŞİM. TUB. 2025;8(1):59-101. doi:10.56809/icujtas.1562430
Chicago
Gümüş, Hamza Talha, ve Can Eyüpoğlu. 2025. “ÇİZGE SİNİR AĞLARI: GÖREVLER, BİLGİ GÜVENLİĞİ, SİBER GÜVENLİK VE ADLİ BİLİŞİM”. İstanbul Ticaret Üniversitesi Teknoloji ve Uygulamalı Bilimler Dergisi 8 (1): 59-101. https://doi.org/10.56809/icujtas.1562430.
EndNote
Gümüş HT, Eyüpoğlu C (01 Ağustos 2025) ÇİZGE SİNİR AĞLARI: GÖREVLER, BİLGİ GÜVENLİĞİ, SİBER GÜVENLİK VE ADLİ BİLİŞİM. İstanbul Ticaret Üniversitesi Teknoloji ve Uygulamalı Bilimler Dergisi 8 1 59–101.
IEEE
[1]H. T. Gümüş ve C. Eyüpoğlu, “ÇİZGE SİNİR AĞLARI: GÖREVLER, BİLGİ GÜVENLİĞİ, SİBER GÜVENLİK VE ADLİ BİLİŞİM”, TUB, c. 8, sy 1, ss. 59–101, Ağu. 2025, doi: 10.56809/icujtas.1562430.
ISNAD
Gümüş, Hamza Talha - Eyüpoğlu, Can. “ÇİZGE SİNİR AĞLARI: GÖREVLER, BİLGİ GÜVENLİĞİ, SİBER GÜVENLİK VE ADLİ BİLİŞİM”. İstanbul Ticaret Üniversitesi Teknoloji ve Uygulamalı Bilimler Dergisi 8/1 (01 Ağustos 2025): 59-101. https://doi.org/10.56809/icujtas.1562430.
JAMA
1.Gümüş HT, Eyüpoğlu C. ÇİZGE SİNİR AĞLARI: GÖREVLER, BİLGİ GÜVENLİĞİ, SİBER GÜVENLİK VE ADLİ BİLİŞİM. TUB. 2025;8:59–101.
MLA
Gümüş, Hamza Talha, ve Can Eyüpoğlu. “ÇİZGE SİNİR AĞLARI: GÖREVLER, BİLGİ GÜVENLİĞİ, SİBER GÜVENLİK VE ADLİ BİLİŞİM”. İstanbul Ticaret Üniversitesi Teknoloji ve Uygulamalı Bilimler Dergisi, c. 8, sy 1, Ağustos 2025, ss. 59-101, doi:10.56809/icujtas.1562430.
Vancouver
1.Hamza Talha Gümüş, Can Eyüpoğlu. ÇİZGE SİNİR AĞLARI: GÖREVLER, BİLGİ GÜVENLİĞİ, SİBER GÜVENLİK VE ADLİ BİLİŞİM. TUB. 01 Ağustos 2025;8(1):59-101. doi:10.56809/icujtas.1562430