Araştırma Makalesi

Evrişimli Sinir Ağları Yöntemleri ile Nozul Hasar Tespiti

Cilt: 8 Sayı: 1 26 Ağustos 2025
PDF İndir
TR EN

Evrişimli Sinir Ağları Yöntemleri ile Nozul Hasar Tespiti

Öz

Lazer teknolojilerinin kullanımı günümüzde çeşitli sektörlerde oldukça yaygınlaşmış ve özellikle makine sektöründe kullanımı önemli ölçüde artmıştır. Makine sektöründe genellikle metal ve metal olmayan malzemelerin işlenmesinde, sac metal şekillendirme, profil işleme gibi süreçlerde, lazer kesim makineleri kullanılmaktadır. Elde edilen son ürün olan işlenmiş ürünün kalitesinin artırılması adına, lazer kesim makinelerinde karşılaşılan sorunlar incelenmiştir. Lazer kesim makinelerinin lazer kafalarında bulunan ve lazer ışınının çıkış yaptığı son materyal olan nozulda, uzun süreli kullanımlarda veya lazer kafasının sac metale ya da kesme tablasına çarpması sonucunda hasarlar oluştuğu gözlemlenmektedir. Nozulda oluşan bu hasarlar kesim kalitesini doğrudan etkilemektedir. Bu çalışmada kesim sırasında kullanılan nozulun, hasarlı veya hasarsız olarak sınıflandırılması işlemi için Evrişimli Sinir Ağları Yöntemleri kullanılmıştır. Tek katmanlı veya çift katmanlı olan iki farklı tip nozul için uzman kontrolünde hasarlı veya hasarsız olarak etiketleme yapılarak 336 adet nozulun görüntüsü alınmış ve veri seti oluşturulmuştur. Oluşturulan veri seti için nozul tipi tek katman olacak şekilde segmentasyon işlemi yapılarak maskelenmiş, sonrasında tek katmanlı tip olan nozul için merkez daire kontrolü yapılmış, merkez dairesi kesime uygun olan nozullar için çevre hasar kontrolü yapılarak sınıflandırma işlemi gerçekleştirilmiştir. Belirtilen sınıflandırma işlemleri için AlexNet, DenseNet, EfficientNet, ResNet ve VGG evrişimli sinir ağı yöntemleri kullanılmıştır. Belirtilen sınıflandırma yöntemleri, topluluk öğrenmesi (Ensemble Learning) yöntemi ile eğitilerek, nozul sınıflandırma işleminde karar verilmesi sağlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Bu çalışma, Durmazlar Makine A.Ş.’nin değerli destekleri olmadan gerçekleştirilemezdi. Bu çalışmanın yürütülmesi ve tamamlanması sürecinde sağladıkları değerli destekler için Durmazlar Makine A.Ş.’ye içten teşekkürlerimi sunarım. Özellikle veri toplama ve test aşamasında sundukları altyapı ve olanaklar ile maddi ve manevi katkıları, araştırmanın başarılı bir şekilde gerçekleştirilmesine önemli ölçüde katkı sağlamıştır. Desteklerinden dolayı Durmazlar Makine A.Ş. yönetimine ve proje sürecinde emeği geçen tüm çalışanlarına şükranlarımı sunarım.

Kaynakça

  1. Akşit, N., Aydın, M. A., & Zaim, A. H. (2022). Siber güvenlikte klavye davranış analizi. İstanbul Ticaret Üniversitesi Teknoloji ve Uygulamalı Bilimler Dergisi, 5(1), 109-122.
  2. Anilli, M., Demir, A. G., & Previtali, B. (2018). Additive manufacturing of laser cutting nozzles by SLM: processing, finishing and functional characterization. Rapid Prototyping Journal, 24(3), 562-583.
  3. Can, F., & Eyüpoğlu, C. (2021, October). Convolutional neural network architectures used in computer vision. In 2021 5th International Symposium on Multidisciplinary Studies and Innovative Technologies (ISMSIT) (pp. 305-311). IEEE.
  4. Can, F., & Eyupoglu, C. (2024). FMSNet: A multi-stream CNN for multi-stereo image classification by feature map sharing. IEEE Access, 12, 105566-105572.
  5. Chen, M. F., Ho, Y. S., Hsiao, W. T., Wu, T. H., Tseng, S. F., & Huang, K. C. (2011). Optimized laser cutting on light guide plates using grey relational analysis. Optics and Lasers in Engineering, 49(2), 222-228.
  6. He, K., Zhang, X., Ren, S., & Sun, J. (2016). Deep residual learning for image recognition. In Proceedings of the IEEE conference on computer vision and pattern recognition (pp. 770-778).
  7. Huang, G., Liu, Z., Van Der Maaten, L., & Weinberger, K. Q. (2017). Densely connected convolutional networks. In Proceedings of the IEEE conference on computer vision and pattern recognition (pp. 4700-4708).
  8. Karanfil, U., & Yalçın, U. (2019). Real-time monitoring of high-power fibre-laser cutting for different types of materials. Ukrainian journal of physical optics, (20,№ 2), 60-72.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Görüntü İşleme

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

26 Ağustos 2025

Gönderilme Tarihi

11 Şubat 2025

Kabul Tarihi

10 Mart 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 8 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Kol, B., & Yavuz, E. (2025). Evrişimli Sinir Ağları Yöntemleri ile Nozul Hasar Tespiti. İstanbul Ticaret Üniversitesi Teknoloji ve Uygulamalı Bilimler Dergisi, 8(1), 151-167. https://doi.org/10.56809/icujtas.1637819
AMA
1.Kol B, Yavuz E. Evrişimli Sinir Ağları Yöntemleri ile Nozul Hasar Tespiti. TUB. 2025;8(1):151-167. doi:10.56809/icujtas.1637819
Chicago
Kol, Barış, ve Erdem Yavuz. 2025. “Evrişimli Sinir Ağları Yöntemleri ile Nozul Hasar Tespiti”. İstanbul Ticaret Üniversitesi Teknoloji ve Uygulamalı Bilimler Dergisi 8 (1): 151-67. https://doi.org/10.56809/icujtas.1637819.
EndNote
Kol B, Yavuz E (01 Ağustos 2025) Evrişimli Sinir Ağları Yöntemleri ile Nozul Hasar Tespiti. İstanbul Ticaret Üniversitesi Teknoloji ve Uygulamalı Bilimler Dergisi 8 1 151–167.
IEEE
[1]B. Kol ve E. Yavuz, “Evrişimli Sinir Ağları Yöntemleri ile Nozul Hasar Tespiti”, TUB, c. 8, sy 1, ss. 151–167, Ağu. 2025, doi: 10.56809/icujtas.1637819.
ISNAD
Kol, Barış - Yavuz, Erdem. “Evrişimli Sinir Ağları Yöntemleri ile Nozul Hasar Tespiti”. İstanbul Ticaret Üniversitesi Teknoloji ve Uygulamalı Bilimler Dergisi 8/1 (01 Ağustos 2025): 151-167. https://doi.org/10.56809/icujtas.1637819.
JAMA
1.Kol B, Yavuz E. Evrişimli Sinir Ağları Yöntemleri ile Nozul Hasar Tespiti. TUB. 2025;8:151–167.
MLA
Kol, Barış, ve Erdem Yavuz. “Evrişimli Sinir Ağları Yöntemleri ile Nozul Hasar Tespiti”. İstanbul Ticaret Üniversitesi Teknoloji ve Uygulamalı Bilimler Dergisi, c. 8, sy 1, Ağustos 2025, ss. 151-67, doi:10.56809/icujtas.1637819.
Vancouver
1.Barış Kol, Erdem Yavuz. Evrişimli Sinir Ağları Yöntemleri ile Nozul Hasar Tespiti. TUB. 01 Ağustos 2025;8(1):151-67. doi:10.56809/icujtas.1637819