EN
TR
Sosyal Medyada Çocuk Temsilleri: Dijital Kültürde Çocukluk İmgesi
Öz
Amaç: Bu çalışmanın amacı, küreselleşme ve dijital devrim bağlamında sosyal medya platformlarında çocukluk temsillerinin nasıl dönüştüğünü incelemektir. Facebook ve Instagram örnekleri üzerinden çocukluk kavramının hangi kategoriler altında sahnelendiği ve bu temsillerin toplumsal yaşam üzerindeki etkileri ortaya konmuştur.
Gereç ve Yöntemler: Derleme desenindeki bu çalışmada, kuramsal inceleme ve içerik analizi kullanılmıştır. Guy Debord’un “Gösteri Toplumu” kuramı, Stuart Hall’un temsil modelleri ve teknolojik belirleyicilik yaklaşımı temel alınarak sosyal medya içerikleri kategorize edilmiştir. Literatür taraması, çocuk hakları belgeleri ve sosyal medya örnekleri çalışmanın veri kaynaklarını oluşturmuştur.
Bulgular: Çalışma sonucunda beş temel kategori belirlenmiştir: Estetize edilmiş çocukluk: Kusursuz aile ve mutlu çocuk imajları, filtrelenmiş görseller, Ticarileşen çocukluk: Çocukların marka elçisi ve reklam yüzü olarak kullanılması, Ebeveyn influencer’lığı (Sharenthood): Çocuk mahremiyetinin ihlali ve dijital ayak izi sorunları, Toplumsal cinsiyet kalıpları: Kız ve erkek çocukların kalıplaşmış imgelerle sunulması., Alternatif yaklaşımlar: Çocuğu özne olarak gören, haklarına saygı duyan içerikler.
Sonuç: Sosyal medya çocukluğun doğasını dönüştürmekte, onu izlenen ve tüketilen bir gösteri nesnesine çevirmektedir. Bu süreç çocukların kimlik gelişimi, mahremiyet ve toplumsal değerler açısından riskler barındırmaktadır. Çocuk temsilleri yalnızca estetik bir sunum değil; kültürel, etik, hukuki ve pedagojik bir sorumluluk alanıdır. Bu nedenle çocukların korunması için devlet, sosyal medya platformları ve eğitimcilerin ortak politikalar geliştirmesi gerekmektedir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
yoktur
Etik Beyan
Derleme çalışması olduğundan gerekmemektedir.
Kaynakça
- Adorno, T. W. (2007). Kültür endüstrisi kültür yönetimi. İstanbul, İletişim Yayınları.
- Altay, Ç. (2005). McLuhan. Nurdoğan Rigel, Gül Batuş, Güleda Yücedoğan, Barış Çoban (Ed.). Kadife karanlık, 21. Yüzyıl iletişim çağını aydınlatan kuramcılar. (içinde) İstanbul.
- Çakır, H. Ö. (2016). Sosyal medyada kurumsal itibar yönetimi. İstanbul: Kriter Yayınları
- Çöpoğlu, M. (2018). Türkiye’de çocuk işçiliği. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 14, 357-398
- Debord, G. (2012). Gösteri toplumu. (Çev. Ekmekçi, A. ve Taşkent, O.). İstanbul, Ayrıntı Yayınları.
- Grant, M. J., ve Booth, A. (2009). A typology of reviews: An analysis of 14 review types and associated methodologies. Health Information & Libraries Journal, 26(2), 91–108. https://doi.org/10.1111/j.1471-1842.2009.00848.x
- Hall, S. (1999). Temsil: kültürel temsiler ve anlamlandırma pratikleri. Ankara, Bilim ve Sanat Yayınları.
- Kitchenham, B. (2004). Procedures for performing systematic reviews. Keele University Technical Report TR/SE-0401. Keele University.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Çocuk Gelişimi Eğitimi
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2025
Gönderilme Tarihi
26 Kasım 2025
Kabul Tarihi
31 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 3 Sayı: 3