Mucizenin Onto-Teleolojik Açıdan Sihirden Farklılığı
Öz
İlahi din, hitap ettiği toplumlara hakikati açıklama ve onları ikna etmede mucizeyi bir yöntem
olarak tercih etmiştir. Mucizelerin keyfiyetini belirlemede toplumların sosyo-kültürel yapıları önemli
bir kriterdir. Bu nedenle mucizeler tarih ve toplum realitesini göz ardı etmeden nübüvveti doğrulamanın
birer ilahi ölçütüdür. Bu da göstermektedir ki olağanüstü bir olay olan mucize, sihir ve diğer
tuhaf olaylar gibi aldatmanın değil, tasdik etmenin aracıdır. Buna karşın sihrin tarihsel olarak yöntem
ve amacında değişiklik olmamıştır. Sihir göz aldatması ve algısal yanılma türleri olarak tarihi süreçte
mucizeyle bir benzerlik ilişkisinden uzak tutulmuştur. Zira mucizeler ilahi bir kaynağa bağlıdır. Sihir
ise tamamen beşeri bir olgu olarak alet ve harekete dayanmaktadır. Dolayısıyla mucize sadece olağanüstü
bir olay değildir. Bu makalede ontolojik ve teleolojik (amaçsal) boyutuyla mucize olgusunun
sihirden farklılığı incelenecektir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abdulbaki, Muhammed Fuad, Mu’cemu’l-Müfehres li-Elfazi’l-Kur’ani’l-Kerim “Acz”, Kahire 2001.
- Amidi, Seyfeddin, Gayetu’l-Meram fi-İlmi’l-Kelam, thk. Hasan Muhammed Abdullatif, Kahire 1971.
- Ateş, Ali Osman, Kur’an ve Hadislere Göre Cinler-Büyü, Beyan Yayınları, İstanbul 1995.
- Bağdadi, Ebu Mansur Abdulkâhir b. Tahir Muhammed, Usulü’d-Din, thk. Ahmed Şemseddin, Beyrut 2002.
- Bâkillâni, el-Kâdı Ebi Bekir b. Tayyib, el-İnsaf, thk. Muhammed Zahid el-Kevseri, Kahire 2000.
- Bâkillâni, el-Kâdı Ebi Bekir b. Tayyib, Kitabu’l-Beyan ani’l-Farkı beyne’l-Mu’cizat-i ve’l- Keramat-i ve’l-Hiyelve’l- Kehaneti ve’s-Sihri ve’n-Nazicat, thk. Rıchard J. McCarthy, Beyrut 1958.
- Bebek, Adil, “Ana Kaynaklara Göre Sihir”, İlmi Araştırmalar Dergisi, cilt: 1, sayı: 9, 1998. Bilmen, Ömer Nasuhi, Muvazzah İlmi-Kelam, İstanbul h. 1339-1342.
- Bulut, Halil İbrahim, Nübüvveti İspat Açısından Hissi Mucizeler (Doktora Tezi), İstanbul 2001.
- Cassas, Ebu Bekr, Ahmed b. Ali er-Râzi, Ahkamu’l-Kur’an, nşr. Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye, Beyrut h. 1415.
- Cemal el-Huseyin Ebu Ferhat, Mizanu’l-Nübüvveti’l-Mucize, Kahire 1997.