THE EFFECT OF MARKET-BASED VALUATION METRICS ON SHARE RETURNS: EVIDENCE FROM BIST MANUFACTURING SECTOR

Yıl 2025, Cilt: 26 Sayı: 2, 274 - 288, 31.12.2025

Arif Sezgin , Merve Gürsoy

https://doi.org/10.24889/ifede.1572694

Öz

The use of market-based valuation metrics in estimating returns is widely accepted. Although the price/earnings ratio is a frequently used metrics, it does not always provide the best valuation effect. However, there are different studies in the literature that also consider PEG and price/cash flow ratios. Based on this, the aim of this study is to investigate the effect of market-based valuation metrics on the returns of 30 shares traded in the BIST manufacturing sector for the period 2016:Q1-2024:Q1. Three separate models were constructed using the Price/Earnings, PEG, Price/Cash Flow, ROCE, and Firm Value/EBITDA variables, and the panel data analysis method was used. The first model consists of the Price/Earnings, ROCE, and Firm Value/EBITDA independent variables. In Model 2, the PEG variable replaced the P/E variable, and in Model 3, the Price/Cash Flow variable replaced the Price/Earnings variable in the model. The study found that the Price/Earnings variable had no significant effect on share returns. However, the Price/Cash Flow and PEG variables were found to have coefficients of 38.6296 and 0.0086, respectively, and were statistically significant at the 1% and 5% levels. It was also found that the Firm Value/EBITDA and ROCE variables had a positive and significant effect on share returns in all three models. When examining the findings related to the R2 levels of the models, it was determined that Model 3 had the highest explanatory power.

Anahtar Kelimeler

Market-Based Valuation , PEG , BIST

PİYASA BAZLI DEĞERLEME ÖLÇÜTLERİNİN PAY GETİRİSİNE ETKİSİ: BİST İMALAT SEKTÖRÜ ÖRNEĞİ

Öz

Pay getirilerini tahmin etmede piyasa bazlı değerleme ölçütlerinin kullanımı yaygın olarak kabul görmektedir. Fiyat/Kazanç oranı sıklıkla kullanılan bir ölçüt olmakla birlikte her zaman en iyi değerleme etkisi bulunmamaktadır. Bununla birlikte literatürde PEG ve Fiyat/Nakit akış oranlarını da dikkate alan farklı çalışmalar olduğu görülmektedir. Buradan hareketle bu çalışmada piyasa bazlı değerleme ölçütlerinin 2016:Q1-2024:Q1 dönemi için BİST imalat sektöründe işlem gören 30 payın getirilerine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Fiyat/Kazanç, PEG, Fiyat/Nakit Akışı, ROCE ve Firma Değeri/FAVÖK değişkenleri ile üç ayrı model kurulmuş ve panel veri analizi yöntemi kullanılmıştır. İlk model Fiyat/Kazanç, ROCE ve Firma Değeri/FAVÖK bağımsız değişkenlerinden oluşmaktadır. Model 2’de F/K değişkeninin yerine PEG değişkeni, Model 3’te ise Fiyat/Kazanç değişkeninin yerine Fiyat/Nakit Akışı değişkeni modele dahil edilmiştir. Çalışma sonucunda Fiyat/Kazanç değişkenin pay getirileri üzerinde etkisinin anlamlı olmadığı tespit edilmiştir. Buna karşın Fiyat/Nakit Akışı ve PEG değişkenlerinin sırasıyla 38,6296 ve 0,0086 katsayılarına sahip olduğu ve istatistiksel olarak %1 ve %5 düzeyinde anlamlı olduğu görülmüştür. Firma Değeri/FAVÖK ve ROCE değişkenlerinin ise her üç modelde de pay getirileri üzerinde pozitif ve anlamlı etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Modellerin R2 düzeylerine ilişkin bulgular incelendiğinde ise en yüksek açıklayıcılığın Model 3’e ait olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Piyasa Bazlı Değerleme , PEG , BİST

Etik Beyan

Etik kurul onayı gerekmemektedir.

Teşekkür

Araştırma süreci boyunca rehberlik ve gözetim sağlayan akademik danışmanımız Prof. Dr. Sinan AYTEKİN’e teşekkür ederiz.

Kaynakça

• Altınkaynak, F. (2017). Şirketlerde sermayenin korunabilirliğinin analizi ve raporlanması. [Yayımlanmamış Doktora tezi]. Sakarya Üniversitesi.
• Altınkaynak, F. (2020). Konaklama şirketlerinin kayıtlı piyasa değerinin raporlanan karlılık karşısındaki durumu. İşletme ve Yönetim Bilimleri Dergisi, 1(2), 1-22.
• Andersson, T., Haslam, C., & Lee, E. (2006). Financialized accounts: restructuring and return on capital employed in the S&P 500. Accounting Forum, 30(1), 21-41. https://doi.org/10.1016/j.accfor.2006.01.001
• Baltagi, B. H. and Wu, P. X. (1999). Unequally spaced panel data regressions with AR (1) disturbances. Econometric theory, 15(6), 814-823.
• Basu, S. (1977). Investment performance of common stocks in relation to their price‐earnings ratios: A test of the efficient market hypothesis. The Journal of Finance, 32(3), 663-682. https://doi.org/10.1111/j.1540-6261.1977.tb01979.x
• Bhargava, A., Franzini, L. and Narendranathan, W. (1982). Serial correlation and the fixed effects model. The review of economic studies, 49 (4), 533-549. https://doi.org/10.2307/2297285
• Breen, W. (1968). Low price-earnings ratios and industry relatives. Financial Analysts Journal, 24(4), 125-127. https://doi.org/10.2469/faj.v24.n4.125
• Breusch, T. S. & Pagan, A. R. (1980). The lagrange multiplier test and its applications to model specification in econometrics. The Review of Economic Studies, 47(1), 239-253. https://doi.org/10.2307/2297111
• Brown, M. B. and Forsythe, A. B. (1974). The small sample behavior of some statistics which test the equality of several means. Technometrics, 16(1), 129-132. https://doi.org/10.2307/1267501
• Cohen, G. (2010). P/E versus peg: Which better predicts abnormal risk? International Journal of Economics and Research, 1(1), 38–46.
• Cook, R. D. & Weisberg, S. (1983). Diagnostics for Heteroscedasticity in Regression. Biometrika, 70(1), 1–10. https://doi.org/10.2307/2335938
• Coşkun, A. & Şen, O. (2020). Çarpanlar ile hisse senedi fiyatlarının ilişkisi: Çimento sektöründe faaliyet gösteren firmaların lojistik regresyonla incelenmesi. Bilge Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4(1), 5-11. https://doi.org/10.47257/busad.750258
• Daday, Z., & Güler Özçalık, S. (2019). Kesitsel anomalilerinin Borsa İstanbul’da test edilmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, 20(2), 253-273. https://doi.org/10.24889/ifede.610801
• Driscoll, J. C. and Kraay, A. C. (1998). Consistent covariance matrix estimation with spatially dependent panel data. Review of economics and statistics, 80(4), 549-560.
• Dukes, W., Z. Peng., & English, P. (2006). How do practitioners value common stock? Journal of Investing, 15(3), 90–104. https://doi.org/10.3905/joi.2006.650148
• Easton, P. D. (2004). PE ratios, peg ratios, and estimating the implied expected rate of return on equity capital. The Accounting Review, 79(1), 73-95. https://doi.org/10.2308/accr.2004.79.1.73
• Finnet. (2024). BİST İmalat Sanayi Sektörü Şirket Verileri. https://www.finnet.com.tr/FinnetStore/Tr
• Gardener, D. & Gardener, T. (2001). The motley fool investment guide: how the fool beats Wall Street’s wise men and how you can too. Simon and Schuster.
• Güngör, B. & Kaygın, C. Y. (2015). Dinamik panel veri analizi ile hisse senedi fiyatını etkileyen faktörlerin belirlenmesi. Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6(9), 149-168.
• Hausman, J. A. (1978). Specification test in econometrics. Econometrica, 46(6), 1251-1271. https://doi.org/10.2307/1913827
• Horasan, M. (2009). Fiyat/kazanç oranının hisse senedi getirilerine etkisi: İMKB 30 endeksi üzerine bir uygulama. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 23(1), 181-192.
• Hou, K., Karolyi, G. A. & Kho, B. C. (2011). What factors drive global stock returns?. The Review of Financial Studies, 24(8), 2527-2574. https://doi.org/10.1093/rfs/hhr013
• İçke, B. T. & Aytürk, Y. (2011). Fiyat-kazanç oranı etkisinin değer yatırım stratejileri kapsamında analizi: IMKB için ampirik bir uygulama. Öneri Dergisi, 9(35), 103-115.
• Im, K. S., Pesaran, M. H. & Shin, Y. (2003). Testing for unit roots in heterogeneous panels. Journal of Econometrics, 115(1), 53-74. https://doi.org/10.1016/S0304-4076(03)00092-7
• İvgen, H. (2009). Değer yatırım stratejileri ve İMKB’de 1993-2008 dönemine ilişkin ampirik bir çalışma. [Yayımlanmamış Doktora tezi]. İstanbul Üniversitesi.
• Kuzu, S. (2018). Hisse senedi getiri modellemesinin piyasa dinamikleri ile ortaya konması. Uygulamalı Sosyal Bilimler Dergisi, 2(1), 29-41.
• Le, H. T. T., Tran, V. T., Nguyen, N. T. P., Ngo, N. S. & Huynh, T. L. D. (2018). The influence of peg and f_score on stock return by valued investment portfolios: Empirical evidence from Vietnam. Asian Economic and Financial Review, 8(3), 366-377. https://doi.org/10.18488/journal.aefr.2018.83.366.377
• Levene, H. (1960). Robust tests for equality of variances. In: I. Olkin, S. G. Ghurye, W. Hoeffding, W. G. Madow, & H. B. Mann (Eds.), Contributions to probability and statistics: Essays in honor of Harold Hotelling. Redwood City, CA: Stanford University Press, 278–292.
• Levin, A. T., Lin, C. F. & Chu, C. S. J. (2002). Unit root test in panel data: asymptotic and finite sample properties. Journal of Econometrics, 108(1), 1-24. https://doi.org/10.1016/S0304-4076(01)00098-7
• Lynch, P. & Rothchild, J. (2000). One up on Wall Street: How to use what you already know to make money in the market. Simon and Schuster.
• Maddala, G.S. & Wu, S. (1999). A comparative study of unit root tests with panel data and a new simple test. Oxford Bulletin of Economics and Statistics, 61(1), 631-652. https://doi.org/10.1111/1468-0084.0610s1631
• Majanga, B. B. (2018). Corporate CAPEX and market capitalization of firms on Malawi stock exchange: An empirical study. Journal of Financial Reporting and Accounting, 16(1), 108-119. https://doi.org/10.1108/JFRA-10-2016-0080
• Mukherji, S., Dhatt, M. S. & Kim, Y. H. (1997). A fundamental analysis of Korean stock returns. Financial Analysts Journal, 53(3), 75-80. https://doi.org/10.2469/faj.v53.n3.2086
• Nargelecekenler, M. (2011). Hisse senedi fiyatları ve fiyat/kazanç oranı ilişkisi: Panel verilerle sektörel bir analiz. Business and Economics Research Journal, 2(2), 165-184.
• Nicholson, S. F. (1960). Price-earnings ratios. Financial Analysts Journal, 16(4), 43-45. https://doi.org/10.2469/faj.v16.n4.43
• Öztürk, H. (2017). Borsa İstanbul’da ŞD/FAVÖK (şirket değeri/faiz, amortisman ve vergi öncesi kar) ve F/K (fiyat/kazanç) çarpanları üzerine bir analiz. Maliye ve Finans Yazıları, 108, 87-103.
• Pesaran, M. H. (2007). A simple panel unit root test in the presence of cross‐section dependence. Journal of Applied Econometrics, 22(2), 265- 312. https://doi.org/10.1002/jae.951
• Pesaran, M. H. & Yamagata, T. (2008). Testing slope homogeneity in large panels. Journal of Econometrics, 142(1), 50-93. https://doi.org/10.1016/j.jeconom.2007.05.010
• Sayılgan, G. (2019). Soru ve yanıtlarıyla işletme finansmanı (8. baskı). Siyasal Kitabevi.
• Sun, Z. (2004). Peg ratios and stock returns. [Yayımlanmamış Doktora tezi]. University of Toronto.
• Temizel, F. (2023). Fiyat nakit akışı ve getiri ilişkisi. Buğan, M. F. ve Tuna, İ. (Ed.), Finansal piyasaların evrimi IV (s. 135-154). Özgür Yayıncılık. https://doi.org/10.58830/ozgur.pub395.c1730
• Trombley, M. A. (2008). Understanding the PEG ratio. The Journal of Investing, 17(1), 22-25. https://doi.org/10.3905/joi.2008.701953
• Yerdelen Tatoğlu, F. (2024). Panel veri ekonometrisi: Stata uygulamalı. İstanbul: Beta Yayınları.