GÖNÜLLÜLÜK TEMELLİ EKOLOJİK ÇİFTLİK UYGULAMALARINDA BÖLGESEL FARKLILIKLAR: TÜRKİYE VE YUNANİSTAN WWOOF ÇİFTLİKLERİ ÖRNEĞİ

Öz

Bu araştırma, küresel ölçekte faaliyet gösteren WWOOF (World Wide Opportunities on Organic Farms) platformu aracılığıyla Türkiye ve Yunanistan’daki kayıtlı ekolojik çiftliklerin operasyonel yapıları ile gönüllü deneyimlerini karşılaştırmalı bir perspektiften incelemek amacıyla hazırlanmıştır. Çalışma kapsamında değerlendirilen 57 Türkiye ve 85 Yunanistan çiftliği; sundukları öğrenme olanakları, benimsedikleri tarımsal yöntemler, gönüllü kapasitesi, konaklama süreleri gibi çiftlik olanakları ve gönüllüler tarafından yapılan yorumlar bakımından doküman analizi ve içerik analizi aracılığıyla incelenmiştir. 2025 Ocak ayında çiftliklerin web sitesine üye olunarak elde edilen bulgular, Türkiye’deki çiftliklerin daha çok geleneksel tarım pratiklerine odaklandığını, kısa süreli gönüllü kabul ettiğini ve gönüllü profilinin ağırlıklı olarak yerel katılımcılardan oluştuğunu göstermektedir. Buna karşılık Yunanistan’daki çiftliklerin permakültür uygulamalarının yanı sıra yeşil yapı teknikleri, yenilenebilir enerji uygulamaları ve sürdürülebilir yaşam pratikleri gibi daha geniş kapsamlı ve çok boyutlu öğrenme fırsatlarını sunduğu belirlenmiştir. Ayrıca Yunanistan’da faaliyet gösteren çiftliklerin daha uzun süreli konaklamalara imkân verdiği ve dil çeşitliliği yüksek, uluslararası bir gönüllü ağına sahip olduğu görülmüştür. Bu karşılaştırmalı analiz doğrultusunda, Türkiye’nin gönüllü çekiciliğini ve uluslararası görünürlüğünü artırmaya yönelik çeşitli stratejik öneriler sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• WWOOF
• TaTuTa
• Çiftlik Turizmi
• Sürdürülebilir Turizm
• Ekoturizm
• İçerik Analizi

REGIONAL DIFFERENCES IN VOLUNTEER-BASED ECOLOGICAL FARM PRACTICES: THE CASE OF WWOOF FARMS IN TÜRKİYE AND GREECE

Öz

This study was conducted to examine, from a comparative perspective, the operational structures and volunteer experiences of registered ecological farms in Türkiye and Greece operating through the globally active WWOOF (World Wide Opportunities on Organic Farms) platform. Within the scope of the research, 57 farms in Türkiye and 85 farms in Greece were analyzed using document analysis and content analysis methods, focusing on farm characteristics such as learning opportunities offered, adopted agricultural practices, volunteer capacity, accommodation duration, as well as volunteer-generated reviews. The findings, obtained through membership access to the farms’ websites in January 2025, indicate that farms in Türkiye tend to focus predominantly on traditional agricultural practices, accept volunteers for shorter periods, and host a volunteer profile largely composed of local participants. In contrast, farms operating in Greece were found to offer broader and more multidimensional learning opportunities, including permaculture practices, green building techniques, renewable energy applications, and sustainable living practices. Furthermore, it was observed that farms in Greece allow for longer accommodation periods and maintain an internationally diverse volunteer network with high linguistic diversity. Based on this comparative analysis, several strategic recommendations are proposed to enhance Türkiye’s volunteer attractiveness and international visibility.

Anahtar Kelimeler

• WWOOF
• TaTuTa
• Farm Tourism
• Sustainable Tourism
• Ecotourism
• Content Analysis

Kaynakça

1. Alvarez, M. (2012). World Wide Opportunities on Organic Farms (WWOOF): Expectations of hosts and volunteers. Master Thesis, University of Oslo, Oslo, Norway.
2. Atalay, R., Karagöz, B.S., Toklu Ölmez, E., Akın B. ve Akgöz, E. (2025). Turistik ürün çeşitlendirmesine yönelik bir araştırma: hindiba doğa evi örneği. Journal of Global Tourism and Technology Research, 6(1), 28-43. https://doi.org/10.54493/jgttr.1608317
3. Baltacı, A. (2017). Nitel veri analizinde Miles-Huberman Modeli. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi (AEÜSBED), 3(1), 1-15.
4. Baltacı, A. (2019). Nitel araştırma süreci: Nitel bir araştırma nasıl yapılır?. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(2), 368-388. https://doi.org/10.31592/aeusbed.598299
5. Bulut, S. (2011). Organik Tarımın Sosyal Yönü ve Eko Turizm. İçinde; S. Bulut (Editör) Organik Tarım Eğitim Kitabı. (ss.50-55). Kayseri: M Grup Matbaacılık.
6. Civelek, M., Dalgın, T. ve Çeken, H. (2013). Agro-turizm ve sürdürülebilirlik ilişkisi: Muğla yöresindeki TaTuTa çiftliklerinde bir araştırma. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 1(3), 22-32.
7. Deniz, S., Özden, O., Akgün, O. ve Yıldırım, H.M. (2018). Agro turizm tesislerinin gastronomi faaliyetleri açısından incelenmesi: Çanakkale örneği. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 6(3), 364-378. https://doi.org/10.21325/jotags.2018.287
8. Giritlioğlu, İ. ve Erkocaoğlan, T. (2021). Destinasyonlarda rekabet: Akdeniz çanağı üzerine bir inceleme. Çukurova Araştırmaları, 7(3), 470-480. https://doi.org/10.29228/cukar.53908

9. Hammarberg, K., Kirkman, M. & Lacey, S. de. (2016). Qualitative research methods: when to use them and how to judge them. Human Reproduction, 31(3), 498-501. https://doi.org/10.1093/humrep/dev334
10. Kasalak, M.A., Akıncı, Z., Yurcu, G. ve Bahtiyar Sarı, D. (2018). Ekolojik çiftliklerin ekoturizm girişimciliği kapsamında değerlendirilmesi: Antalya ili alan araştırması. Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 10(18), 221-240.
11. Kılıç, B. ve Kurnaz, A. (2010). Alternatif turizm ve ürün çeşitliliği oluşturmada ekolojik çiftlikler: Pastoral Vadi örneği. İşletme Araştırmaları Dergisi, 2(4), 39-56.
12. Kosnik, E. (2013). Nourishing Ourselves and Helping the Planet-WWOOF, Environmentalism and Ecotopia: Alternative Social Practices between Ideal and Reality. PhD Thesis, Victoria University of Wellington, New Zealand.
13. Liliána S.E.A. (2013). WWOOF Volunteers in Japan-Development of Hotani Nature Farm. Thesis, Kajaani University of Applied Sciences. Kajaani, Finlandiya.
14. McIntosh, A. J. & Bonnemann, S. M. (2006). Willing Workers on Organic Farms (WWOOF): The Alternative Farm Stay Experience? Journal of Sustainable Tourism, 14(1), 82-99. https://doi.org/10.1080/09669580608668593
15. Metin, O. ve Ünal, Ş. (2022). İçerik analizi tekniği: İletişim bilimlerinde ve sosyolojide doktora tezlerinde kullanımı. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(Özel Sayı 2), 273-294.
16. Miles, M. B. & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook (2nd ed.). Sage Publications.
17. Nakagawa, Y. (2017). WWOOFing Nature: A Post-Critical Ethnographic Study. Doctoral Dissertation, Monash University, Clayton, Avusturalya. https://figshare.com/articles/WWOOFing_Nature_A_Post-Critical_Ethnogra phic_Study/4652629
18. Nordbø, I., Segovia-Pérez, M., & Mykletun, R. J. (2020). WWOOFers in Norway – who are they? Scandinavian Journal of Hospitality and Tourism, 20(5), 419-437. https://doi.org/10.1080/15022250.2020.1766559
19. Özdemir, Ö., Akyürek, S. ve Kutukız, D. (2019) Tatuta çiftliklerini ziyaret eden turistlerin çevrimiçi yorumlarının incelenmesi. Turar Turizm ve Araştırma Dergisi, 8(1), 106-126.
20. Özkan, U. B. (2020). Eğitim bilimleri araştırmaları için doküman inceleme yöntemi. Pegem Akademi: Ankara.
21. Poyraz, Y. (2019). TaTuTa’ya Bağlı Çiftliklerde Alternatif Yaşam Deneyimi, Ekotopya Düşüncesi ve Gönüllülük Motivasyonu. Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi, İletişim Bilimleri, İstanbul.
22. Selvi, M. S. ve Demirer, D. (2012). Ekolojik tatil çiftliklerinin TATUTA Projesi deneyimine ilişkin örnek olay incelemesi. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 23(2), 187-202.
23. Sezgin, M., Karagöz, B. S. ve Toklu Ölmez, E. (2024). En İyi Müze ödüllü Efes Deneyim Müzesi ziyaretçi yorumlarının incelenmesi. Çatalhöyük Uluslararası Turizm ve Sosyal Araştırmalar Dergisi (CUTSAD), 13, 65-77. https://doi.org/10.58455/cutsad.1587560
24. Şanlı, D. ve Koday, Z. (2024). Tortum Çayı Havzası agroturizm potansiyelinin değerlendirilmesi. Journal of World Geography and Development Perspectives, 5, 23-34. https://doi.org/10.58606/jwgdp.1446412
25. Taşkıran, A., Akmeşe K.A. ve Sezgin, M. (2023). Tarım turizminin Türkiye ve dünyadaki gelişimi üzerine bir inceleme. Selçuk Turizm ve Bilişim Araştırmaları Dergisi, 4, 72-88.
26. URL-1. https://wwoof.net/about/ (Erişim Tarihi: 03.01.2025).
27. URL-2. https://www.bugday.org/blog/latest-event/ (Erişim Tarihi: 03.01.2025).
28. URL-3. https://wwoof.net/ (Erişim Tarihi: 21.01.2025).
29. URL-4. https://wwoofturkey.org/tr/ (Erişim Tarihi: 19.01.2025).
30. URL-5. https://wwoof.gr/tr/ (Erişim Tarihi: 19.01.2025).
31. Yıldırım, G. (2018). Kırsal Turizm Kapsamında Türkiye'de Çiftlik Turizmin Değerlendirilmesi: TaTuTa Çiftlikleri Örneği. Doktora Tezi, Selçuk Üniversitesi, Turizm İşletmeciliği, Konya.
32. Yıldız, D. (2024). WWOOF Türkiye ağındaki ekolojik çiftliklerin mevcut durumu ve orman köylerine entegrasyonu. Turar Turizm ve Araştırma Dergisi, 13(2), 180-208. https://doi.org/10.7460/turar.1508526
33. Zengin, B. ve Savgın, E.C. (2016). Türkiye çiftlik turizminin neresinde? Balıkesir University The Journal of Social Sciences Institute, 19(35), 475-493.