Z Kuşağına Eleştirel Bir Bakış: Beklentiler ve Motivasyon Dinamikleri

Öz

Geçmişten günümüze birçok kuşak işgücü piyasasında yerini almıştır. Her kuşak farklı değerlere, beklentilere ve çalışma alışkanlıklarına sahiptir. Kuşakların sahip olduğu özelliklerin çalışma hayatına katkıları farklı şekillerde olabilmektedir. Günümüzde ise Z kuşağının profesyonel yaşamda yer alması beklenmektedir. Z kuşağı dijital dünyanın içine doğan kuşaktır. Doğulan ortamın Z kuşağının çalışma yaşamına yansımaları olumlu ve olumsuz yönlerden olabilmektedir. Z kuşağının dijital yetkinliği örgütlerin sürdürülebilirlikleri üzerinde etkili olmaktadır. Öte yandan bu kuşağın teknolojiye bağımlılık düzeylerinin yüksek olduğu dikkatleri çekmektedir. Bu bağlamda söz konusu çalışmada spor aktivitesinin bu kuşağın bağımlılık düzeylerini azaltarak çalışma hayatına birtakım kazanımlar sağlayacağı düşünülmektedir. Çalışmada, Z kuşağının çalışma hayatına yönelik değerlerinin, beklentilerinin ve motivasyon kaynaklarının incelenmesi ve spor aktivitesinin Z kuşağı çalışanlarına hangi açılardan katkı sağladığını araştırmak üzere kapsamlı bir literatür incelemesi yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Beklenti
• Motivasyon
• Spor
• Zkuşağı

A Critical Look at Generation Z: Expectations and Motivation Dynamics

Öz

Many generations have entered the labor market from the past to the present. Each generation has different values, expectations, and work habits. The characteristics of each generation can contribute to working life in different ways. Today, Generation Z is expected to take its place in professional life. Generation Z is the generation born into the digital world. The environment in which they were born can have both positive and negative reflections on Generation Z's working life. Generation Z's digital competence has an impact on the sustainability of organizations. On the other hand, it is noteworthy that this generation has a high level of dependence on technology. In this context, this study suggests that sports activities may provide certain benefits to working life by slightly reducing this generation's level of dependence. The study conducted a comprehensive literature review to examine Generation Z's values, expectations, and sources of motivation regarding working life and to investigate how sports activities contribute to Generation Z employees in various ways.

Anahtar Kelimeler

• Expectation
• Motivation
• Sport
• Generation Z

Kaynakça

1. Alp, G. T., Tuncer, A. D., Sulaiman, S. A. B., & Güngör, A. (2019, November). Çalışma hayatında y ve z kuşağının motivasyonel farklılıkları. In Proceedings on 2nd International Conference on Technology and Science, 803-810.
2. Avşar, Ö., Öztürk, H., & Alıncak, F. (2023). Emniyet teşkilatı mensuplarında sporun içsel motivasyon ve mental dayanıklılığa etkisi (Gaziantep ili örneği). Iğdır Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 6(1), 1-12.
3. Baltaş, A. (2024). Türk Kültüründe Yönetmek (17. Baskı). İstanbul: Remzi Kitabevi.
4. Başkan, A. H., & Başkan, A. H. (2022). Z kuşağında yer alan öğrencilerin spora yönelik tutumları ve buna etki eden faktörler. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 9(4), 365-386.
5. Chillakuri, B. (2020). Understanding Generation Z expectations for effective onboarding. Journal of organizational change management, 33(7), 1277-1296.
6. Coşkun, G., & Dilmaç, E. (2024). Leisure behavior through the life span: Leisure constraints, motivation, and self-efficacy among Gen Z and Millennials. Loisir et Société/Society and Leisure, 47(3), 439-467.
7. Çaşın, S. ve Şahin, M. (2023). İşyerinde z kuşağını anlamak ve yönetmek. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 58, 227-244.
8. Dolot, A. (2018). The characteristics of Generation Z. E-mentor, 74(2), 44-50.

9. Durmaz, Ş., & Okumuş, B. (2021). İş Hayatında Kuşaklar Arası Farklılıklar ve Z Kuşağı. Pearson Journal of Social Sciences & Humanities, 6(16), 47-68.
10. Duru, H., Özhan, M. M., & Çepni, S. (2025). İşverenlerin Z Kuşağı’nın İstihdamına İlişkin Görüşlerinin İncelenmesi. Kariyer Psikolojik Danışmanlığı Dergisi, 8(1), 20-39.
11. Erdoğan, E. (2022). Napsak bu gençleri? (5. baskı). İstanbul: İz Yayıncılık.
12. Gaidhani, S., Arora, L., & Sharma, B. K. (2019). Understanding the attitude of generation Z towards workplace. International Journal of Management, Technology and Engineering, 9(1), 2804-2812.
13. Gapa, I. J., & Tagare Jr, R. (2023). Dropped Interest: Generation Z Students’ Demotivating Reasons on Gradual Dislike on Sports and Recreation. Sportıs-Scıentıfıc Technıcal Journal Of School Sport Physıcal Educatıon And Psychomotrıcıty, 9(1), 98-124
14. Gould, D., Nalepa, J., & Mignano, M. (2020). Coaching generation Z athletes. Journal of Applied Sport Psychology, 32(1), 104-120.
15. Karademir Çillioğlu, A. ve Kirt, B. (2012). COVID-19 Pandemide Uzaktan Çalışan Z Kuşağı Kadınların Kariyer Yolu Tercihleri ve İşten Ayrılma Niyeti İlişkisi. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(2), 49-58.
16. Kızıldağ, D. (2019). Z Kuşağı Hangi Beklentilerle İş Yaşamına Giriyor? Seçme ve Yerleştirme Sürecine İlişkin Bir Değerlendirme. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12, 32-46.
17. Kirchmayer, Z., & Fratričová, J. (2020). What motivates generation Z at work? Insights into motivation drivers of business students in Slovakia. Proceedings of the Innovation management and education excellence through vision, 6019, 6030.
18. Kurata, Y. B., Ong, A. K. S., Cunanan, A. L. M., Lumbres, A. G., Palomares, K. G. M., Vargas, C. D. A., & Badillo, A. M. (2023). Perceived behavior analysis to boost physical fitness and lifestyle wellness for sustainability among gen z Filipinos. Sustainability, 15(18), 13546.
19. Ozkan, M., & Solmaz, B. (2015). The changing face of the employees–generation Z and their perceptions of work (a study applied to university students). Procedia Economics and Finance, 26, 476-483.
20. Park, J., Uhm, J. P., Kim, S., Kim, M., Sato, S., & Lee, H. W. (2022). Sport community involvement and life satisfaction during COVID-19: a moderated mediation of psychological capital by distress and generation Z. Frontiers in Psychology, 13, 861630.
21. Rossi, C., Giustino, V., Patti, A., Figlioli, F., Amato, A., Savio Salvatore Vicari, D., Gervasi, M., Canzone, A., Lukic-Sarkanovic, M., Trivic, T., Drid, P., Proia, P., & Bianco, A. (2025). The role of physical activity in workplace well-being: Impacts on stress, productivity, and health: A narrative review. Sport Sciences for Health, 21, 1431–1445.
22. Sarıoğlu, E. B., & Özgen, E. (2017). Z kuşağı: İş dünyası yakın geleceğin iş gücünü ne kadar tanıyor?. Researcher: Social Science Studies, 5(4), 242-253.
23. Schroth, H. (2019). Are you ready for Gen Z in the workplace?. California management review, 61(3), 5-18.
24. Seymen, A. F. (2017). Y ve Z Kuşak İnsanı Özelliklerinin Milli Eğitim Bakanlığı 2014-2019 Stratejik Programı ve TÜBİTAK Vizyon 2023 Öngörüleri ile İlişkilendirilmesi. Kent Kültürü ve Yönetimi Hakemli Elektronik Dergi, 10(4), 467-489.
25. Singh, A. P., & Dangmei, J. (2016). Understanding the generation Z: the future workforce. South-Asian Journal of Multidisciplinary Studies, 3(3), 1-5.
26. Surugiu, C., Surugiu, M. R., Grădinaru, C., & Grigore, A. M. (2025). Factors motivating generation Z in the workplace: managerial challenges and insights. Administrative Sciences, 15(1), 29.
27. Taş, H. Y., Demirdöğmez, M., & Küçükoğlu, M. (2017). Geleceğimiz olan Z kuşağının çalışma hayatına muhtemel etkileri. Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 7(13), 1031-1048.
28. Vitezić, V., & Perić, M. (2021). Artificial intelligence acceptance in services: connecting with Generation Z. The Service Industries Journal, 41(13-14), 926-946.