Türk Televizyon Dizilerinde Aşkın Yeniden Üretilmesi ve Nostalji

Öz

Popüler kültür ürünleri, kitle iletişim araçlarının vasıtası ile her zamankinden daha fazla görünür hale gelmiştir. Adorno ve Horkheimer’ın kültür endüstrisi olarak adlandırdığı bu durum, romantik-komedi olarak tanımlanan televizyon dizilerindeki aşk kavramı ile bağdaştırılmıştır. Diğer yandan bu televizyon dizilerindeki idealize edilmiş aşkın sunumu, bize Yeşilçam melodram filmlerinin nostaljisini yaşatmaktadır. Çalışmamızda kültür endüstrisi, aşk kavramı ve nostalji ile ilişkilendirdiğimiz bu tutum; örneklem olarak belirlediğimiz üç televizyon dizisi ile desteklenmiştir. Romantik-komedi türündeki televizyon dizileri, farklı yıllarda yayınlanmış olması dikkate alınarak rastgele seçilmiştir: Kiraz Mevsimi 2014 , Kiralık Aşk 2015 , Erkenci Kuş 2018 . Berger’in toplumbilimsel çözümleme yönteminde ele aldığı sınıf sosyo-ekonomik , yaşam biçimi, rol toplumsal , statü ve stereotip kavramları kullanılarak bu diziler üzerinde değerlendirme yapılmıştır. Örneklem olarak alınan televizyon dizilerinin Yeşilçam melodramlarına benzer uylaşımlara sahip olduğu ve aşkı tamamen merkeze koydukları görülmüştür. Kültür endüstrisinin etkisiyle aşk her seferinde yeniden üretilmekte ve böylece aşk da nostalji de meta haline getirilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Kültür Endüstrisi, Aşk, Nostalji, Yeşilçam Melodramları, Meta

Love Reproduction and Nostalgia in Turkish Television Series

Öz

Popular culture products have become more visible than ever through mass media. Adorno and Horkheimer have called this ‘culture industry’. This situation is associated with the concept of love in television series, which described as romantic-comedy. On the other hand, the idealized love presentation in these television series gives us the nostalgia of Yeşilçam melodrama movies. In our study, this attitude which we associate with the culture industry, the concept of love and nostalgia, was supported by three television series that we determined as a sample. Television series in romantic-comedy genre were chosen randomly, considering that they were broadcast in different years: Kiraz Mevsimi 2014 , Kiralık Aşk 2015 , Erkenci Kuş 2018 . Some concepts class, lifestyle, role, status and stereotype in Berger’s sociological analysis method have been evalauted on these series. It was seen that the television series taken as a sample have conventions like Yeşilçam melodrams and put love in the center completely. With the influence of the culture industry, love is reproduced every time. Thus, both love and nostalgia become commodity.

Anahtar Kelimeler

• Culture Industry, Love, Nostalgia, Yeşilçam Melodrama, Commodity

Kaynakça

1. Abisel, N. (1995). Popüler Sinema ve Türler. İstanbul: Alan Yayıncılık.
2. Abu-Lughod, L. (2002). Egyptian Melodrama - Technology of the Modern Subject? F. D. Ginsburg, L. Abu-Lughod ve B. Larkin (Ed.) Media Worlds içinde (115-133) London: University of California Press.
3. Adorno, T. W. (2011). Kültür Endüstrisi Kültür Yönetimi. (N. Ülner, M. Tüzel ve E. Gen, Çev.). İstanbul: İletişim Yayınları.
4. Adorno, T. W. (2005). Kültür Endüstrisini Yeniden Düşünmek. E. Mutlu (Düz.). Kitle İletişim Kuramları içinde (E. Mutlu, Çev.). Ankara: Ütopya Yayınevi.
5. Adorno, T. W. ve Horkheimer, M. (2014). Aydınlanmanın Diyalektiği. (N. Ülner ve E. Öztarhan Karadoğan, Çev.). İstanbul: Kabalcı Yayıncılık.
6. Akbulut, H. (2012). Yeşilçam'dan Türk Sinemasına Melodramatik İmgelem. İstanbul: Hayalperest Yayınevi.
7. Atayman, V. ve Çetinkaya, T. (2016). Popüler Sinema'nın Mitolojisi. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
8. Aziz, Aysel. (1982). Toplumsallaşma ve Kitlesel İletişim. Ankara: Ankara Üniversitesi Basın Yayın Yüksek Okulu Yayınları.

9. Barthes, Roland. (2019). Bir Aşk Söyleminden Parçalar. (T. Yücel, Çev.). İstanbul: Metis Yayınları.
10. Bauman, Zygmunt. (2012). Akışkan Aşk. (I. Ergüden, Çev.). İstanbul: Versus Kitap.
11. Bauman, Zymunt. (2012). Akışkan Modern Dünyadan 44 Mektup. (P. Siral, Çev.). İstanbul: Habitus Yayıncılık, 2012.
12. Berger, Arthur Asa. (1993). Toplumbilimsel Çözümleme. (A. H. Yüksel, Çev.). Kitle İletişiminde Çözümleme Yöntemleri içinde (90-107) Eskişehir: T.C. Anadolu Üniversitesi Eğitim, Sağlık, ve Bilimsel Araştırma Çalışmaları Vakfı Yayınları.
13. ,Boym, Svetlana. (2009). Nostaljinin Geleceği. (F. B. Aydar, Çev.). İstanbul: Metin Yayınları.
14. Cassin, Barbara. (2018). Nostalji. Çeviren (S. Kıvrak, Çev.). İstanbul: Kolektif Kitap.
15. Çakır, Mukadder. (2009). Kültür Endüstirisi Kuramında Sanat ve Medya. A. B. Gürsoy (Düz.). Medya İncelemeleri içinde (27-50) İstanbul: Es Yayınları, 2009.
16. Elsaesser, Thomas. (2003). Tales of Sound and Fury: Observations on the Family Melodrama. B. K. Grant (Ed.). Film Genre Reader III içinde (366-395) Austin: University of Texas Press.
17. Fuchs, Christian. (2018). Google Kapitalizmi. (Ç. Çavuşoğlu, Çev.). F. Aydoğan (Düz.). Yeni Medya Kuramları içinde (71-83) İstanbul: Der Yayınları.
18. Giddens, Anthony. (2014). Modernliğin Sonuçları. (E. Kuşdil, Çev.). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
19. Giddens, Anthony. (2012). Sosyoloji. Çeviren (H. Özel, Çev.). İstanbul: Kırmızı Yayınları.
20. Hofer, Johannes. (1934). Medical Dissertation On Nostalgia. Bullettin of the Institute of the History of Medicine, 1688 (The Johns Hopkins University Press), no. 2 (1934): 376-391.
21. Jameson, Fredric. (1987). Postmodernism and Consumer Society. H. Foster (Ed.). The Anti-Aesthetic Essay On Postmodern Culture içinde (111-125) Washington: Bay Press.
22. Jenkins, Henry. (2018). Medya Yöndeşmesinin Küresel Mantığı. F. Aydoğan (Düz.). (E. Çizmeci, Çev.). Yeni Medya Kuramları içinde (39-45) İstanbul: Der Yayınları.
23. Kejanlıoğlu, Beybin D. (2005). Frankfurt Okulunun Eleştirel Bir Uğrağı: İletişim ve Medya. Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları.
24. Kellner, Douglas. (2005). Kültür Endüstrileri. E. Mutlu (Düz.). (E. Mutlu, Çev.). Kitle İletişim Kuramları içinde Ankara: Ütopya Yayınevi.
25. Wright, Charles R. ve Holz, Josephine R. (1979). Sociology of Communication. Annual Review of Sociology, 193-217.