Yeni Güvenlik Konsepti Bağlamında Dezenformasyonla Mücadele

Öz

Bu çalışma “iletişimin güvenlik kavramsallaştırması içinde nasıl konumlandığı ve güvenlikle arasındaki ilişkinin mahiyeti” sorunsalı üzerine odaklanmaktadır. Çalışmanın ikincil soruları ise “dezenformasyonun bir güvenlik sorunu olarak teoride nasıl işlenmesi gerektiği”, “dezenformasyon noktasında tehdidin hangi aktörler tarafından karşılanması gerektiği” sorularıdır. Elbette, “neyin / kimin güvenliği” ve “tehditten kimin koruyacağı” da cevaplanması elzem sorulardır. Çalışmanın ana gayesi iletişim alanına dair bir kavram olan dezenformasyon ile güvenliğe yönelik algı ve anlayışları birlikte düşünmek ve sentezlemektir. Çalışmanın temel varsayımı ise dezenformasyonun yalnızca akademik iletişim çalışmaları içerisinde incelenmesinin bütüncül bir bakış açısından uzak düşeceği, bunun yerine bir güvenlik sorunu veçhesi de olan dezenformasyonun güvenlik teorileri bağlamında değerlendirilmesi ve çözüm önerilerinin buna göre kurgulanması gerektiğidir. Çalışmada NATO Stratejik İletişim Mükemmeliyet Merkezi, Anadolu Ajansı ve Teyit.org dezenformasyonla mücadele çalışmaları kapsamında değerlendirilmiş, bu üç farklı düzeydeki yapı bütüncül bir güvenlik perspektifinden analiz edilmeye çabalanmıştır. Böylelikle dezenformasyonla mücadele uluslararası örgüt, ulusal haber ajansı ve sivil toplum aktörü veçhelerinden analiz edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Yeni Güvenlik Konsepti
• Dezenformasyon
• Güvenlik Çalışmaları
• Güvenlik Stratejileri
• Güvenlik Teorisi

Combating Disinformation in the Context of New Security Concept

Öz

This study focuses on the problematic of “how communication is positioned within the conceptualization of security and the nature of its relationship with security”. The secondary questions of the study are “how disinformation should be treated as a security issue in theory” and “which actors should meet the threat of disinformation”. It should be noted that “what/whose security” and “who will protect from threat” are also essential questions. The main aim of the study is to think and synthesize disinformation, a concept related to the field of communication, with perceptions and understandings of security. The basic assumption of the study is that examining disinformation only within academic communication studies would be far from a holistic perspective; instead, disinformation, which also has a security problem aspect, should be evaluated in the context of security theories and solution proposals should be constructed accordingly. NATO StratCom Center of Excellence, Anadolu Agency, and Teyit.org are evaluated in terms of their efforts of combating disinformation within the scope of the study. These bodies from three different levels are analyzed with a holistic security perspective. Thus, combating disinformation is analyzed in the aspects of international organizations, national agencies, and civil society actors.

Anahtar Kelimeler

• New Security Concept
• Disinformation
• Security Management
• Security Strategies
• Security Theory

Kaynakça

1. Allcott, H., ve Gentzkow, M., (2017), Social media and fake news in the 2016 election. Journal of Economic Perspectives, 31(2), 211-36.
2. Anadolu Ajansı (2022). Teyit hattı hakkında. Erişim adresi: https://www.aa.com.tr/tr/teyithatti/p/teyit-hatti-hakkinda-
3. Anadolu Ajansı (n.d.). Tarihçe. Erişim adresi: https://www.aa.com.tr/tr/p/tarihce
4. Arcos, R., Gértrudix, M., Arribas, C., & Cardarilli, M. (2022). Responses to digital disinformation as part of hybrid threats: a systematic review on the effects of disinformation and the effectiveness of fact-checking/debunking. Open Research Europe, 2. https://doi.org/10.12688/openreseurope.14088.1.
5. Arquilla, J. ve Ronfeldt, D. (1996). The Advent of Netwar. RAND Corporation.
6. Arslan A. C., (2023). Intelligence Analysis: Reproduction of Information, Ankara: Polis Akademisi Yayınları.
7. Ayhan, U. (2016). Yeni Güvenlik Konsepti ve Güvenliği Sınır Ötesinde Karşılama. Turkish Journal of Security Studies, 18(3), 133-142.
8. Ağır, B. S. (2015). Güvenlik Kavramını Yeniden Düşünmek: Küreselleşme, Kimlik ve Değişen Güvenlik Anlayışı. Güvenlik Stratejileri Dergisi, 11(22), 97-130.

9. BBC.com, (2016), 'Post-truth' declared word of the year by Oxford Dictionaries. (2016, November 16). E.T.: 12 Aralık 2020, https://www.bbc.com/news/uk- 37995600
10. Boghardt, T. (2009). Soviet Bloc intelligence and its AIDS disinformation campaign. Studies in Intelligence, 53(4), 1-24.
11. Buzan, B., Wæver, O., Wæver, O., & De Wilde, J. (1998). Security: A new framework for analysis. Lynne Rienner Publishers.
12. Cangızbay, K. (2000). Hiçkimsenin cumhuriyeti. Ütopya Yayınevi.
13. Çalıkoğlu, B. (2023). Yeni medya ekosisteminde bir topluluk deneyimi: factory. Erişim adresi: https://teyit.org/ekipten/yeni-medya-ekosisteminde-bir-topluluk-deneyimi-factory
14. Dedemen, F., (2016), Geleceğin Güvenlik Ortamının Şekillenmesinde Hibrit Savaş Modelinin Değerlendirilmesi. Güvenlik Bilimleri Dergisi, 5(1), 141-176.
15. Fallis, D. (2014a). A functional analysis of disinformation. iConference 2014 Proceedings.
16. Fallis, D. (2014b). The varieties of disinformation. İçinde The philosophy of information quality (pp. 135-161). Springer, Cham.
17. Guess, A., Nagler, J., & Tucker, J. (2019). Less than you think: Prevalence and predictors of fake news dissemination on Facebook. Science Advances, 5(1), 4586.
18. Hama, H. (2017). State Security, Societal Security, and Human Security. Jadavpur Journal of International Relations, 21, 1 - 19. https://doi.org/10.1177/0973598417706591.
19. Hammond-Errey, M., ve Ray, K. (2019). A new methodology for strategic assessment of transnational threats. Police Practice and Research, 22, 40 - 56. https://doi.org/10.1080/15614263.2019.1699411.
20. Karadağ, G. H. ve Ayten, A. (2020). A comparative study of verification/fact-checking organizations in Turkey: dogrulukpayi. com and teyit. org. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, 13(29), 483-501.
21. Mumford, A. (2020). Understanding hybrid warfare. Cambridge Review of International Affairs, 33, 824 - 827. https://doi.org/10.1080/09557571.2020.1837737.
22. Newman, E. (2001). Human Security and Constructivism. International Studies Perspectives, 2, 239-251. https://doi.org/10.1111/1528-3577.00055.
23. StratCom. (2025), About Us. StratCom, www.stratcomcoe.org/about-us.
24. Teyit.org. (2020), Şüpheli bilgileri inceleyen doğrulama platformu, teyit.org/nedir.
25. Teyit.org. (2024). Eğitim. Erişim adresi: https://teyit.org/egitim
26. Toktay, Y. (2019). Sosyal medyada dezenformasyon, manipülasyon ve propaganda etkisi: zeytin dalı harekatı örneği. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
27. Urhal, Ö. (2009). Küreselleşen dünyada güvenlik: milli güvenlik, kamu güvenliği, örgütlü suçlar ve suç istihbaratı. Adalet Yayınevi.
28. Ünver, H. A., (2020). Türkiye’de doğruluk kontrolü ve doğrulama kuruluşları. EDAM.
29. Waltz, K. (1979). Theory of international politics, McGraw.
30. Yayla, A. (2020). Totaliterizm ve dezenformasyon. Liberal Düşünce Dergisi, 25(98), 125-146.
31. Yeni Şafak (2022). Anadolu Ajansı teyit editörlüğü kurdu. Erişim adresi: https://www.yenisafak.com/hayat/anadolu-ajansi-teyit-editorlugu-kuruldu-3858109