Araştırma Makalesi

FREKANS ORAN, ANALİTİK HİYERARŞİ VE LOJİSTİK REGRESYON MODELLERİNİN TAŞKIN TEHLİKE TAHMİNİNDE KARŞILAŞTIRMALI KULLANIMI, FATSA İLÇE MERKEZİ VE YAKIN ÇEVRESİ ÖRNEĞİ

Sayı: 45 25 Ocak 2022
PDF İndir
TR EN

FREKANS ORAN, ANALİTİK HİYERARŞİ VE LOJİSTİK REGRESYON MODELLERİNİN TAŞKIN TEHLİKE TAHMİNİNDE KARŞILAŞTIRMALI KULLANIMI, FATSA İLÇE MERKEZİ VE YAKIN ÇEVRESİ ÖRNEĞİ

Öz

Topografyanın eğimli ve dik olması, yaz aylarında meydana gelen ekstrem yağışlar ve dere yataklarında yapılaşmanın artışı nedeniyle Fatsa (Ordu) ilçe merkezi ve yakın çevresi son yıllarda giderek daha fazla taşkına maruz kalmaktadır. Bu nedenle taşkın yayılış alanlarının doğru ve tutarlı bir şekilde oluşturulabilmesi için frekans oran metodu, analitik hiyerarşi süreci ve lojistik regresyon modelleri kullanılmıştır. Taşkın alanları AFAD ve Meteoroloji Genel Müdürlüğünden elde edilmiş, taşkını etkileyen 11 bağımsız değişkenle taşkın tehlike tahmin modelleri oluşturulmuştur. Buna göre frekans oran metoduna göre 19,5 km2, analitik hiyerarşi sürecine göre 30,7 km2 ve lojistik regresyon modeline göre 14 km2 alan, yüksek ve çok yüksek riskli taşkın alanı olarak hesaplanmıştır. Bu alanlar nüfus ve yerleşmenin yoğun olduğu Fatsa ilçe merkezine ve vadi tabanlarına karşılık gelmektedir. Çalışmada kullanılan üç yöntemden en yüksek doğruluk oranına sahip model, frekans oran metodudur (%95,9). Ancak arazi gözlemleri neticesinde lojistik regresyon modeli ile oluşturulan taşkın tehlike tahmini haritası, diğer yöntemlere göre doğruya en yakın olduğu tespit edilmiştir. Akarsu mecrasındaki yerleşim alanlarında taşkınların önlenmesi ve iyileştirilmesi için öncelik verilmesi gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aalbers, E. E., Lenderink, G., van Meijgaard, E., & van den Hurk, B. J. (2018). Local-scale changes in mean and heavy precipitation in Western Europe, climate change or internal variability?. Climate Dynamics, 50(11), 4745-4766.
  2. Adiat, K. A. N., Nawawi, M. N. M., & Abdullah, K. (2012). Assessing the accuracy of GIS-based elementary multi criteria decision analysis as a spatial prediction tool–a case of predicting potential zones of sustainable groundwater resources. Journal of Hydrology, 440, 75-89.
  3. Aniya, M. (1985). Landslide-susceptibility mapping in the Amahata river basin, Japan. Annals of the Association of American Geographers, 75(1), 102-114.
  4. Atkinsson, P. M., & Massari, R. (1998). Generalized linear modeling of susceptibility to landsliding in the central appennines, Italy. Computer & Geoscience, 24, 373-385.
  5. Barker, D. M., Lawler, D. M., Knight, D. W., Morris, D. G., Davies, H. N., & Stewart, E. J. (2009). Longitudinal distributions of river flood power: the combined automated flood, elevation and stream power (CAFES) methodology. Earth Surface Processes and Landforms, 34(2), 280-290.
  6. Beven, K. J., & Kirkby, M. J. (1979). A physically based, variable contributing area model of basin hydrology/Un modèle à base physique de zone d'appel variable de l'hydrologie du bassin versant. Hydrological Sciences Journal, 24(1), 43-69.
  7. Bonham-Carter, G. F., & Bonham-Carter, G. (1994). Geographic information systems for geoscientists: modelling with GIS (No. 13). Elsevier.
  8. Chapi, K., Singh, V. P., Shirzadi, A., Shahabi, H., Bui, D. T., Pham, B. T., & Khosravi, K. (2017). A novel hybrid artificial intelligence approach for flood susceptibility assessment. Environmental modelling & software, 95, 229-245.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Beşeri Coğrafya

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

25 Ocak 2022

Gönderilme Tarihi

21 Eylül 2021

Kabul Tarihi

2 Kasım 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Sayı: 45

Kaynak Göster

APA
Toprak, A., & Canpolat, F. A. (2022). FREKANS ORAN, ANALİTİK HİYERARŞİ VE LOJİSTİK REGRESYON MODELLERİNİN TAŞKIN TEHLİKE TAHMİNİNDE KARŞILAŞTIRMALI KULLANIMI, FATSA İLÇE MERKEZİ VE YAKIN ÇEVRESİ ÖRNEĞİ. International Journal of Geography and Geography Education, 45, 349-379. https://doi.org/10.32003/igge.998492
AMA
1.Toprak A, Canpolat FA. FREKANS ORAN, ANALİTİK HİYERARŞİ VE LOJİSTİK REGRESYON MODELLERİNİN TAŞKIN TEHLİKE TAHMİNİNDE KARŞILAŞTIRMALI KULLANIMI, FATSA İLÇE MERKEZİ VE YAKIN ÇEVRESİ ÖRNEĞİ. IGGE. 2022;(45):349-379. doi:10.32003/igge.998492
Chicago
Toprak, Ahmet, ve Fethi Ahmet Canpolat. 2022. “FREKANS ORAN, ANALİTİK HİYERARŞİ VE LOJİSTİK REGRESYON MODELLERİNİN TAŞKIN TEHLİKE TAHMİNİNDE KARŞILAŞTIRMALI KULLANIMI, FATSA İLÇE MERKEZİ VE YAKIN ÇEVRESİ ÖRNEĞİ”. International Journal of Geography and Geography Education, sy 45: 349-79. https://doi.org/10.32003/igge.998492.
EndNote
Toprak A, Canpolat FA (01 Ocak 2022) FREKANS ORAN, ANALİTİK HİYERARŞİ VE LOJİSTİK REGRESYON MODELLERİNİN TAŞKIN TEHLİKE TAHMİNİNDE KARŞILAŞTIRMALI KULLANIMI, FATSA İLÇE MERKEZİ VE YAKIN ÇEVRESİ ÖRNEĞİ. International Journal of Geography and Geography Education 45 349–379.
IEEE
[1]A. Toprak ve F. A. Canpolat, “FREKANS ORAN, ANALİTİK HİYERARŞİ VE LOJİSTİK REGRESYON MODELLERİNİN TAŞKIN TEHLİKE TAHMİNİNDE KARŞILAŞTIRMALI KULLANIMI, FATSA İLÇE MERKEZİ VE YAKIN ÇEVRESİ ÖRNEĞİ”, IGGE, sy 45, ss. 349–379, Oca. 2022, doi: 10.32003/igge.998492.
ISNAD
Toprak, Ahmet - Canpolat, Fethi Ahmet. “FREKANS ORAN, ANALİTİK HİYERARŞİ VE LOJİSTİK REGRESYON MODELLERİNİN TAŞKIN TEHLİKE TAHMİNİNDE KARŞILAŞTIRMALI KULLANIMI, FATSA İLÇE MERKEZİ VE YAKIN ÇEVRESİ ÖRNEĞİ”. International Journal of Geography and Geography Education. 45 (01 Ocak 2022): 349-379. https://doi.org/10.32003/igge.998492.
JAMA
1.Toprak A, Canpolat FA. FREKANS ORAN, ANALİTİK HİYERARŞİ VE LOJİSTİK REGRESYON MODELLERİNİN TAŞKIN TEHLİKE TAHMİNİNDE KARŞILAŞTIRMALI KULLANIMI, FATSA İLÇE MERKEZİ VE YAKIN ÇEVRESİ ÖRNEĞİ. IGGE. 2022;:349–379.
MLA
Toprak, Ahmet, ve Fethi Ahmet Canpolat. “FREKANS ORAN, ANALİTİK HİYERARŞİ VE LOJİSTİK REGRESYON MODELLERİNİN TAŞKIN TEHLİKE TAHMİNİNDE KARŞILAŞTIRMALI KULLANIMI, FATSA İLÇE MERKEZİ VE YAKIN ÇEVRESİ ÖRNEĞİ”. International Journal of Geography and Geography Education, sy 45, Ocak 2022, ss. 349-7, doi:10.32003/igge.998492.
Vancouver
1.Ahmet Toprak, Fethi Ahmet Canpolat. FREKANS ORAN, ANALİTİK HİYERARŞİ VE LOJİSTİK REGRESYON MODELLERİNİN TAŞKIN TEHLİKE TAHMİNİNDE KARŞILAŞTIRMALI KULLANIMI, FATSA İLÇE MERKEZİ VE YAKIN ÇEVRESİ ÖRNEĞİ. IGGE. 01 Ocak 2022;(45):349-7. doi:10.32003/igge.998492

Cited By

© 2026 International Journal of Geography and Geography Education (IGGE) e-ISSN: 2630-6336 | Creative Commons (CC BY-NC 4.0)