EN
TR
Depremzedelerde Vestibüler Etkilenimin, Emosyonel Durumun ve Uyku Kalitesinin Değerlendirilmesi
Öz
Amaç: Bu çalışmanın amacı, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremini yaşamış, geçici olarak Zonguldak ilinde ikamet eden depremzedelerin baş dönmesi, denge, fonksiyonel performans, anksiyete ve uyku kalitesi düzeylerinin değerlendirilerek aralarındaki ilişkinin incelenmesidir.
Yöntem: Çalışmaya, 30 depremzede (deney grubu) ve 30 depreme maruz kalmayan yetişkin (kontrol grubu) olmak üzere toplam 60 gönüllü katıldı. Katılımcıların değerlendirilmesinde fonksiyonel egzersiz kapasitesi için 6 Dakika Yürüme Mesafesi Testi (6DYT), vestibüler sistem için Baş Dönmesi Engellilik Envanteri (BDEE), denge için Berg Denge Ölçeği (BDÖ), düşme etkinliği için Uluslararası Düşme Etkinlik Ölçeği (UDEÖ), anksiyete için Deprem Kaygı Ölçeği (DKÖ) ve Depresyon Anksiyete Stres Ölçeği (DASÖ), uyku kalitesinin değerlendirmesi için Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi (PUKİ) kullanıldı.
Bulgular: BDEE, DKÖ ve PUKİ skorları deney grubunda anlamlı olarak daha yüksekken (p<0,05), 6DYT, BDÖ, UDEÖ ve DASÖ alt boyutlarında gruplar arası anlamlı farklılık elde edilmedi (p>0,05). 6DYT ile BDEE (r=-0,479) ve DKÖ (r=-0,479) skorları arasında negatif yönde orta düzeyde; BDEE ile UDEÖ (r=0,384) skorları arasında pozitif yönde orta düzeyde; DKÖ ile DASÖ-Depresyon, DASÖ-Stres ve UDEÖ skorları arasında pozitif yönde orta düzeyde; DKÖ ile DASÖ-Anksiyete (r=0,740) skorları arasında pozitif yönde yüksek düzeyde; DASÖ-Depresyon ile DASÖ-Anksiyete (r=0,624), DASÖ-Stres (r=0,679) ve UDEÖ (r=0,372) skorları arasında pozitif yönde yüksek düzeyde; DASÖ-Anksiyete ile DASÖ-Stres (r=0,611) ve UDEÖ (r=0,477) skorları arasında pozitif yönde orta düzeyde; DASÖ Stres ile UDEÖ (r=0,422) skorları arasında pozitif yönde orta düzeyde anlamlı korelasyon elde edildi (p<0,05).
Sonuç: Bu çalışmadan elde edilen bulgular, Kahramanmaraş depremlerini yaşamış bireylerde vestibüler sistem semptomlarında ve deprem kaygısında artma, uyku kalitesinde ise azalma olduğunu göstermiştir. Bu çalışmada elde edilen sonuçların depremzedeler özelinde afetzedelerin rehabilitasyon süreçlerine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Mallick A, Bhalla V, Prakash J, Roy R. Phobic positional vertigo: Proposed entity for dizziness following exposure to earthquake aftershocks. Delhi Psychiatry Journal. 2015;18(2):374-378.
- 2. Biçakci AB, Okumuş FEE. Depremin psikolojik etkileri ve yardım çalışanları. Avrasya Dosyası. 2023;14(1):206-236.
- 3. Nakajima S. Post-Earthqake Psychology. Okmeydani Medical Journal. 2013;28:150-155.
- 4. Caia G, Ventimiglia F, Maass A. Container vs. dacha: The psychological effects of temporary housing characteristics on earthquake survivors. Journal of Environmental Psychology. 2010;30(1):60-66.
- 5. Krakow B, Hollifield M, Johnston L, et al. Imagery rehearsal therapy for chronic nightmares in sexual assault survivors with posttraumatic stress disorder a randomized controlled trial. JAMA. 2001;286(5):537-545.
- 6. Spoormaker VI, Montgomery P. Disturbed sleep in post-traumatic stress disorder: Secondary symptom or core feature? Sleep Medicine Reviews. 2008;12(3):169-184.
- 7. Furman JM, Jacob RG. A clinical taxonomy of dizziness and anxiety in the otoneurological setting. Journal of Anxiety Disorders. 2001;15(1):9-26.
- 8. Yasuyuki N, Teruo T. Post earthquake dizziness syndrome. Equilibrium Research. 2014;73(3):167-173.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Fizyoterapi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
30 Aralık 2024
Yayımlanma Tarihi
30 Aralık 2024
Gönderilme Tarihi
13 Ekim 2023
Kabul Tarihi
11 Kasım 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Sayı: 24
APA
Akbaş, E., Koçyiğit, A., & Erdem, E. U. (2024). Depremzedelerde Vestibüler Etkilenimin, Emosyonel Durumun ve Uyku Kalitesinin Değerlendirilmesi. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, 24, 1175-1185. https://doi.org/10.38079/igusabder.1375643
AMA
1.Akbaş E, Koçyiğit A, Erdem EU. Depremzedelerde Vestibüler Etkilenimin, Emosyonel Durumun ve Uyku Kalitesinin Değerlendirilmesi. IGUSABDER. 2024;(24):1175-1185. doi:10.38079/igusabder.1375643
Chicago
Akbaş, Eda, Ahmet Koçyiğit, ve Emin Ulaş Erdem. 2024. “Depremzedelerde Vestibüler Etkilenimin, Emosyonel Durumun ve Uyku Kalitesinin Değerlendirilmesi”. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, sy 24: 1175-85. https://doi.org/10.38079/igusabder.1375643.
EndNote
Akbaş E, Koçyiğit A, Erdem EU (01 Aralık 2024) Depremzedelerde Vestibüler Etkilenimin, Emosyonel Durumun ve Uyku Kalitesinin Değerlendirilmesi. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences 24 1175–1185.
IEEE
[1]E. Akbaş, A. Koçyiğit, ve E. U. Erdem, “Depremzedelerde Vestibüler Etkilenimin, Emosyonel Durumun ve Uyku Kalitesinin Değerlendirilmesi”, IGUSABDER, sy 24, ss. 1175–1185, Ara. 2024, doi: 10.38079/igusabder.1375643.
ISNAD
Akbaş, Eda - Koçyiğit, Ahmet - Erdem, Emin Ulaş. “Depremzedelerde Vestibüler Etkilenimin, Emosyonel Durumun ve Uyku Kalitesinin Değerlendirilmesi”. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences. 24 (01 Aralık 2024): 1175-1185. https://doi.org/10.38079/igusabder.1375643.
JAMA
1.Akbaş E, Koçyiğit A, Erdem EU. Depremzedelerde Vestibüler Etkilenimin, Emosyonel Durumun ve Uyku Kalitesinin Değerlendirilmesi. IGUSABDER. 2024;:1175–1185.
MLA
Akbaş, Eda, vd. “Depremzedelerde Vestibüler Etkilenimin, Emosyonel Durumun ve Uyku Kalitesinin Değerlendirilmesi”. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, sy 24, Aralık 2024, ss. 1175-8, doi:10.38079/igusabder.1375643.
Vancouver
1.Eda Akbaş, Ahmet Koçyiğit, Emin Ulaş Erdem. Depremzedelerde Vestibüler Etkilenimin, Emosyonel Durumun ve Uyku Kalitesinin Değerlendirilmesi. IGUSABDER. 01 Aralık 2024;(24):1175-8. doi:10.38079/igusabder.1375643
Cited By
Evaluation of the physical and emotional effects of the earthquake in fibromyalgia patients
Journal of Health Sciences and Medicine
https://doi.org/10.32322/jhsm.1589687