Obesity and Hedonic Hunger: Associations with Healthy Eating Attitudes and Nutrition Knowledge

Öz

Aim: This study aims to compare the hedonic hunger, attitudes towards healthy eating, and nutritional knowledge levels of adult obese individuals with those of healthy individuals.
Method: This cross-sectional and descriptive study was conducted between November 2024 and December 2024 with 198 obese participants and 198 healthy participants with a normal body mass index residing in the Kağıthane district. The participants were administered the General Information Form, the Attitude Scale for Healthy Nutrition (ASHN), the Nutrition Knowledge Scale (NKS), and the Power of Food Scale (PFS). Data were collected through an online survey method using Google Forms and analyzed using the SPSS 25.0 software.
Results: A significant relationship was found between the total score average of the Attitudes Towards Healthy Eating Scale (ASHN) and its subdimensions—poor eating, positive eating, and emotional attitudes towards eating—in obese individuals based on hedonic hunger (p<0.05). A significant relationship was also observed between hedonic hunger and the total score of the Nutrition Knowledge Scale (NKS) in obese individuals (p<0.05). Among healthy individuals, significant differences were detected in the subdimensions of poor eating and emotional attitudes towards eating related to hedonic hunger (p<0.05), while no significant difference was found in the total NKS scores (p>0.05). In healthy individuals, participants with hedonic hunger had lower total ASHN scores and lower subdimension scores for poor eating and emotional attitudes towards eating compared to those without hedonic hunger (p<0.05).
Conclusion: It was observed that the healthy eating attitudes and nutritional knowledge levels of obese individuals differed significantly from those of healthy individuals. Additionally, obese individuals were found to have higher levels of hedonic hunger, which was negatively associated with attitudes and behaviors supporting healthy eating and appeared to undermine healthy eating behaviors. These findings highlight that hedonic hunger is a critical factor that should not be overlooked in combating obesity and suggest that increasing knowledge alone may not be sufficient. Accordingly, interventions aimed at managing hedonic hunger levels are important for obesity prevention and management. Within the scope of obesity prevention and management strategies, it is considered beneficial to develop nutrition education programs alongside interventions targeting hedonic hunger and to establish health policies that promote healthy eating attitudes. Further research on this subject would be valuable, particularly to clarify the direction of the relationship between hedonic hunger and healthy eating and to develop effective intervention methods.

Anahtar Kelimeler

• Hedonic hunger
• obesity
• healthy nutrition
• nutrition knowledge
• eating behavior

Obezite ve Hedonik Açlık: Sağlıklı Beslenme Tutumu ve Beslenme Bilgisi ile İlişkisi

Öz

Amaç: Bu çalışmada yetişkin obez bireylerin hedonik açlık, sağlıklı beslenmeye ilişkin tutum ve beslenme bilgi düzeyinin sağlıklı bireyler ile karşılaştırılması amaçlanmıştır.
Yöntem: Kesitsel ve tanımlayıcı tipteki bu çalışma, Kasım 2024-Aralık 2024 tarihleri arasında Kağıthane ilçesinde yaşayan 198 obez, 198 normal beden kütle indeksine sahip sağlıklı katılımcılar ile yürütülmüştür. Çalışmaya katılan katılımcılara Genel Bilgiler Formu, Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum Ölçeği (SBİTÖ), Beslenme Bi̇lgi̇ Ölçeği̇ (BBÖ) ve Besin Gücü Ölçeği (BGÖ) kullanılmıştır. Veriler Google Forms ile online anket yöntemiyle toplanmıştır. Veriler SPSS 25.0 programında değerlendirilmiştir. 
Bulgular: Obez hedonik açlığa göre SBİTÖ toplam puan ortalaması ve SBİTÖ alt boyutları kötü beslenme, olumlu beslenme ve beslenmeye yönelik duygu puan ortalamaları arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0,05). Obez bireylerde hedonik açlık ile Beslenme Bilgi Ölçeği (BBÖ) toplam puanı arasında anlamlı bir ilişki (p<0,05) bulunmuştur. Sağlıklı bireylerde ise hedonik açlık, kötü beslenme ve beslenmeye yönelik duygularla ilgili alt boyutlarda anlamlı farklar (p<0,05) saptanırken, BBÖ toplam puanları açısından anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0,05). Sağlıklı bireylerde hedonik açlığı olan katılımcıların SBİTÖ toplam puanı ve SBİTÖ alt boyutları kötü beslenme ve beslenmeye yönelik duygu puan ortalamaları hedonik açlığı olmayanlara göre daha düşüktür (p<0,05). 
Sonuç: Obez bireylerin sağlıklı beslenme tutumlarının ve beslenme bilgisi düzeylerinin sağlıklı bireylerden anlamlı derecede farklı olduğu gözlemlenmiştir. Ayrıca, obez bireylerde hedonik açlık düzeylerinin daha yüksek olduğu ve hedonik açlığın sağlıklı beslenmeyi destekleyen tutum ve davranışlarla olumsuz yönde ilişkili olduğu saptanmıştır. Bu sonuç, obeziteyle mücadelede hedonik açlığın göz ardı edilemeyecek kritik bir değişken olduğunu ve yalnızca bilgi artırmanın tek başına yeterli olmayabileceğini göstermektedir. Bu nedenle obeziteyi önleme ve yönetme stratejileri kapsamında, beslenme eğitimi programlarının yanı sıra hedonik açlığı yönetmeye yönelik müdahalelerin planlanması ve sağlıklı beslenmeyi destekleyen sağlık politikalarının geliştirilmesi yararlı olacaktır. Bu konuda daha fazla çalışma yapılması, özellikle hedonik açlık ile sağlıklı beslenme arasındaki ilişkinin yönünü ve etkili müdahale yöntemlerini ortaya koymak açısından önemlidir.

Anahtar Kelimeler

• Hedonik açlık
• obezite
• sağlıklı beslenme
• beslenme bilgisi
• yeme davranışı

Etik Beyan

Bu çalışma Atlas Üniversitesi Girişimsel Olmayan Bilimsel Araştırmalar Etik Kurulu'nun 19.11.2024 tarihli ve 09 sayılı toplantısında etik yönden uygun görülmüştür.

Kaynakça

1. 1. T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu. Türkiye Sağlıklı Beslenme ve Hareketli Hayat Programı (2013-2017). Ankara: T.C. Sağlık Bakanlığı; 2013.
2. 2. World Health Organization. Obesity and overweight fact sheet. World Health Organization. Published November 2013. Accessed January 5, 2025.
3. 3. Ribeiro G, Camacho M, Santos O, Pontes C, Torres S, Oliveira-Maia AJ. Association between hedonic hunger and body-mass index versus obesity status. Scientific Reports. 2018;8(1):5857. doi: 10.1038/s41598-018-23988-x.
4. 4. Mengi Çelik Ö, Güler Ü, Ekici EM. Factors affecting ultra-processed food consumption: Hedonic hunger, food addiction, and mood. Food Science & Nutrition. 2025;13(5):e70248.
5. 5. Berthoud HR, Münzberg H, Morrison CD. Blaming the brain for obesity: Integration of hedonic and homeostatic mechanisms. Gastroenterology. 2017;152(7):1728-1738.
6. 6. Başaran ZH. Yetişkin Bireylerin Hedonik Açlık Durumları İle Antropometrik Ölçümleri Arasındaki İlişkisinin Değerlendirilmesi [yüksek lisans tezi]. İstanbul, Türkiye: Beslenme ve Diyetetik Bölümü, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Haliç Üniversitesi; 2021.
7. 7. Johnson F, Wardle J. Variety, palatability, and obesity. Advances in Nutrition. 2014;5(6):851-859. doi: 10.3945/an.114.007120.
8. 8. Köse S, Şanlıer N. Hedonik açlık ve obezite. Türkiye Klinikleri Journal of Endocrinology. 2015;10(1):16-23. doi: 10.5336/endocrin.2014-41443.

9. 9. Hazra A, Gogtay N. Biostatistics series module 5: Determining sample size. Indian J Dermatol. 2016;61(5):496.
10. 10. World Health Organization. BMI classification. World Health Organization. Accessed May 22, 2023.
11. 11. Öngün Yılmaz H. Beslenme Bilgi Ölçeği: Geliştirilmesi, Geçerlilik ve Güvenilirlik Çalışması [yüksek lisans tezi]. Ankara, Türkiye: Beslenme ve Diyetetik Bölümü, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hacettepe Üniversitesi; 2018.
12. 12. Öngün Yılmaz H, Aydın Haklı D, Toğuç H, et al. Nutrition knowledge scale (NKS): Development, factor structure, and validation for healthy adults. Prog Nutr. 2021;23(3):e2021104.
13. 13. Cappelleri JC, Bushmakin AG, Gerber RA, et al. Evaluating the power of food scale in obese subjects and a general sample of individuals: Development and measurement properties. Int J Obes. 2009;33(8):913-22. doi: 10.1038/ijo.2009.107.
14. 14. Ülker İ, Ayyıldız F, Yıldıran H. Validation of the Turkish version of The Power of Food Scale in adult population. Eating Weight Disord- Studies on Anorexia Bulimia and Obesity. 2020;26:1179-1186. doi: 10.1007/s40519-020-01019-x.
15. 15. Demir G, Cicioğlu İ. Sağlıklı beslenmeye ilişkin tutum ölçeği: Geçerlik ve güvenlik çalışması. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi. 2019;4(2):256-274.
16. 16. Crane NT, Butryn ML, Gorin AA, Lowe MR, LaFata EM. Overlapping and distinct relationships between hedonic hunger, uncontrolled eating, food craving, and the obesogenic home food environment during and after a 12-month behavioral weight loss program. Appetite. 2023;185:106543.
17. 17. Schulte EM, Tuerk PW, Wadden TA, et al. Changes in weight control behaviors and hedonic hunger in a commercial weight management program adapted for individuals with type 2 diabetes. Int J Obes (Lond). 2020;44:990–998.
18. 18. Karamizadeh M, Akbarzadeh M, Pourghassem Gargari B, Mahdavi R, Nikniaz Z. Association between hedonic hunger and body mass index in adults: A systematic review and meta-analysis. Appetite. 2024;199:107395. doi: 10.1016/j.appet.2024.107395.
19. 19. Taş F, Gezer C. The relationship of hedonic hunger with food addiction and obesity in university students. Eat Weight Disord. 2022;27(7):2835-2843.
20. 20. Çakir MA, Mercan Y, Pancar N, Demircan Ü, Pehlivan M. The relationship between hedonic hunger and self-stigmatisation in terms of weight and self-esteem in adult people living with obesity. J Hum Nutr Diet. 2024;37(2):564–573. doi: 10.1111/jhn.13280.
21. 21. Koc BM, Kenger EB, Arslan Yuksel E, Ozlu Karahan T. Are hedonic hunger and health-related quality of life associated with obesity in adolescents? Front Nutr. 2025;12:1557765.