Pozitif Duygulanım, Yaşam Doyumu ve Dijital İyi Oluş: Kuzey Kıbrıs Örneği

Öz

Amaç: İnsan yaşamının teknoloji ile iç içe geçmesi birçok alanda ve iyi oluş üzerinde değişikliklere yol açmıştır. Dijital araçların yaygınlaşması olumlu ve olumsuz etkilere yol açmakta, bireylerin duygulanımları, yaşam doyumları ve dijital iyi oluşlarını etkilemektedir. Bu çalışmada bireylerin pozitif duygulanımları, yaşam doyumları ve dijital iyi oluş düzeyleri arasındaki etkileşimin incelenmesi amaçlanmıştır. 
Yöntem: İlişkisel tarama deseni kullanılarak kolay ulaşılabilir örneklem yöntemi ile yaş ortalaması 27,78 (+9,18) olan 18-61 yaş arasında toplam 372 kişiye ulaşılmıştır. Demografik Bilgi Formu, Pozitif Duygulanım Ölçeği, Riverside Yaşam Doyumu Ölçeği ve Dijital İyi Oluş Hali Ölçeği uygulanmıştır. Çalışmada parametrik analizler yapılmıştır. 
Bulgular: Araştırma sonucu, yaşın ilerlemesiyle pozitif duygulanım düzeyinin ve güvenli ve sorumlu davranışların arttığını, kadınların yaşam doyumunun daha yüksek olduğunu, dijital tatminin ve güvenli ve sorumlu davranışların eğitim seviyesiyle yükseldiği saptanmıştır. Bununla birlikte, pozitif duygulanım düzeyinin yaşam doyumu ve dijital iyi oluşun tüm boyutlarıyla olumlu yönde ilişkili olduğu tespit edilmiştir. Çalışmanın sonuçları bulgular bölümünde sunularak literatür kapsamında tartışılmıştır. 
Sonuç: Pozitif duygulanım ile güvenli ve sorumlu davranışın 30 yaş ve üstü grupta daha yüksek olduğu, kadınların yaşam doyumu düzeylerinin daha yüksek olduğu, dijital tatmin ile güvenli ve sorumlu davranış değişkenlerinin lisans ve lisansüstü eğitim alan katılımcılarda daha yüksek olduğu, yaşam doyumu ile pozitif duygulanımın olumlu yönde ilişkili olduğu, pozitif duygulanım ile dijital iyi oluş halinin tüm boyutlarıyla olumlu yönde ilişkili olduğu ve dijital iyi oluş alt boyutlarının birbirleriyle olumlu yönde ilişkili olduğu ve cinsiyetin yaşam doyumunun yordamasında anlamlı bir etkisi olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Öznel İyi Oluş
• İyi Oluş
• Dijital İyi Oluş
• Yaşam Doyumu
• Pozitif Duygulanım

Subjective Well-Being and Digital Well-Being: The Northern Cyprus Example

Öz

Aim: Technology has led to changes in human life and influence well-being. Digital tools has positive/negative effects, and affects individuals' emotions, life satisfaction and digital well-being. This study aims to examine the interaction between positive emotions, life satisfaction and digital well-being.  
Method: 372 people (18-61 age, 27,78+9,18) were reached using the relational screening design and the easily accessible sampling method. Demographic Information Form, Positive Affect Scale, Riverside Life Satisfaction Scale and Digital Well-being Scale were applied.  
Results: As a result of parametric analyses, it was determined that positive emotion level and safe and responsible behaviors increased with age, women's life satisfaction was higher, and digital satisfaction and safe and responsible behaviors increased with education level. However, the level of positive affect was positively related to life satisfaction and all dimensions of digital well-being. The results of the study were presented in the findings section and discussed within the scope of the literature. 
Conclusion: It has been found that positive affect and safe and responsible behavior are higher in the group aged 30 and over, women have higher life satisfaction levels, digital satisfaction and safe and responsible behavior variables are higher in participants with undergraduate and graduate education, life satisfaction and positive affect are positively correlated, positive affect is positively correlated with all dimensions of digital well-being, and digital well-being sub-dimensions are positively correlated with each other, and gender has a significant effect in predicting life satisfaction.  

Anahtar Kelimeler

• Subjective Well-Being
• Well-being
• Digital Well-being
• Life Satisfaction
• Positive Affect

Kaynakça

1. ARSLAN, A., FİLİZ, F., & GÜL, H. (2023). Bireysel yenilikçiliğin dijital iyi oluşa etkisinin incelenmesi. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 13(4), 2110-2134. https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1288085
2. ARSLAN, İ., & BEKTAŞ, H. (2019). Üniversite öğrencilerinin yaşam doyumunun ölçülmesi. İstanbul Gelişim Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi (8), 767-784. https://doi.org/10.38079/igusabder.587380
3. ARSLANKARA, V. B., DEMİR, A., ÖZTAŞ, Ö. & USTA, E. (2022). Digital well-being scale validity and reliability study. Journal of Teacher Education and Lifelong Learning (TELL), 4(2), 263-274.
4. ATA, Z. & EKİNCİ, N. (2020). Yaşlı bireylerde yaşam doyumu: İzmir’de bir sağlıklı yaş alma merkezi örneği. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 3(1), 1 – 16.
5. BAĞCI, Z., & KOLBAŞI, E. (2019). İş doyumu ve yaşam doyumu ilişkisi: bir kamu kurumu üzerinde analitik bir araştırma. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(4), 119-123. https://doi.org/10.18506/anemon.471496
6. BRIEF, A.P., BUTCHER, A. H., GEORGE, J. M. & LINK, K. E. (1993). Integrating bottom-up and top-down theories of subjective well-being: The case of health. Journal of Personality and Social Psychology, 64(4), 646-653.
7. BUCKINGHAM, S., TU, G., ELLIOTT, L., POOLE, R., WALKER, T., BLAND, E., & MORRISEY, K. (2023). BMC Public Health, 23. https://doi.org/10.1186/s12889-023-16875-2.
8. CONNOLLY, F. F. (2024). Gender and height are associated with life satisfaction through psychosocial factors: findings from sweden. Scandinavian Journal of Psychology, 1-16. https://doi.org/10.1111/sjop.70000

9. ÇELENK, (2020). Sosyal medya kullanımı ile yaşam doyumu arasındaki ilişki: Sakarya Üniversitesi örneği̇ (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Sakarya Üniversitesi, Sakarya.
10. DAĞ, A. (2019). Spor merkezi çalışanlarının özel iyi oluş düzeylerinin iş ve yaşam doyumu üzerine etkisi: Sakarya ili örneği (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Sakarya.
11. DENİZ, M. E., ARSLAN, C., ÖZYEŞİL, Z., & İZMİRLİ, M. (2012). Öz-Anlayış, Yaşam Doyumu, Negatif ve Pozitif Duygu: Türk ve Diğer Ülke Üniversite Öğrencileri Arasında Bir Karşılaştırma. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(23), 428-446.
12. DERİN, S. (2013). Lise öğrencilerinde internet bağımlılığı ve öznel iyi oluş (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
13. DOST, M. T. (2007). Üniversite öğrencilerinin yaşam doyumunun bazı değişkenlere göre incelenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(22).
14. GENÇÖZ, T. (2000). Positive and negative affect Schedule: A study of validity and reliability. Turkish Journal of Psychology, 15(46), 19-26.
15. GÖKTAŞ, P. & ÖZTÜRK, F. (2022). Üniversite öğrencilerinin internet bağımlılığı ile psikolojik iyi oluş düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Vizyoner Dergisi, 13(36), 1097-1116.
16. HEPONIEMI, T., GLUSCHKOFF, K., LEEMANN, L., MANDERBACKA, K., AALTO, A. M., & HYPPÖNEN, H. (2021). Digital inequality in Finland: Access, skills and attitudes as social impact mediators. New Media & Society, 25(9), 2475-2491. https://doi.org/10.1177/14614448211023007.
17. HUANG, C. (2017). Time spent on social network sites and psychological well-being: A meta-analysis. Cyberpsychology, Behavior, and Social Networking, 20(6), 346-354. https://doi.org/10.1089/cyber.2016.0758.
18. KARA, D. N. (2019). Üniversite öğrencilerinin dijital iyi oluş hallerinin değerlendirilmesi (Yayımlanmamış doktora tezi). Yakın Doğu Üniversitesi, Lefkoşa.
19. KARAKOÇ, Y. (2019). Emeklilerin yaşam doyumu, benlik saygısı ve sosyal istenirlik düzeylerinin incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Yakın Doğu Üniversitesi, Lefkoşa.
20. KARASAR, N. (2015). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel
21. KARLIDAĞ, A. (2023). Yetişkinlerde yalnızlık, duygu düzenleme ve günlük sosyal medya kullanım süresinin incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Bursa Uludağ Üniversitesi, Bursa.
22. KAYA, Z., VANGÖLÜ, M. S., MARUFOĞLU, M., & ÖZDEMIR, M. (2023). An investigation of high school students’ levels of digital addiction and well-being according to some variables. International Journal of Educational Research, 14(1), 117-138. DOI: https://doi.org/10.19160/e-ijer.1173642
23. KERMEN, U., İLÇİN TOSUN, N., & DOĞAN, U. (2016). Yaşam doyumu ve psikolojik iyi oluşun yordayıcısı olarak sosyal kaygı. Eğitim Kuram ve Uygulama Araştırmaları Dergisi, 2(1), 20-29.
24. KIM, J. H. (2019). Multicollinearity and misleading statistical results. Korean Journal of Anesthesiol, 72(6), 558-569. https://doi.org/10.4097/kja.19087.
25. KIM, J., LEE, M., & DAN, H. (2021). Gender Differences in Factors Affecting Life Satisfaction of the Elderly with Multimorbidity in Korea. Nursing Reports, 11(1), 54-63. https://doi.org/10.3390/nursrep11010006.
26. KÖYLÜ, A. Ü. (2022). Üniversite öğrencilerinin yaşam doyumu ve serbest zaman doyumlarının incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi, Karaman.
27. LIVINGSTONE, S., & HELSPER, E. J. (2007) Gradations in digital inclusion: Children, young people and the digital divide. New Media & Society, 9, 671-696. https://doi.org/10.1177/1461444807080335.
28. MARGOLIS, S., SCHWITZGEBEL, E., OZER, D. J., & LYUBOMIRSKY, S. (2018). A new measure of life satisfaction: The Riverside life satisfaction scale. Journal of Personality Assessment. doi:10.1080/00223891.2018.1464457.
29. OECD. (2019). How’s life in the digital age? Opportunities and risks of the digital transformation for people’s well being. OECD Publishing, Paris. https://doi.org/10.1787/9789264311800-en.
30. OO, K. T., JONAH, K., & THİN, M. M. Z. (2023). A systematic review of the pros and cons of digital pollution and its impact on the enviroment. Journal of Sustainability and Environmental Management, 2(1), 61-73. https://doi.org/10.3126/josem.v2i1.53118.
31. ORBEN, A., & PRZYBLSKI, A. K. (2019). The association between adolescent well-being and digital technology use. Nature Human Behaviour, 3, 173-182. https://doi.org/10.1038/s41562-018-0506-1.
32. ÖZEN, G., & CURUN, F. (2022). İlişki Doyumu ve Yükleme Biçimleri İlişkisi: Olumlu ve Olumsuz Duygulanımın Aracı Rolü. Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi, 4(1), 65-74. https://doi.org/10.35365/ctjpp.22.1.07
33. ÖZGÜR, G., BABACAN GÜMÜŞ, A. & DURDU, B. (2010). Evde ve yurtta kalan üniversite öğrencilerinde yaşam doyumu. Psikiyatri Hemşireliği Dergisi, 1(1), 25- 32.
34. ÖZTÜRK, E. (2018). Dijital devrimin güncel kavramlarından biri de dijital iyi oluş mu? (Bir ölçek geliştirme çalışması). 6. Uluslararası Öğretim Teknolojileri ve Öğretmen Eğitimi Sempozyumu. Edirne.
35. PINQUART, M. & SÖRENSEN, S. (2000). Influences of socioeconomic status, social network, and competence on subjective well-being in later life: A meta-analysis. Psychology and Aging, 15(2), 187–224. https://doi.org/10.1037/0882-7974.15.2.187
36. SEKELOVÁ, I., KORBA, P., KOŠČÁKOVÁ, M., & AL-RABEEI, S. (2023). Digital well-being and satisfaction of university students with online education. In: Knapcikova, L., Zohrehvandi, S. (eds). 9th international conference on mobility, IoT and smart cities. Mobility IoT 2022.EAI/Springer Innovations in communication and computing. Springer, Cham. https://doi.org/10.1007/978-3-031-28225-6_3
37. SORIANO-MOLINA, E., LIMIÑANA-GRAS, R. M., PATRÓ-HERNÁNDEZ, R. M., & RUBIO-APARICIO, M. (2025). The Association Between Internet Addiction and Adolescents’ Mental Health: A Meta-Analytic Review. Behavioral Scieneces, 15(2), 116. https://doi.org/10.3390/bs15020116.
38. TABACHNICK, B. G., & FIDELL, L.S. (2001). Using multivariate statistics (4th ed.). Boston: Allyn and Bacon.
39. TAŞLIYAN, M., HIRLAK, B., GÜLER, B. & GÜNDOĞDU, E. (2018). İnternet bağımlılığı, yaşam doyumu ve bazı demografik değişkenler arasındaki ilişkiler. İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 2(2), 166-179.
40. TWENGE, J. M. & CAMPBELL, W. K. (2018). Associations between screen time and lower psychological well-being among children and adolescents: Evidence from a population-basedstudy. Preventive Medicine Reports, 12, 271-283. https://doi.org/10.1016/j.pmedr.2018.10.003.
41. TWENGE, J. M., SPITZBERG, B. H., & CAMPBELL, W. K. (2019). Less in-person social interaction with peers among U.S. adolescents in the 21st century and links to loneliness. Journal of Social and Personal Relationships, 36(6), 1892-1913. https://doi.org/10.1177/0265407519836170.
42. TOPALOĞLU, M. (2020). Eğitimde dijital dönüşüm: mobil öğrenmenin mental iyi oluş düzeyi açısından incelenmesi. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(1), 65-78. https://doi.org/10.26468/trakyasobed.492918
43. YURCU, G. (2017). Rekreatif faaliyet katılım alanlarına göre bireylerin öfke ifade tarzlarının negatif-pozitif duygulanım ve yaşam doyumları üzerindeki etkisi. Vizyoner Dergisi, 8(18), 26-40.
44. WATSON, D., CLARK, L. A., & TELLEGEN, A. (1988). Development and validation of brief measures of positive and negative affect: PANAS scales. Journal of Personality and Social Psychology, 54(6), 1063-1070.
45. VALKENBURG P.M., MEIER A., & BEYENS I. (2022). Social media use and its impact on adolescent mental health: An umbrella review of the evidence. Current Opinion in Psychology, 44, 58-68. https://doi.org/10.1016/j.copsyc.2021.08.017.