Değişen Finansal Akımlar: Rasyonalizmden Davranışsal Finans Yaklaşımına

Öz

Klasik finans teorilerinin piyasa anomalilerini açıklamada yetersiz kalması bu alanda yeni teorilerin ortaya çıkmasıyla sonuçlanmıştır. Bu anlamda geleneksel finansçıların temel çıkış noktalarından olan ve temelleri Fama tarafından 1960‘larda atılan Etkin Piyasa Hipotezine karşı geliştirilmiş Davranışsal Finans yaklaşımı, yatırımcıların geçmişten günümüze değişime uğrayarak yatırım kararlarında tam anlamıyla rasyonel davranmadıklarını ve aldıkları yatırım kararlarında bazı psikolojik faktörlerin etkisi altında olduğunu savunmaktadır. İnsanın doğası gereği karar alma süreçlerinde rasyonel davranışların yanı sıra duygu ve kişisel sezgilerinin de geniş bir yer tuttuğu ve bu özelliklerin davranışlara son halini verdiği görülmektedir. Bu çalışmanın amacı finansal piyasa katılımcılarının yatırım kararlarına etki eden psikolojik faktörleri belirtmek ve bu faktörler arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Bu amaçla yatırım kararlarına optimal gerçeklik kazandırarak yatırımcı varlıklarının, yatırımcının doğası içerisindeki kusurlarından dolayı erimesine engel olmak ve yatırımcılara kendi özelliklerini göz önünde bulundurarak doğru yatırım kararları almasına olanak sunmaktır.

 

Anahtar Kelimeler: Etkin Piyasalar Hipotezi (EPH), Davranışsal Finans, Yatırımcı ve Psikolojik Faktörler

Changing Financial Flows: From Rationalism to Behavioral Finance Approach

Öz

New search in the field of anomalies of the market has started, as a result of traditional financial theories become inadequate to explain the ground. In this sense Efficient Market Hypothesis which marks the starting point of the traditional finance, improved by Fama, was thrown in 1960 by Behavioral Finance approach, arguing that investors do not behave rationally in their investment decisions because of the influence of some psychological factors. Advanced human nature, as well as personal feelings and intuition of rational behavior also seems to hold a large place at these factors. The purpose of this article is to study psychological factors affecting the application investment decisions of participants by reviewing their hair up and reveal the relationship between these factors. With this purpose, it is aimed to shed light to optimal investment decisions by offering investors the existence of reality, to prevent melting of invesments because of imperfections in the nature of investors and to provide opportunities to make the right investment decisions to investors.

 

Keywords: Efficient Market Hypothesis (EMH), Behavioral Finance, Investors and Psychological Factors

Kaynakça

1. BODIE, Zvi, Alex KANE ve Alan J. MARCUS, Investments, 8th ed., Mc Graw Hill Yayınevi, Singapur, 2009.
2. CASE, K. E. ve R. SHILLER, “The behavior of home buyers in boom and post-boom markets”, New England Economic Review, 80, 1990.
3. ERDEM, Orhan, “Değişen Teoriler ve Davranışsal Finans”, 26 Ağustos 2015, http://www.bilgi.edu.tr/site_media/uploads/files/2015/08/26 /ekonomide-paradigma-150824.pdf? , (Erişim Tarihi 16 Ocak 2015).
4. HONG, Harrison ve C. Jeremy STEIN, “A Unified Theory of Underreaction, Momentum Trading and Overreaction in Asset Markets”, Journal of Finance, Cilt: 54, Sayı: 6, 1999.
5. KAHNEMAN, Daniel ve Amos TVERSKY, "Subjective Probability: A Judgment of Representativeness", Cognitive Psychology, Vol:3, 1972.
6. KAHNEMAN, Daniel ve Amos TVERSKY, "Judgment Under Uncertainty: Heuristics and Biases", Science, Vol:185, 1974, s. 4157.
7. KNEZ, P., V. L. SMITH ve A. WILLIAMS, “Individual rationality, market rationality, and value estimation”, American Economic Review Papers and Proceedings, 52, 1985, s. 397–402.
8. LANGER, E. J. ve J. ROTH, “Heads I win, tails it’s chance: The illusion of control as a function of the sequence of outcomes in a purely chance task”, Journal of Personality and Social Psychology, 32, 1975, s. 951–955.

9. MILLER, M. ve F. MODIGLIANI, “Dividend policy, growth, and the valuation of shares”, Journal of Business, 34 (4), 1961, s. 411-433.
10. NOFSINGER, John R., The Psychology of Investing, 4th ed., NJ: Prentice-Hall, 2010.
11. SCHRAGE, Michael, “Daniel Kahneman: The Thought Leader Inteview”, Strategy + Business, 2003.
12. TREPEL, C., C. R. Fox ve R. A. POLDRACK, “Prospect theory on the brain? Toward a Cognitive Neuroscience of Decision Under Risk”, Cognitive Brain Research, 2005.
13. YÖRÜKOĞLU, Ali, “Davranışsal Finans”, Marmara Üniversitesi Bankacılık ve Sigortacılık Enstitüsü, İstanbul, 2007, (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi).