Dijital Aktivizm Olarak Sosyal Medyada Boykot Çağrıları: Watsons Krizi Örneği

Öz

Markaların varlığını ve faaliyetlerini sürdürmesini tehdit eden kriz durumları 21. yüzyılda yeni medya teknolojisi ile farklı bir boyut kazanmıştır. Markalar sosyal medyada kendilerine karşı yapılan içerik paylaşımlarının önüne geçmeye çalışsalar da internetin bireylere sağladığı hızlı ulaşım ve etkileşim avantajı bu durumu başarısız kılabilmektedir. Bu çalışmada Aralık 2016’da gerçekleşen Watsons krizi marka açısından değil, bireylerin markaya karşı toplumsal sorumluluk bağlamında sosyal medya üzerinden örgütlenmeleri ele alınmıştır. Bir mikroblog olan Twitter üzerinden #WatsonsBoykot hashtagi altında girilen 200 iletiden yirmi tanesi örneklem olarak alınıp, içerik analizi ile incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• dijital aktivizm,sosyal medya,boykot,kriz iletişimi,twitter

Boycott Calls on Social Media as Digital Activism: The Case of Watsons Crisis

Öz

Crisis situations, which are a threat to brands to sustain their existences and activities, have acquired a different dimension, as a new media technology has arisen in the 21st century. Even though brands try to prevent social media posts against them, they can fail due to the rapid access and interaction advantages that the internet provides individuals. In this study, the Watsons crisis, which took place in 2016, will be considered not from the viewpoint of brands but, the individuals' organizations via social media in the context of social responsibility against the brands are discussed. Twenty of the 200 messages written under the hashtag of #WatsonsBoykot on Twitter, a microblog, was taken as a sample and analyzed through content analysis, Twitter.

Anahtar Kelimeler

• digital activism,social media,boycott,crisis communication,twitter

Kaynakça

1. ALİKILIÇ, Ö., GÜLAY, G. & BİNBİR, S. (2013). “Kullanımlar ve Doyumlar Kuramı Çerçevesinde Facebook Uygulamalarının İncelenmesi: Yaşar Üniversitesi Öğrencileri Üzerine Bir Araştırma” Gazi Üniversitesi İletişim Fakültesi İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, Sayı 37, s.40-67.
2. BAT, M. ve YURTSEVEN, Ç. (2014). “Sosyal Medyada Kurumsal Kriz Yönetimi: Onur Air Örneği” Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, Cilt 2, Sayı 3, s.197-223.
3. ÇAKIR, H. (2010). “Tüketici Boykotlarının Kriz İletişimi Açısından Değerlendirilmesi”, Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, s.121-136.
4. ÇAKIR, H. (2016). Sosyal Medyada Kurumsal İtibar Yönetimi. İstanbul: Kriter Yayınları.
5. ÇETİN, B. N. (2008). “Küreselleşme Karşıtlarına Göre Küreselleşme Karşıtı Hareketlerin Nitelikleri” Doğu Anadolu Bölgesi Araştırmaları Dergisi, Cilt 7, Sayı 1, s.94-104.
6. FISKE, J. (2017). İletişim Çalışmalarına Giriş. Ankara: Pharmakon Yayınevi.
7. FURUNCU, D. (2014). “Yeni Toplumsal Hareketler, Küreselleşme ve Dijital Aktivizm: Gezi Parkı Örneği” Maltepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Radyo Sinema ve Televizyon Anabilim Dalı Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
8. GÜNEŞ, M. & BEYAZIT, E. (2010). “Özel İşletmelerde Kriz Yönetimi Üzerine Genel Bir Değerlendirme” Aksaray Üniversitesi İİBF Dergisi, Cilt 2, Sayı 2, s.15-33.

9. GÜNGÖR, N. (2016). İletişim Kuramlar ve Yaklaşımlar. Ankara: Siyasal Kitabevi.
10. İNCEOĞLU, Y. & ÇOBAN, S. (2015). İnternet ve Sokak. Ayrıntı Yayınları.
11. KABAŞ, D. (2015). “İktidar-Sermaye İlişkilerinde Ana Akım Medya: Gezi Parkı Eylemleri ve Dijital Aktivizm” Galatasaray Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Radyo, Televizyon ve Sinema Anabilim Dalı Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
12. KOÇER, M. (2013). "Televizyon İzleme Alışkanlıkları ve Motivasyonları: Kayseri Örneği", e-Journal of New World Sciences Academy Humanities, vol.8, s.207-225.
13. LIEVROUW, L. (2016). Alternatif ve Aktivist Yeni Medya. İstanbul: Kafka Yayınevi.
14. OKAY, A. & OKAY, A. (2016). Halkla İlişkiler: Kavram Strateji ve Uygulamaları. Der Yayınları.
15. OKMEYDAN, C. K. (2013). “Türkiye’deki Siyasi Partilerin Halkla İlişkiler Çalışmalarında Sosyal Medya Kullanımı” Yaşar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İletişim Anabilim Dalı Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İzmir.
16. ÖZCAN, F. F. (2012). “Yeni Medya ve Dijital Aktivizm” Kadir Has Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İletişim Bilimleri Yeni Medya Bölümü Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
17. SAYIMER, İ. (2012). Sanal Ortamda Halkla İlişkiler. İstanbul: Beta Yaynınları.
18. SERT, N. (2016). Aktivizm: Toplumsal Değişimin Yeni Yüzü, Sakarya: Değişim Yayınları.
19. SEYHAN, M. (2012). “Halkla İlişkiler Bakışı İle Sosyal Medyanın Televizyon Programlarına Yansıması” Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Halkla İlişkiler Bilim Dalı Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
20. TURHAN, D. G. (2017). “Dijital Aktivizm” Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Sayı:26, s.26-44.
21. ÜNSAY, Y. (2014). “Türkiye'de Kültür Bozumu ve Dijital Aktivizmin Yeni Mecrası: Capsler” Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gazetecilik Ana Bilim Dalı Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Antalya.
22. YALEZE, H. (2014). “Kriz Yönetiminde Sosyal Medya’nın Kullanımı Üzerine Bir Analiz: Taksim Gezi Parkı Olayları Örneği” Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Halkla İlişkiler ve Tanıtım Bilim Dalı Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara.
23. YAYLAGÜL, L. (2013). Kitle İletişim Kuramları. Ankara: Dipnot Yayınları.
24. YEGEN, C. (2015). "Bir Dijital Aktivizm Biçimi Olarak Slaktivizm: Change.Org Örneği", Karadeniz Teknik Üniversitesi İletişim Araştırmaları Dergisi, 5 (8), s.84-108.
25. YENİCE, A. (2017). “Sosyal Medyada Kriz Yönetimi ve Kurumsal İtibarla İlişkisi Üzerine Bir Uygulama” Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
26. YILMAZ, B., DÜNDAR, G. & OSKAY, T. (2015). “Dijital Ortamda Aktivizm: Online İmza Kampanyalarına Katılım Davranışlarının İncelenmesi (Kocaeli Üniversitesi İletişim Fakültesi Öğrencileri Üzerine Bir Araştırma)” İstanbul Ticaret Üniversitesi İletişim Fakültesi Uluslararası Hakemli İletişim Bilimleri Elektronik Dergisi (E-Journal of Intermedia), Sayı 2015/2(2), s.481-504.
27. http://gazetekarinca.com/2016/12/kadinlardan-watsonsu-boykot-cagrisi/ Erişim: 01.05.2018
28. http://www.cumhuriyet.com.tr/haber/turkiye/641548/istanbul_da_AVM_de_ciplak_arama..._Watsons_aciklama_yapti.html# Erişim: 13.04.2018
29. http://www.cumhuriyet.com.tr/haber/turkiye/642783/Watsons_dan_aciklama__Kabul_edilemez..._isle_ilisigi_kesildi.html# Erişim: 13.04.2018
30. http://www.iett.istanbul/tr/main/pages/kronolojik-tarihce/32 Erişim: 11.03.2018
31. http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_gts&kelime=AKT%C4%B0V%C4%B0ZM Erişim: 23.04.2018
32. https://twitter.com/search?f=tweets&vertical=default&q=watsonsboykot&src=typd Erişim: 23.04.2018
33. https://www.ntv.com.tr/galeri/teknoloji/twitter140-karakter-sinirini-kaldirdi, XIkC3srAD0-UqUpnZasLlQ/DwNm0lynlE-kkdZG-dF6lA Erişim: 23.04.2018
34. https://www.watsons.com.tr/pages/hakkimizda Erişim: 13.04.2018