Research Article

Roma Hukukunda Yazılı Bir Akit Olarak Nomina Transscripticia

Volume: 81 Number: 1 May 31, 2023
EN TR

Roma Hukukunda Yazılı Bir Akit Olarak Nomina Transscripticia

Abstract

Roma hukuku akitler sisteminde hakkında en az bilgi sahibi olunan ve en az yaygınlaşmış akit türü yazılı akitlerdir. Yazılı akitler arasında yer alan nomina transscripticia’nın da hakkında bilinenler ağırlıklı olarak Gaius’un Institutiones’inde ve diğer edebi metinlerde yer almaktadır. Nomina transscripticia’nın Gaius’un Institutiones’inde belirtilen türleri nomina transscripticia a re in personam ve nomina transscripticia a persona in personam’dır. Nomina transscripticia a re in personam vasıtasıyla başka bir hukuki sebeple ödenmesi gereken borç yazılı akit olarak kaydedilir. Nomina transscripticia a persona in personam ile ise alacaklı, asıl borçlu yerine bir başkasını borçlu olarak kaydeder. Nomina transscripticia a re in personam ve nomina transscripticia a persona in personam kayıtlarıyla birlikte önceki borç sona erer ve yeni bir contractus ortaya çıkar. Novatio işlevi gören bu kayıtlarla hukuki işlemin sebebinde ve taraflarında değişiklik yapılabilmektedir. Aynı zamanda bu yazılı kayıtlarla birlikte dar hukuk akdi kurulmuş olur ve codex accepti et expensi olarak adlandırılan deftere ismi kaydedilen borçlu, deftere kayıtlı borç miktarını ödeme yükümlülüğü altına girer. Nomina transscripticia, ius civile’ye göre geçerli bir contractus olduğu için actio vasıtasıyla himaye edilir. Nomina transscripticia’nın ortaya çıkışında ticari hayatta yaşanan gelişmeler ve ihtiyaçlar önemli rol oynamıştır. Klasik devrin sonlarına kadar yaygın şekilde olmasa da uygulanan nomina transscripticia, Iustinianus devrine gelindiğinde uygulamadan kalkmıştır. Bu devirde constitutum anlaşmalarının ortaya çıkışı nomina transscripticia’nın uygulamadan kalkmasında etkili olmuştur.

Keywords

References

  1. Akıncı Ş, Roma Borçlar Hukuku, 818 Sayılı BK ve 6098 Sayılı TBK ile Mukayeseli (Sayram Basım Yayım Ltd Şti 2013). google scholar
  2. Berger A, Encyclopedic Dictionary of Roman Law (The American Philosophical Society, Philadelphia, reprinted 1991). google scholar
  3. Birks P, The Roman Law of Obligations (Oxford University Press 2014). google scholar
  4. Buckland W W, A Text-Book of Roman Law from Augustus to Justinian (3. edition, Cambridge University Press 1975). google scholar
  5. Buckler W H, The Origin and History of Contract in Roman Law down to the end of the Republican Period, (London: C. J. Clay and Sons, Cambridge University Press Warehouse 1895). google scholar
  6. Burdick W L, The Principles of Roman Law and Their Relation to Modern Law (The Lawyers Cooperative Publishing Co 1938). google scholar
  7. Di Marzo S, Roma Hukuku, Beşinci Tab’ından Çeviren: Ziya Umur (İkinci Baskı, Sulhi Garan Matbaası 1959). google scholar
  8. Erdoğmuş B, Roma Borçlar Hukuku Dersleri (Der Yayınları 2014). google scholar

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Law in Context

Journal Section

Research Article

Publication Date

May 31, 2023

Submission Date

December 20, 2022

Acceptance Date

April 23, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 81 Number: 1

APA
Yüksel, H. İ. (2023). Roma Hukukunda Yazılı Bir Akit Olarak Nomina Transscripticia. İstanbul Hukuk Mecmuası, 81(1), 113-132. https://doi.org/10.26650/mecmua.2023.81.1.0007
AMA
1.Yüksel Hİ. Roma Hukukunda Yazılı Bir Akit Olarak Nomina Transscripticia. İstanbul Hukuk Mecmuası. 2023;81(1):113-132. doi:10.26650/mecmua.2023.81.1.0007
Chicago
Yüksel, Halil İbrahim. 2023. “Roma Hukukunda Yazılı Bir Akit Olarak Nomina Transscripticia”. İstanbul Hukuk Mecmuası 81 (1): 113-32. https://doi.org/10.26650/mecmua.2023.81.1.0007.
EndNote
Yüksel Hİ (May 1, 2023) Roma Hukukunda Yazılı Bir Akit Olarak Nomina Transscripticia. İstanbul Hukuk Mecmuası 81 1 113–132.
IEEE
[1]H. İ. Yüksel, “Roma Hukukunda Yazılı Bir Akit Olarak Nomina Transscripticia”, İstanbul Hukuk Mecmuası, vol. 81, no. 1, pp. 113–132, May 2023, doi: 10.26650/mecmua.2023.81.1.0007.
ISNAD
Yüksel, Halil İbrahim. “Roma Hukukunda Yazılı Bir Akit Olarak Nomina Transscripticia”. İstanbul Hukuk Mecmuası 81/1 (May 1, 2023): 113-132. https://doi.org/10.26650/mecmua.2023.81.1.0007.
JAMA
1.Yüksel Hİ. Roma Hukukunda Yazılı Bir Akit Olarak Nomina Transscripticia. İstanbul Hukuk Mecmuası. 2023;81:113–132.
MLA
Yüksel, Halil İbrahim. “Roma Hukukunda Yazılı Bir Akit Olarak Nomina Transscripticia”. İstanbul Hukuk Mecmuası, vol. 81, no. 1, May 2023, pp. 113-32, doi:10.26650/mecmua.2023.81.1.0007.
Vancouver
1.Halil İbrahim Yüksel. Roma Hukukunda Yazılı Bir Akit Olarak Nomina Transscripticia. İstanbul Hukuk Mecmuası. 2023 May 1;81(1):113-32. doi:10.26650/mecmua.2023.81.1.0007