Bireysel Öncüllerinin İş-Aile Çatışmasına Etkisi: Covid-19 Pandemisi Nedeniyle Evden Çalışanlar Üzerine Bir Araştırma

İrge Şener; Nihad Abunasser

doi:10.18394/iid.736114

Bireysel Öncüllerinin İş-Aile Çatışmasına Etkisi: Covid-19 Pandemisi Nedeniyle Evden Çalışanlar Üzerine Bir Araştırma

Öz

İş-aile çatışmasının, çalışanlar, aileleri ve örgütler üzerindeki olumsuz etkileri nedeniyle, mevcut araştırmaların çoğunluğu, iş-aile çatışmasının sonuçlarına odaklanmıştır; bu nedenle, iş-aile çatışmasına neden olan etkenler ile ilgili araştırmalar sınırlı kalmıştır. Bu sınırlılığa istinaden, bu çalışmada iş-aile çatışmasının önemli bireysel öncülleri olarak belirlenen, beş faktör kişilik özellikleri ve duygusal zekanın iş-aile çatışması üzerindeki etkilerine odaklanılmıştır. Araştırmanın örneklemi, kamu kurumlarında çalışan ve Covid-19 pandemi koşulları nedeniyle iş yaşamlarında ilk defa evden çalışma deneyimi yaşayan 220 çalışanı kapsamaktadır. Araştırmanın bulguları, sorumluluk kişilik özelliği yüksek olan çalışanların daha az iş-aile çatışması yaşadıklarını gösterirken; duygusal dengesizlik kişilik özelliği yüksek olan çalışanların daha fazla iş-aile çatışması yaşadıklarını ortaya çıkarmıştır. Bununla birlikte, duygusal zekanın iş-aile çatışması üzerindeki etkisinin anlamlı olmadığı belirlenmiştir. Araştırma ile ilgili sınırlılıklar, katkılar ve öneriler ilaveten tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Anket katılımcılarına çok teşekkür ederiz.

Kaynakça

Allen, T. D., French, K. A., Dumani, S., & Shockley, K. M. (2015). Meta-analysis of work–family conflict mean differences: Does national context matter? Journal of Vocational Behavior, 90, 90–100. https://doi.org/10.1016/j.jvb.2015.07.006
Allen, T. D., Johnson, R. C., Saboe, K. N., Cho, E., Dumani, S., & Evans, S. (2012). Dispositional variables and work–family conflict: A meta-analysis. Journal of Vocational Behavior, 80(1), 17–26. https://doi.org/10.1016/j.jvb.2011.04.004
Amstad, F.T., Meier, L.L., Fasel, U., Elfering, A., & Semmer, N.K. (2011). A metaanalysis of work-family conflict and various outcomes with a special emphasis on cross-dominance versus matching-domain relations. Journal of Occupational Health Psychology, 16(2), 151-169
Benet-Martínez, V. & John, O.P. (1998). Los cinco grandes across cultures and ethnic groups: Multitrait Multimethod Analysis of The Big Five in Spanish and English. Journal of Personality and Social Psychology, 75, 729-750.
Bennett, M. M., Beehr, T. A., & Ivanitskaya, L. V. (2017). Work-family conflict: differences across generations and life cycles. Journal of Managerial Psychology, 32(4), 314–332. https://doi.org/10.1108/JMP-06-2016-0192
Biggart, L., Corr, P., O'Brien, M. and Cooper, N. (2010). Trait emotional intelligence and work–family conflict in fathers, Personality and Individual Differences 48: 911–916.
Blanch, A. and Aluja, A. (2009). Work, Family and Personality: A Study of Work-Family Conflict. Personality and Individual Differences, 46: 520-524.
Bruck, C.S., & Allen, T.D. (2003). The relationship between big five personality traits, negative affectivity, type A behavior, and work-family conflict. Journal of Vocational Behavior, 63: 457-472.

Carlson, D. S., Kacmar, K. M., & Williams, L. J. (2000). Construction and initial validation of a multidimensional measure of work-family conflict. Journal of Vocational Behavior, 56(2), 249-276.
Carmeli, A. (2003),"The relationship between emotional intelligence and work attitudes, behavior and outcomes", Journal of Managerial Psychology, Vol. 18 Iss 8 pp. 788 - 813 Permanent link to this document: http://dx.doi.org/10.1108/02683940310511881
Ciarrochi, J. V., Chan, A. Y., & Caputi, P. (2000). A critical evaluation of the emotional intelligence construct. Personality and Individual Differences, 28(3), 539–561.
Çarıkçı, İ. & Çelikkol, Ö. (2009). İş – Aile Çatışmasının Örgütsel Bağlılık ve İşten Ayrılma Niyetine Etkisi, Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9: 153-170.
Çokluk, Ö., Şekercioğlu, G. ve Büyüköztürk, Ş. (2010). Sosyal Bilimler İçin Çok Değişkenli İstatistik SPSS ve LISREL Uygulamaları (1. bs.). Ankara: Pegem Akademi.
De Fruyt, F., & Feys, M. (2013). Big Five traits and intrinsic success in the new career era: A 15 year longitudinal study on employability and work-family conflict. Applied Psychology: An International Review, 62, 124-156.
Efeoğlu, E. İ. (2006). İş-aile yaşam çatışmasının iş stresi, iş doyumu ve örgütsel bağlılık üzerindeki etkileri: İlaç Sektöründe Bir Araştırma. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Çukurova Üniversitesi, Adana.
Efeoğlu, E.İ. ve Özgen, H. (2007). İş-Aile Yaşam Çatişmasının İş Stresi, İş Doyumu Ve Örgütsel Bağlılık Üzerindeki Etkileri: İlaç Sektöründe Bir Araştırma, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16(2): 237-254.
French, K.A. and Johnson, R.C. (2016). A retrospective timeline of the evolution of work–family research. In The Oxford Handbook of Work and Family; Allen, T.D., Eby, L.T., Eds.; Oxford University Press: New York, NY, USA, pp. 9–22.
Frone, M. R., Russell, M., & Cooper, M. L. (1997). Relation of work–family conflict to health outcomes: A four-year longitudinal study of employed parents. Journal of Occupational and Organizational Psychology, 70, 325–335.
Gao, Y., Shi, J., Niu, Q., & Wang, L. (2013). Work-Family Conflict and Job Satisfaction: Emotional Intelligence as a Moderator: Work-Family Conflict and Job Satisfaction. Stress and Health, 29(3), 222–228. https://doi.org/10.1002/smi.2451
Göçet, E. (2006). Üniversite Öğrencilerinin Duygusal Zekâ Düzeyleri İle Stresle Başaçıkma Tutumları Arasındaki İlişki. Yüksek lisans tezi, Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sakarya, 55.
Grant-Vallone, E.J., & Donaldson, S.I. (2001). Consequences of work-family conflict on employee well-being over time. Work and Stress, 15(3), 214-226.
Greenhaus, J. H., & Beutell, N. J. (1985). Sources of conflict between work and family roles. Academy of Management Review, 10(1), 76–88.
Greenhaus, J. H., Parasuraman, S., & Collins, K. M. (2001). Career involvement and family involvement as moderators of relationships between work-family conflict and withdrawal from a profession. Journal of Occupational Health Psychology, 6(2), 91–100. https://doi.org/10.1037//1076-8998.6.2.91
Greenhaus, J. H., Collins, K. M., & Shaw, J. D. (2003). The Relation between Work-Family Balance and Quality of Life. Journal of Vocational Behavior, 63(3): 510-531.
Hobfoll, S. E. (1989). Conservation of resources: A new attempt at conceptualizing stress. American Psychologist, 44(3), 513.
Kushwaha G.S. (2012). Emotional Intelligence and work performance of executives. Organizational Psychology, 2012. 4, pp. 23-27.
Kossek, E. & Ozeki, C. (1998). Work-family conflict, Policies, and the Job-Life Satisfaction Relationship: A Review and Directions for Organizational Behaviour-Human Resources Research. Journal of Applied Psychology, 83(2): 139-149.
Mallery, P., & George, D. (2003). SPSS for Windows step by step: a simple guide and reference. Allyn, Bacon, Boston,.
Marks, S. R. (1977). Multiple Roles and Role Strain: Some Notes on Human Energy, Time and Commitment. American Sociological Review, 42(6), 921. https://doi.org/10.2307/2094577
Mayer, J. D., & Salovey, P. (1997). What is emotional intelligence? In P. Salovey, & D. J. Sluyter (Eds.), Emotional development and emotional intelligence: Educational implications (pp. 3-31). New York, NY. Basic Books.
Mayer, J. D., Salovey, P., & Caruso, D. R. (2004). TARGET ARTICLES:" emotional Intelligence: theory, findings, and implications". Psychological Inquiry, 15(3), 197–215.
McCrae, R. R., & Costa Jr, P. T. (1991). Adding Liebe und Arbeit: The full five-factor model and well-being. Personality and Social Psychology Bulletin, 17(2), 227–232.
McCrae, R. R., & John, O. P. (1998). An introduction to the five-factor model and its applications. Personality: Critical Concepts in Psychology, 60(295), 64.
Mesmer-Magnus, J. R., & Viswesvaran, C. (2005). Convergence between measures of workto-family and family-to-work conflict: A meta-analytic examination. Journal of Vocational Behavior, 67(2), 215-232.
Michel, J. S., & Clark, M. A. (2009). Has it been affect all along? A test of work-to-family and family-to-work models of conflict, enrichment, and satisfaction. Personality and Individual Differences, 47(3), 163–168. https://doi.org/10.1016/j.paid.2009.02.015
Michel, J. S., Kotrba, L. M., Mitchelson, J. K., Clark, M. A., & Baltes, B. B. (2011). Antecedents of work-family conflict: A meta-analytic review. Journal of Organizational Behavior, 32(5), 689–725. https://doi.org/10.1002/job.695
Mostert, K., Peeters, M., & Rost, I. (2011). Work-home interference and the relationship with job characteristics and well-being: A South African study among employees in the construction industry. Stress and Health, 27, 238- 251.
Mount, M. K., Barrick, M. R., & Stewart, G. L. (1998). Five-Factor Model of personality and Performance in Jobs Involving Interpersonal Interactions. Human Performance, 11(2–3), 145–165. https://doi.org/10.1080/08959285.1998.9668029
Netemeyer, R. G., Boles, J. S., & McMurrian, R. (1996). Development and validation of work–family conflict and family–work conflict scales. Journal of Applied Psychology, 81(4), 400.
Nohe, C., Meier, L. L., Sonntag, K., & Michel, A. (2015). The chicken or the egg? A meta-analysis of panel studies of the relationship between work–family conflict and strain. Journal of Applied Psychology, 100(2), 522.
O’Driscoll, M.P., Poelmans, S., Spector, P.E., Kalliath, T., Allen, T.D., Cooper, C.L., & Sanchez, J.I. (2003). Family responsive interventions, perceived organisational and supervisor support, work-family conflict, and psychological strain. International Journal of Stress Management, 10(4), 326-344.
Rupert, P.A., Stevanovic, P., & Hunley, H.A. (2009). Work-family conflict and burnout among practicing psychologists. Professional Psychology: Research and Practice, 40(1), 54-61.
Salovey, P., & Mayer, J. D. (1990). Emotional Intelligence. Imagination, Cognition and Personality, 9(3), 185–211. https://doi.org/10.2190/DUGG-P24E-52WK-6CDG
Selvarajan, T. T. (Rajan), Singh, B., & Cloninger, P. A. (2016). Role of personality and affect on the social support and work family conflict relationship. Journal of Vocational Behavior, 94, 39–56. https://doi.org/10.1016/j.jvb.2016.02.004
Schutte, N. S., Malouff, J. M., Hall, L. E., Haggerty, D. J., Cooper, J. T., Golden, C. J., & Dornheim, L. (1998). Development and validation of a measure of emotional intelligence. Personality and Individual Differences, 25(2), 167–177. https://doi.org/10.1016/S0191-8869(98)00001-4
Skarlicki, D. P., Folger, R., & Tesluk, P. (1999). PERSONALITY AS A MODERATOR IN THE RELATIONSHIP BETWEEN FAIRNESS AND RETALIATION. Academy of Management Journal, 42(1), 100–108. https://doi.org/10.2307/256877
Sposito, V. A., Hand, M. L., & Skarpness, B. (1983). On the efficiency of using the sample kurtosis in selecting optimal lpestimators. Communications in Statistics-simulation and Computation, 12(3), 265-272.
Suliman, A. M., & Al‐Shaikh, F. N. (2007). Emotional intelligence at work: links to conflict and innovation. Employee Relations, 29(2), 208–220. https://doi.org/10.1108/01425450710720020
Sümer, N., Sümer, H.C. (2005) Beş faktör kişilik özellikleri ölçeği (Yayınlanmamış çalışma).
Wang, M. (2007). Profiling retirees in the retirement transition and adjustment process: Examining the longitudinal change patterns of retirees’ psychological well-being. Journal of Applied Psychology, 92(2), 455.
Wayne, J. H., Musisca, N., & Fleeson, W. (2004). Considering the role of personality in the work–family experience: Relationships of the big five to work–family conflict and facilitation. Journal of Vocational Behavior, 64(1), 108–130. https://doi.org/10.1016/S0001-8791(03)00035-6
Wille, B., De Fruyt, F., & Feys, M. (2013). Big Five Traits and Intrinsic Success in the New Career Era: A 15-Year Longitudinal Study on Employability and Work-Family Conflict: Success in the New Career Era. Applied Psychology, 62(1), 124–156. https://doi.org/10.1111/j.1464-0597.2012.00516.x
Witt, L. A., & Carlson, D. S. (2006). The work-family interface and job performance: Moderating effects of conscientiousness and perceived organizational support. Journal of Occupational Health Psychology, 11(4), 343–357. https://doi.org/10.1037/1076-8998.11.4.343
Wong, C.-S., & Law, K. S. (2002). The effects of leader and follower emotional intelligence on performance and attitude: An exploratory study. The Leadership Quarterly, 13(3), 243–274.
Yang, J., & Diefendorff, J. M. (2009). The relations of daily counterproductive workplace behavior with emotions, situational antecedents, and personality moderators: A diary study in Hong Kong. Personnel Psychology, 62(2), 259–295.
Zhang, J. & Liu, Y. (2011). Antecedents of Work-Family Conflict: Review and Prospect. International Journal of Business and Management, 6(1): 89-103.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Psikolojide Davranış-Kişilik Değerlendirmesi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

İrge Şener
0000-0002-1876-9411
Türkiye

Nihad Abunasser ^*
0000-0002-8671-6936
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

19 Ekim 2020

Gönderilme Tarihi

12 Mayıs 2020

Kabul Tarihi

8 Temmuz 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 7 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.18394/iid.736114

IZ

https://izlik.org/JA39LF45JY

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Şener, İ., & Abunasser, N. (2020). Bireysel Öncüllerinin İş-Aile Çatışmasına Etkisi: Covid-19 Pandemisi Nedeniyle Evden Çalışanlar Üzerine Bir Araştırma. İş ve İnsan Dergisi, 7(2), 189-201. https://doi.org/10.18394/iid.736114

AMA

1.Şener İ, Abunasser N. Bireysel Öncüllerinin İş-Aile Çatışmasına Etkisi: Covid-19 Pandemisi Nedeniyle Evden Çalışanlar Üzerine Bir Araştırma. İİD. 2020;7(2):189-201. doi:10.18394/iid.736114

Chicago

Şener, İrge, ve Nihad Abunasser. 2020. “Bireysel Öncüllerinin İş-Aile Çatışmasına Etkisi: Covid-19 Pandemisi Nedeniyle Evden Çalışanlar Üzerine Bir Araştırma”. İş ve İnsan Dergisi 7 (2): 189-201. https://doi.org/10.18394/iid.736114.

EndNote

Şener İ, Abunasser N (01 Ekim 2020) Bireysel Öncüllerinin İş-Aile Çatışmasına Etkisi: Covid-19 Pandemisi Nedeniyle Evden Çalışanlar Üzerine Bir Araştırma. İş ve İnsan Dergisi 7 2 189–201.

IEEE

[1]İ. Şener ve N. Abunasser, “Bireysel Öncüllerinin İş-Aile Çatışmasına Etkisi: Covid-19 Pandemisi Nedeniyle Evden Çalışanlar Üzerine Bir Araştırma”, İİD, c. 7, sy 2, ss. 189–201, Eki. 2020, doi: 10.18394/iid.736114.

ISNAD

Şener, İrge - Abunasser, Nihad. “Bireysel Öncüllerinin İş-Aile Çatışmasına Etkisi: Covid-19 Pandemisi Nedeniyle Evden Çalışanlar Üzerine Bir Araştırma”. İş ve İnsan Dergisi 7/2 (01 Ekim 2020): 189-201. https://doi.org/10.18394/iid.736114.

JAMA

1.Şener İ, Abunasser N. Bireysel Öncüllerinin İş-Aile Çatışmasına Etkisi: Covid-19 Pandemisi Nedeniyle Evden Çalışanlar Üzerine Bir Araştırma. İİD. 2020;7:189–201.

MLA

Şener, İrge, ve Nihad Abunasser. “Bireysel Öncüllerinin İş-Aile Çatışmasına Etkisi: Covid-19 Pandemisi Nedeniyle Evden Çalışanlar Üzerine Bir Araştırma”. İş ve İnsan Dergisi, c. 7, sy 2, Ekim 2020, ss. 189-01, doi:10.18394/iid.736114.

Vancouver

1.İrge Şener, Nihad Abunasser. Bireysel Öncüllerinin İş-Aile Çatışmasına Etkisi: Covid-19 Pandemisi Nedeniyle Evden Çalışanlar Üzerine Bir Araştırma. İİD. 01 Ekim 2020;7(2):189-201. doi:10.18394/iid.736114

Bireysel Öncüllerinin İş-Aile Çatışmasına Etkisi: Covid-19 Pandemisi Nedeniyle Evden Çalışanlar Üzerine Bir Araştırma

Bireysel Öncüllerinin İş-Aile Çatışmasına Etkisi: Covid-19 Pandemisi Nedeniyle Evden Çalışanlar Üzerine Bir Araştırma

Öz

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

Computer Programming E-Learners’ Personality Traits, Self-Reported Cognitive Abilities, and Learning Motivating Factors

REMOTE WORKING AND WORK-FAMILY CONFLICT DURING THE COVID-19 OUTBREAK

COVID-19 Pandemisinin İnsan Kaynakları Yönetimi Üzerine Etkilerinin Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma

EĞİTİMCİ VELİLERİN PERSPEKTİFİNDEN COVID-19 PANDEMİ SÜRECİNDEKİ UZAKTAN EĞİTİM