Tarsus ve Karaisalı Bölgelerindeki Doğal Frenk İnciri (Opuntia ficus-indica) Popülasyonunun Ön Tanılaması

Öz

Frenk inciri (Opuntia ficus-indica), güney bölgelerimizde doğal olarak yetişen, kaktüsgiller ailesinden bir meyvedir. Bu çalışmada, Adana ilinin Bucak ve Bozcalar köyleri ve Mersin ilinin Yanıkkışla, İncirgediği, Kırıt, Cırbıklar, Taşobası, Kumdere, Çokak ve Aladağ köylerinden oluşan bölgede doğal olarak yetişen frenk inciri popülasyonu incelenmiştir. Sörvey çalışması ile iri meyveli ve nispeten az dikenli olduğu değerlendirilen genotipler çalışmaya dahil edilmiştir. Seçilen genotiplerde bazı temel meyve özellikleri çalışılmıştır. Temel bileşen ve kümeleme analizi ile ümitvar genotipler belirlenmiştir. Genotiplerde meyve ağırlıklarının 67.40-138.00g, yenilebilir meyve ağırlıklarının 25.70-82.77g ve SÇKM değerlerinin %9.10-13.23 arasında olduğu tespit edilmiştir. Kümeleme analizi sonucunda beş genotip ümitvar olarak öne çıkmıştır. Çalışma sonuçları Adana-Mersin il sınırındaki köylerde yetişen frenk inciri genotiplerinin meyve boyutları bakımından düşük varyasyon gösterirken, özellikle yenilebilir meyve ağırlığı bakımından yüksek varyasona sahip olduğu ve bu özelliğin sonraki çalışmalarda bir ayıraç olarak kullanılabileceğini göstermiştir.

Anahtar Kelimeler

• Frenk inciri
• Opuntia ficus-indica
• Selesiyon
• Kümeleme
• PCA

Preliminary Identification of the Wild Prickly Pear (Opuntia ficus-indica) Population in Tarsus and Karaisalı Regions

Abstract

Prickly pear (Opuntia ficus-indica) is a cactus fruit that grows naturally in Turkey's southern regions. In this study, the naturally grown prickly pear population in the region consisting of Bucak and Bozcalar villages of Adana province and Yanıkkışla, İncirgedigi, Kırıt, Cırbıklar, Taşobası, Kumdere, Çokak, and Aladağ villages of Mersin province were investigated. Genotypes evaluated to have large fruits and relatively few spines by the survey were included in the study. Some primary fruit characteristics were studied in selected genotypes. Promising genotypes were determined by principal component and cluster analysis. Fruit weights were between 67.40-138.00g, edible fruit weights were 25.70-82.77g, and TSS values were between 9.10-13.23% in genotypes. As a result of cluster analysis, five genotypes emerged as promising. The results of the study showed that the prickly pear genotypes grown in the villages on the Adana-Mersin province border exhibit low variation in terms of fruit sizes. However, they had a considerable variation in terms of edible fruit weight, making this feature a suitable marker for future studies.

Keywords

• Prickly pear
• Opuntia ficus-indica
• Selection
• Culustering
• PCA

Kaynakça

1. Ak, B. E. (2006). Cactus Pear (Opuntia ficus-indica Mill.) in Turkey: Growing Regions and Pomological Traits of Cactus Pear Fruits. roc. Vth Int’l. Congress on Cactus Pear and Cochineal Eds. C. Mondragon Jacobo et al. Acta Hort. 728, ISHS 2006. https://doi.org/10.17660/ActaHortic.2006.728.5.
2. Duru, B. & Turker, N. (2005). Changes in physical properties and chemical composition of cactus pear (Opuntia ficus-indica) during maturation. Journal of the Professional Association for Cactus Development, 7, 22-33.
3. Brahmi, F., Blando, F., Sellami, R., Mehdi, S., De Bellis, L., Negro, C., ... & Makhlouf-Boulekbache, L. (2022). Optimization of the conditions for ultrasound-assisted extraction of phenolic compounds from Opuntia ficus-indica [L.] Mill. flowers and comparison with conventional procedures. Industrial Crops and Products, 184, 114977. https://doi.org/10.1016/j.indcrop.2022.114977.
4. Dengiz, T. N. & Zengin, H. (2016). Hint inciri (Opuntia ficus-indica) meyve suyunun kimyasal ve antioksidan özelliklerinin incelenmesi. İstanbul Aydın Üniversitesi Dergisi, 8(30), 125-150.
5. Güler, E. (2021). Bolu yöresi asma (Vitis vinifera L.) genetik kaynaklarının biyokimyasal ve moleküler tanımlaması, BAİBÜ, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Bahçe Bitkileri Anabilim Dalı, Doktora Tezi. 170s. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp
6. Güler, E. & Balta, M. (2020). Taşkesti (Mudurnu-Bolu) Beldesi Fındık Popülasyonunun Verim ve Kalite Özelliklerinin Belirlenmesi. Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, 6(2), 115-128. https://doi.org/10.24180/ijaws.685813.
7. Güler, E., Bak, T., Karadeniz, T., & Muradoğlu, F. (2021). Relationships of fruit characteristics of rosehips (Rosa canina l.) grown in Bolu city center. Journal of the Institute of Science and Technology, 11(2), 831-838.
8. Inglese, P., Basile, F. & Schirra, M. (2002). Cactus pear fruit production. In Cacti: Biology and Uses; P.S. Nobel, Ed.; University of California Press: Berkley and LA, CA; London, England, pp 163-183. https://doi.org/10.1525/california/9780520231573.003.0010.

9. Joubert, E. (1993). Processing of the fruit of five prickly pear cultivars grown in South Africa. International journal of food science & technology, 28(4), 377-387. https://doi.org/10.1111/j.1365-2621.1993.tb01284.x.
10. Karadeniz, T. (2004). Şifalı Meyveler (Meyvelerle Beslenme ve Tedavi Şekilleri), Burcan Ofset Matbaacılık. 208s. ISBN:975288867-4.
11. Patil, K. V., Dagadkhair, A. C., Bhoite, A. A. & Andhale, R. R. (2019). Physico-functional characteristics of Opuntia Ficus-indica. International Journal of Food Science and Nutrition, 4(6), 124-127.
12. Macit, İ. (2021). Evaluation of agronomic, bioactive and element status of promising cherry laurel (P. laurocerasus) accessions in the genetic collection by multivariate analysis. Scientia Horticulturae, 287, 110253. https://doi.org/10.1016/j.scienta.2021.110253.
13. Makwana, A. D., Vaibhav, R., Shukla, S. & Tiwari, V. K. (2019). Design and development of a device for harvesting of thorny fruits. Pharma Innov. J, 8(10), 173-177.
14. Muradoğlu, F., Gürsoy, S. & Güler, E. (2021). Multivariate analysis revealed the morphol variability among Crataegus species. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 31(4), 961-972. https://doi.org/10.29133/yyutbd.974538.
15. Moßhammer, M. R., Stintzing, F. C. & Carle, R. (2006). Cactus pear fruits (Opuntia spp.): A review of processing technologies and current uses. Journal of the Professional Association for Cactus Development, 8, 1-25.
16. Pareek, O. P., Singh, R. S. & Vashishtha, B. B. (2003). Performance of Cactus Pear (Opuntia ficus-indica (L.) Mill.) Clones in Hot Arid Region of India'.
17. Reis, C. M. G. R., Ribeiro, M. M. & Gazarini, L. C. G. (2018). Fruit production from Opuntia ficus-indica ecotypes in comparison to commercial Italian clones. Horticultural Science, 45(2), 92-100. https://doi.org/10.17221/48/2017-HORTSCI.
18. Stintzing, F. C. & Carle, R. (2005). Cactus stems (Opuntia spp.): A review on their chemistry, technology, and uses. Molecular nutrition & food research, 49(2), 175-194. https://doi.org/10.1002/mnfr.200400071.
19. Toplu, C., Serce, S., Ercisli, S., Kamiloglu, O., & Sengul, M. (2009). Phenotypic variation in physico-chemical properties among cactus pear fruits (Opuntia ficus-indica (L.) Miller) from Turkey. Pharmacognosy Magazine, 5(Suppl 2), 400-406.
20. Tütüncü, M., Sarıer, A., İmrak, B., Çömlekçioğlu, S., Küden, A., & Küden, A. B. (2016). Determination of fruit characteristics of cactus pear selected from Adana province. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi, 31(2), 183-190.
21. Valdez-Cepeda, R. D., Blanco-Macías, F., Magallanes-Quintanar, R., Vázquez-Alvarado, R. & de Jesús Méndez-Gallegos, S. (2013). Fruit weight and number of fruits per cladode depend on fruiting cladode fresh and dry weight in Opuntia ficus-indica (L.) Miller variety ‘Rojo Pelón’. Scientia Horticulturae, 161, 165-16. https://doi.org/10.1016/j.scienta.2013.06.009.
22. Yılmaz C., Toplu C., Seday Ü., Türkay C. & Zurnacı M., (2016). Doğu Akdeniz Bölgesinde Dikenli İncir (Opuntia ficus indica L Mill) Seleksiyonu. Bahçe, cilt.1, ss.262-266