Yerli Bazı Diyatom Topraklarının Laboratuvar Koşullarında Khapra, Trogoderma granarium Everts (Coleoptera: Dermestidae), Larvalarına Karşı Biyolojik Etkinliği
Öz
Bu çalışma ülkemizde son yıllarda
tarımsal mücadelede önemi artan diyatom toprağının Khapra böceği (Trogoderma granarium Everts) larvalarına
karşı biyolojik etkinliğinin araştırılması amacıyla yapılmıştır. Çalışma
kontrollü şartlarda iki farklı sıcaklık (25 ve 30 °C) ve %50-65 nem ortamında,
yerli (Aydın, Ankara illeri) ve ithal marka SilicoSec® diyatom toprakları olmak
üzere dört farklı dozda (0, 1000, 1500 ve 2000 ppm), dört tekerrürlü olarak
yürütülmüştür. Larvaların ölü-canlı sayımları uygulamadan 7, 14 ve 21 gün sonra
kaydedilmiş, uygulamalardan 60 gün sonra F1 döl verimi her bir uygulama
belirlenmiştir. Yerli diyatom topraklarının zararlı üzerinde biyolojik
etkinliği, diyatomun uygulama dozu, maruz kalma süresi ve yüksek sıcaklık ile
artış göstermiştir. En yüksek biyolojik etkinlik, 30 °C sıcaklıkta 21. günde
2000 ppm dozunda Aydın diyatomunda (%65.4), bunu takiben Ankara diyatomunda
(%53.8) gerçekleşmiş, buna karşın SilicoSec®’te bu oran %11.9 olarak kayıt
edilmiştir. Buna ek olarak 25 °C sıcaklıkta her üç diyatom toprağının Khapra
larvaları üzerinde biyolojik etkinliği düşük düzeyde kalmıştır (en yüksek Ankara
diyatomu 21. günde 2000 ppm dozda %30.7). Yeni nesil döl verimi 25 °C sıcaklık
ve 60. gün sayımları sonucunda, her üç diyatom toprağı uygulanan tekerrürlerde
F1 dölü açısından bir farklılık belirlenememiş (%15.2-18.7), buna karşın en
düşük F1 döl verimi 30 °C sıcaklıkta 2000 ppm’de %9 olarak gerçekleşmiştir.
Sonuç olarak yerli diyatom topraklarımızın SilicoSec®’e göre daha yüksek oranda
Khapra böceği larvalarını öldürdüğü ve ümitvar olduğu belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abbott, W.S., (1925). A method of computing the effectiveness of an insecticide. Journal of Economic Entomology, 18,265-267.
- Ahmedani, M. S., Khaliq, A., Tariq, M., Anwar, M., & Naz, S. (2007). Khapra beetle (Trogoderma granarium everts): a serious threat to food security and safety. Pakistan Journal of Agricultural Sciences, 44(3), 481-493.
- Akbar, W., Lord, J. C., Nechols, J. R., & Howard, R. W. (2004). Diatomaceous earth increases the efficacy of Beauveria bassiana against Tribolium castaneum larvae and increases conidia attachment. Journal of Economic Entomology, 97(2), 273-280.
- Akçalı, S. (2017). Türkiye'nin farklı bölgelerinden toplanan yerel Diyatomit topraklarının depolanmış tahıl zararlılarına karşı etkinliğinin belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kahramanmaraş.
- Alagöz, V. (2016). Çeşitli türk diyatomit topraklarının çeltik ve pirinç üzerinde pirinç biti (Sitophilus oryzae L.) ve kırma bitine (Tribolium confusum du Val.) karşı insektisidal etkinliği. Yüksek Lisans Tezi, Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tekirdağ.
- Aldryhim, Y.N., (1993). Combination of classes of wheat and environmental factors affecting the efficacy of amorphous silica dust, Dryacide, against Rhyzopertha dominica (F.). Journal of Stored Products Research, 29, 271-275.
- Altıntop, S. (2006). Diyatom toprağı, SilicoSec®’ in Rhyzopertha dominica (f.) (Coleoptera: Bostrichidae)’ nin ölüm oranı ve ergin çıkışına etkileri. Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
- Anonim, (2008). Depolanmış Ürün Zararlıları. Zirai Mücadele Teknik Talimatları, T.C. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Yayınları Cilt-1, Ankara.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Amine Dodanlı
Bu kişi benim
0000-0001-6654-5044
Türkiye
Çetin Mutlu
*
0000-0003-4962-5506
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
25 Nisan 2020
Gönderilme Tarihi
4 Aralık 2019
Kabul Tarihi
25 Şubat 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 6 Sayı: 1
Cited By
Fasulye Tohum Böceği Acanthoscelides obtectus Say (Coleoptera: Chrysomelidae)’un Önemi, Biyolojisi, Zararı ve Mücadelesi
Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.21597/jist.705681