A Tour Proposal Towards Experiencing Circassian Cuisine: The Case Of Düzce Province

Öz

It is possible to state that there has been an increase in the interest towards gastronomy tours in recent years. However, those tours have predominantly been to Mediterranean and Southeastern Anatolia Regions. The Black Sea Region in which people coming from different ethnicity live together is rich in gastronomy. “Circassians”, no doubt, one of those ethnic groups living in this region. On the other hand, there is very limited research about experiencing Circassian cuisine. With this research, it is aimed to fill the gap in the literature. In accordance with this purpose, firstly, information was given about important dishes in Circassian cuisine by handling Circassians who immigrated to Anatolia from Caucasia during the second half of the nineteenth century, and settlement policy of The Ottoman Empire. Then, a two-night tour schedule aiming to experience predominantly both Circassian cuisine and culture in Duzce situated in the Western Black Sea Region where population density of Circassians is very high.

Anahtar Kelimeler

• Duzce,Circassian Cuisine,Cultural Tourism,Gastronomy,Gastronomy Routes

Çerkes Mutfak Kültürünü Deneyimlemeye Yönelik Bir Tur Önerisi: Düzce İli Örneği

Öz

Türkiye’de son yıllarda gastronomi turlarına olan ilginin artış gösterdiğini söylemek mümkündür. Fakat uygulanan bu turlar, ağırlıklı olarak Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu Bölgelerinde yoğunluk göstermektedir. Farklı etnik yapıdan gelen insanların birlikte yaşadığı Karadeniz Bölgesi, gastronomi açısından zengin bir coğrafyadır. Bu coğrafyada yaşayan etnik yapılardan birini şüphesiz “Çerkesler” oluşturmaktadır. Ancak literatürde Çerkes mutfağını deneyimlemeye yönelik bilimsel çalışmaların oldukça sınırlı olduğu görülmektedir. Gerçekleştirilen bu çalışma ile söz konusu boşluğu doldurmak amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda öncelikle, yoğun Çerkes göçlerinin gerçekleştiği 19. Yüzyılın ikinci yarısında Anadolu’ya göç eden Çerkesler ve Osmanlı İmparatorluğu’nun iskân politikalarına değinilerek Çerkes mutfağında yer alan önemli tatlar hakkında bilgi verilmiştir. Sonrasında, Batı Karadeniz Bölgesi’nde Çerkes nüfusunun yoğunluk gösterdiği Düzce iline, 2 gece konaklamalı, ağırlıklı olarak Çerkes mutfağını ve kültürünü deneyimlemeye yönelik bir tur programı oluşturulmuştur

Anahtar Kelimeler

• Düzce,Çerkes Mutfağı,Kültürel Turizm,Gastronomi,Gastronomi Rotaları

Kaynakça

1. Akman, M. (1998). Yabancı Turistlerin Türk Mutfağından Beklentiler, Yararlanma Durumları ve Türk Mutfağının Turizme Katkısı Üzerine Bir Araştırma. Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü: Ev Ekonomisi Anabilim Dalı.
2. Albayrak, A. (2013). Farklı Milletlerden Turistlerin Türk Mutfağına İlişkin Görüşlerinin Saptanması Üzerine Bir Çalışma. Journal of Yasar University, 30 (8), 5049-5063.
3. Aslan, C., Berzeg, S. E., Papşu, M., Özbay, Ö., Huvaj, F., Devrim, C., Karaerkek, N. ve Dağıstanlı, S.S. (2005). Biz Çerkesler. Kafkas Dernekler Federasyonu Yayını, Ankara.
4. Aydoğdu, A., Okay, E.Ö. ve Köse, Z.C. (2016). Destinasyon Tercihinde Gastronomi Turizmi’nin Önemi: Bozcaada Örneği. Uluslararası Türk Dünyası Turizm Araştırmaları Dergisi, 1 (2), 120-132.
5. Aydoğdu, A. ve Duman, S. (2017). Destinasyon Çekicilik Unsuru Olarak Gastronomi Turizmi: Kastamonu Örneği. Turizm ve Araştırma Dergisi, 6 (1), 4-23.
6. Bekar, A. ve Belpınar, A. (2015). Turistlerin Gastronomi Turizmine İlişkin Görüşlerinin Milliyetlerine Göre Değerlendirilmesi. Journal of Yasar University, 10 (38), 6519-6530.
7. Berkok, N., ve Toygar, K. (2002). Kuzey Kafkas Mutfak Kültürü ve Yemekleri. Özel Basım Ankara.
8. Birdir, K. ve Akgöl, Y. (2015). Gastronomi Turizmi ve Türkiye’yi Ziyaret Eden Yabancı Turistlerin Gastronomi Deneyimlerinin Değerlendirilmesi. İşletme ve İktisat Çalışmaları Dergisi, 3 (2), 57-68.

9. Cömert, M. ve Sökmen, A. (2017). Türkiye’de Gastronomi Turizmi: Antalya’da Konaklayan Turistler Üzerine Bir Araştırma. Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi, 14 (3), 6-26.
10. Dağlı, Y. ve Kahraman, S. A. (2005). Günümüz Türkçesiyle Evliya Çelebi Seyahatnâmesi. 2. cilt-1. kitap. Yapı Kredi Yayınları, İstanbul.
11. Demir, C. (2011). Mutfak Turizminin Destinasyon Pazarlamasındaki Önemi. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü: Ankara.
12. Dweik, B. S., & Omar, R. M. (2016). Preserving the Circassian Cultural Heritage in America. International Journal of Language and Linguistics, 3 (2), 140-148
13. Gökdeniz, A., Erdem, B., Dinç, Y. ve Uğuz, S. Ç. (2015). Gastronomi Turizmi: Ayvalık’ta Yerli Turistler Üzerinde Görgül Bir Araştırma. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 3 (1), 14-29.
14. İlhan, R. ve Mesci, M. (2018). Gastronomi Turizmi Çerçevesinde Çerkez Mutfağının İncelenmesi. ÇOMÜ Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 3 (2), 293-315.
15. Jaimoukha, A. (2004). Circassian Cuisine. Sanjalay Press / Ürdün
16. Kalaycı, İ. (2015). Tarih, Kültür ve İktisat Açısından Çerkesya (Çerkesler). Avrasya Etüdleri, 47 (1), 71-111.
17. Kaya, A. (2012). Türk Siyasetinde Farklılığa Saygının Önündeki Engeller: Çerkesler. Accept Pluralism, (6).
18. Kızılırmak, İ., Ofluoğlu, M, ve Şişik, L. (2016). Türkiye’de Uygulanan Gastronomi Turları Rotalarının Web Tabanlı Analizi ve Değerlendirmesi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 4 (1), 258-269.
19. Kumuk, T. (2004). Çerkeslerin Türkiye’ye Sürgünü (17-34) (Çevr: M. Papşu), Vatanından Uzaklara Çerkesler (Edt: M. Papşu). Chiviyazıları, İstanbul.
20. Özdemir, B. ve Kınay, F. (2004). Yabancı Ziyaretçilerin Türk Mutfağına İlişkin Görüşleri: Antalya’yı Ziyaret Eden Alman ve Rus Turistler Üzerine Bir Araştırma. Gazi Üniversitesi Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Dergisi, 2, 5-28.
21. Papşu, M. (2013). Kafkasya’da Büyük Savaş ve Göç: Yüz binler Yeni Yurtlarına Yürüdü (42-53), 150.Yılında Savaş ve Sürgün: Kafkas Göçü. Atlas Tarih, 24 (Özel Sayı).
22. Sarıışık, M. ve Özbay, G. (2015). Gastronomi Turizmi Üzerine Bir Literatür İncelemesi. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 26 (2), 264-278.
23. Sökmen, C. ve Özkanlı, O. (2018). Gastronomi Turizmi Alanyazının Gelişimi: Journal of Tourism and Gastronomy Studies Dergisinde Yayımlanan Makaleler Üzerine Bir İnceleme. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 6 (2), 99-127.
24. Sünnetçioğlu, A., Yalçınkaya, P., Olcay, M. ve Mercan, Ş.O. (2017). Turizm Alanında Yazılmış Olan Gastronomiye İlişkin Tezlerin Bibliyometrik Profili. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 5 (2), 345-354.
25. Şen, A. ve Aktaş, N. (2017). Tüketicilerin Seyahatleri Sırasında Besin Seçimleri, Yöresel Gastronomi Davranışları ve Destinasyon Seçiminde Gastronomi Unsurlarının Rolü: Konya-Karaman Örneği. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 19 (32), 65-72.
26. Şenel, P. (2017). Gastronomi Tur ve Durakları (57-66), Gastronomi Üzerine Araştırmalar (Edt: D. Bozok, C. Avcıkurt, M. Doğdubay, M. Sarıoğlan ve G.K. Girgin), Detay Yayıncılık: Ankara.
27. Türker, N. ve Aksu, S. (2017). Çerkes Mutfak Kültürünün Gastronomi Turizmi Kapsamında Değerlendirilmesi: Düzce İli Örneği (127-139), Gastronomi Üzerine Araştırmalar (Edt: D. Bozok, C. Avcıkurt, M. Doğdubay, M. Sarıoğlan ve G.K. Girgin), Detay Yayıncılık: Ankara.
28. URL 1 (2019), http://www.izmirkuzeykafkas dernegi.org. tr/yemek-kueltueruemuez. Html. (Erişim Tarihi: 18.06.2019).
29. URL 2 (2019) https://www.gzt.com/lokma/sipsi-paste-sipsi-basta-24848(Erişim Tarihi: 18.06.2019).
30. URL 3 (2019) (http://circassian center.com/ tr/soslar-salcalar/(Erişim Tarihi: 18.06.2019).
31. URL 4 (2019) https://www.mynet.com/acika-1148749-myyemek. (Erişim Tarihi: 18.06.2019).
32. URL 5 (2019), http://circassian center.com/tr/ pastalar/ (Erişim Tarihi: 18.06.2019).
33. URL 6 (2019) http://aamaamrecipes.blogspot.com /2010/11/ haliva.html (Erişim Tarihi: 18.06.2019).
34. URL 7 (2019) https://petersfoodadventures. com/ 2017/02/10/shashlik-recipe/ (Erişim Tarihi: 18.06.2019).
35. URL 8 (2019) https://www.196flavors.com/turk menistan-shashlik/ (Erişim Tarihi: 18.06.2019).
36. URL 9 (2019), http://www.e-sehir.com/yemek_ tarifleri/mamursa-duzce-tarifi.html (Erişim Tarihi: 18.06.2019).
37. URL 10 (2019). http://ayseselcuk.blogspot.com/ 2006/03/youn-istek-zerine.html (Erişim Tarihi: 18.06.2019).
38. URL, 11 (2019). https://www.cerkesfed.org/2016/ 03/21/ mutfak-kulturu/ (Erişim Tarihi: 18.06.2019).
39. URL 12 (2019). https://www.portakalagaci.com/ oburcuk/2004/04/haluj.html (Erişim Tarihi: 18.06.2019).
40. URL 13 (2019). https://www.nefisyemektarifleri. com/selame –tarifi (Erişim Tarihi: 18.06.2019).
41. URL 14 (2019). https://www.portakalagaci.com/ oburcuk/2004/04/elame.html (Erişim Tarihi: 18.06.2019).
42. URL 15 (2019). https://www.nefisyemektarifleri. com/velibah-tarifi-3823412/. (Erişim Tarihi: 18.06.2019).
43. URL 16 (2019). https://kafkasya-tarihi.tr.gg/ Velibah.htm (Erişim Tarihi: 18.06.2019).
44. URL 17 (2019). https://www.kulturportali.gov.tr/ turkiye/duzce/neyenir/isli-peynir. (Erişim Tarihi: 20.06.2019).
45. URL 18 (2019). https://www.peytinya.com/isli-cerkes-peyniri/ (Erişim Tarihi: 20.06.2019).
46. Üner, E.H. ve Güzel Şahin, G. (2016). Türkiye Gastronomi Turizmi Potansiyelinin Her Şey Dâhil Satış Sistemi İçinde Değerlendirilmesi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 4 (3), 76-100.
47. Yıldız, B. (2013). Kafkas Muhacirler Anadolu’da Nasıl İskan Edildi? Osmanlı Çerkesleri Yerleştirmekte Zorlandı (54-61), 150. Yılında Savaş ve Sürgün: Kafkas Göçü. Atlas Tarih, 24 (Özel Sayı).
48. Zağralı, E. ve Akbaba, A. (2015). Turistlerin Destinasyon Seçiminde Yöresel Yemeklerin Rolü: İzmir Yarımadası’nı Ziyaret Eden Turistlerin Görüşleri Üzerine Bir Araştırma. Journal of Yasar University, 10 (40), 6633-6644.