Katolik Sosyal Öğretisinin Geç Kalınmış Manifestosu: Rerum Novarum

Yıl 2026, Cilt: 41 Sayı: 1, 99 - 111, 06.03.2026

Ömer Koç

https://doi.org/10.24988/ije.1628772

https://izlik.org/JA58MT47DS

Öz

Sanayi Devrimi ile başlayan süreçte dünya sosyal, ekonomik ve siyasi olarak çok farklı dönüşümler yaşamıştır. Yeni ideolojilerin ortaya çıkması, sefalet, açlık, yüksek düzeyde yoksulluk, aile kurumunun zarar görmesi, salgın hastalıklar ve inançlara yönelik zayıflık birbirinden farklı birçok aktörü endişelere sürüklemiştir. Devletlerin yapısındaki değişimler, ortaya çıkan yeni sınıfların birbiri ile olan çatışması ve bu çatışmayı teşvik eden yeni ideolojiler aynı zamanda bu toplumsal sorunlardan beslenmiştir. Kilise de ortaya çıkan bu konjonktürde uzun bir süre boyunca sessiz kalmış ve herhangi bir yöne meyletmemiş ve rota çizmemiştir. Bu sessizliğin nihayete ermesi kilisenin hem kendi varlığının tehlikeye girmesi hem de dini inançların artık dini öğütler ve paradigmalar üzerinden kabul görmemesi üzerine olmuştur. 1891 tarihinde Rerum Novarum yani “yeni şeyler” ismiyle ilan edilen bu genelge içeriğinde işçilerin yaşadığı sefaleti ve sorunları işlemiş, sosyalizm ve kapitalizm gibi ideolojilere yönelik eleştirilerde bulunmuş ve ideal bir toplum inşa edilerek sorunların ortadan kaldırılması için çeşitli önerilerde bulunmuştur. Ancak detaylı incelendiğinde bu genelgenin tam anlamıyla kilisenin kendisine atfettiği yardımseverlik erdemi üzerinden gerçekleşmediği aynı zamanda kilisenin dini otorite olarak konumunu koruma amacı da taşıdığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

Emek Tarihi , Katolik Sosyal Öğretisi , Sanayi Devrimi

The Belated Manifesto Of Catholic Social Teaching: Rerum Novarum

https://izlik.org/JA58MT47DS

Öz

The period initiated by the Industrial Revolution brought about profound social, economic, and political transformations worldwide. The emergence of new ideologies, widespread misery, hunger, high levels of poverty, the deterioration of the family institution, epidemics, and the weakening of religious beliefs generated significant concern among various actors. Changes in state structures, the conflicts between newly emerging social classes, and the ideologies that fueled these conflicts were, in turn, nourished by these societal issues. For an extended period, the Church remained silent in this new context, refraining from taking any particular stance or setting a clear direction. This silence finally came to an end as the Church’s existence was perceived to be under threat, and religious beliefs no longer commanded acceptance based solely on religious teachings and paradigms. In 1891, the encyclical Rerum Novarum, or “new things,” was issued, addressing the misery and challenges experienced by workers, offering critiques of ideologies such as socialism and capitalism, and proposing various recommendations for building an ideal society to eliminate these issues. However, upon closer examination, it is evident that this encyclical was not solely driven by the virtue of charity, as attributed by the Church itself, but also aimed to preserve the Church’s position as a religious authority.

Anahtar Kelimeler

Labor History , Industrial Revolution , Catholic social teaching

Kaynakça

• Özdemir, M. (2014). Küreselleşme bağlamında Katolik Kilisesi'nin sosyal öğretileri. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi,3(4), 840-854.
• Aubert, R. (2003). Catholic Social Teaching. Milwaukee Wisconsin: Marquette Study Press.
• Beckett, P. (2021). Labour Rights and The Catholic Church the International Labour Organisation, The Holy See and Catholic Social Teaching. New York: Routledge.
• Birinci, G. (2023). Katolik toplum öğretisi (Toplumsal Katolisizm). Artuklu İnsan ve Toplum Bilim Dergisi,8(1), 129-147.
• Britannica. (2024, Kasım 5). Wilhelm Emmanuel, baron von Ketteler. Britannica: https://www.britannica.com/biography/Wilhelm-Emmanuel-Freiherr-von-Ketteler adresinden alındı
• Engels, F. (2019). The Condition of The Working Class in England (Y. Fincancı, Trans.). Sol Yayınları. (Original work published 1845)
• Engels, F. (2022). The Housing Question (E. Özalp, Trans.). Yordam Kitap. (Original work published 1872)
• Eski Ahit. (2024, Kasım 8). Mısırdan Çıkış. İncil Tevrat Zebur Kutsal Kitap: https://incil.info/kitap/exo/20 adresinden alındı
• Huberman, L. (2019). Sosyalizmin Alfabesi (A. Bilgi, Trans.). Sol Yayınları. (Original work published 1953)
• Jansen, R. W. (2017). Dr. Johannes Antonius Veraart: A Catholic Economist on Rerum Novarum. J. Backhaus, G. Chaloupek, & H. Frambach, On the Economic Significance of the Catholic Social Doctrine 125 Years of Rerum Novarum In (pp. 89-105). Switzerland: Springer.
• Marx, K., & Engels, F. (2021). The Communist Manifesto (C. Üster & N. Deriş, Trans.). Can Publishing. (Original work published 1848)
• Merriman, J. (2020). Rönesans'tan Bugüne Modern Avrupa Tarihi. İstanbul: Say Yayınları.
• Leo XIII. (1891). Rerum Novarum (Encyclical). The Holy See. https://www.vatican.va/content/leo-xiii/en/encyclicals/documents/hf_l-xiii_enc_15051891_rerum-novarum.html
• Sarıtaş, İ. (2019). Katolik Kilisenin Yeni Dünya Düzeni ile İmtihanı: 19. Yüzyılda Siyasal Katolisizm. Liberal Düşünce Dergisi, 7-32.
• Tanilli, S. (2023). Yüzyılların Gerçeği ve Mirası V. Cilt 19. Yüzyıl: İlerlemeler ve Çelişmeler. İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
• Wilde, O. (2018). The Picture of Dorian Gray (D. Z. Batumlu, Trans.). İş Bankası Kültür Yayınları. (Original work published 1890)
• Zarplı, Ç., & Coşgun, M. (2023). Katolik Evrenselcilik ve Marksist Enternasyonalizm'de Siyasetin Niteliği Üzerine Bir Karşılaştırma. Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Dergisi, 13(26), 183-200.