Araştırma Makalesi

Finansal Gizlilik Endeksi’nin Belirleyicileri: Kurumsal Kalite, Ekonomik Özgürlük ve Sermaye Hareketlerinin Panel ve Kantil Analizi

Cilt: 41 Sayı: 4 20 Ekim 2026
PDF İndir
TR EN

Finansal Gizlilik Endeksi’nin Belirleyicileri: Kurumsal Kalite, Ekonomik Özgürlük ve Sermaye Hareketlerinin Panel ve Kantil Analizi

Öz

Finansal gizlilik; bireylerin, firmaların ve ülkelerin mali bilgilerini koruyarak ekonomik özgürlük ve finansal güvenliğe katkı sağlarken, vergi kaçakçılığı, kara para aklama ve küresel finansal istikrar tartışmalarıyla da yakından bağlantılıdır. Bu çalışma, ülkelerin finansal gizlilik düzeylerini belirleyen ekonomik, politik ve kurumsal dinamikleri ampirik olarak incelemektedir. Bağımlı değişken, Tax Justice Network tarafından yayımlanan Finansal Gizlilik Endeksi’dir. Açıklayıcı değişkenler ekonomik özgürlük, yargı bağımsızlığı, hukukun üstünlüğü ve doğrudan yabancı yatırım çıkışı gibi göstergelerden oluşmaktadır. 27 ülkeden oluşan panel veri setiyle önce Newey–West düzeltmeli panel regresyon tahmin edilmiştir. Bulgular, ekonomik özgürlüğün finansal gizliliği güçlü ve istatistiksel olarak anlamlı biçimde artırdığını göstermektedir. Yargı bağımsızlığının katsayısı pozitif olmakla birlikte anlamlılık sınırda kalmaktadır. Buna karşılık hukukun üstünlüğü finansal gizliliği anlamlı biçimde azaltmakta; DYY çıkışı da negatif yönlü bir ilişki sergilemektedir. İkinci aşamada, anlamlı değişkenlerle panel kantil regresyon uygulanmış ve sonuçlar q25, q50 ve q75 kantillerinde genel olarak korunmuştur. Sonuçlar, finansal gizliliğin yalnızca gelir düzeyiyle değil kurumsal kalite, hukuk devleti kapasitesi ve sermaye hareketleriyle birlikte şekillendiğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Çalışma kamuya açık verilerle ile yapıldığından etik izni gerekmemektedir.

Kaynakça

  1. Acquisti, A., Taylor, C., & Wagman, L. (2016). The economics of privacy. Journal of economic Literature, 54(2), 442-492. https://doi.org/10.1257/jel.54.2.442
  2. Arner, D. W., Barberis, J., & Buckley, R. P. (2017). FinTech and RegTech in a Nutshell, and the Future in a Sandbox. CFA Institute Research Foundation. https://www.google.com/books?hl=tr&lr=&id=UJgxDwAAQBAJ&oi=fnd&pg=PA2&dq=Arner,+Barberis,+%26+Buckley,+2017&ots=6FouEPxU-z&sig=Kw5wJe2l3pgQovkkQUrgB8wtUuc
  3. Basel Institute on Governance. (2025). Basel AML Index 2025: 14th Public Edition. https://baselgovernance.org/sites/default/files/2025-12/Basel%20AML%20Index%202025.pdf
  4. Basel Institute on Governance. (n.d.). Indicators used in the Basel AML Index. https://baselgovernance.org/basel-aml-index/methodology/indicators
  5. Beck, N., & Katz, J. N. (1995). What to do (and not to do) with time-series cross-section data. American Political Science Review, 89(3), 634–647. https://doi.org/10.2307/2082979
  6. Beck, T., Demirgüç-Kunt, A., & Levine, R. (2001). Law, politics, and finance (Policy Research Working Paper No. 2585). World Bank.
  7. Beck, T., Demirgüç-Kunt, A., & Levine, R. (2007). Finance, inequality and the poor. Journal of Economic Growth, 12(1), 27–49. https://doi.org/10.1007/s10887-007-9010-6
  8. Borensztein, E., De Gregorio, J., & Lee, J.-W. (1998). How does foreign direct investment affect economic growth? Journal of International Economics, 45(1), 115–135. https://doi.org/10.1016/S0022-1996(97)00033-0

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Panel Veri Analizi , Suç Politikası, Küreselleşme, Uluslararası Hukuk

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

20 Ekim 2026

Gönderilme Tarihi

29 Ocak 2026

Kabul Tarihi

10 Temmuz 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 41 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Büyükoğlu, B., & Uyar, U. (2026). Finansal Gizlilik Endeksi’nin Belirleyicileri: Kurumsal Kalite, Ekonomik Özgürlük ve Sermaye Hareketlerinin Panel ve Kantil Analizi. İzmir İktisat Dergisi, 41(4), 1116-1144. https://doi.org/10.24988/ije.1876047
AMA
1.Büyükoğlu B, Uyar U. Finansal Gizlilik Endeksi’nin Belirleyicileri: Kurumsal Kalite, Ekonomik Özgürlük ve Sermaye Hareketlerinin Panel ve Kantil Analizi. ije. 2026;41(4):1116-1144. doi:10.24988/ije.1876047
Chicago
Büyükoğlu, Burak, ve Umut Uyar. 2026. “Finansal Gizlilik Endeksi’nin Belirleyicileri: Kurumsal Kalite, Ekonomik Özgürlük ve Sermaye Hareketlerinin Panel ve Kantil Analizi”. İzmir İktisat Dergisi 41 (4): 1116-44. https://doi.org/10.24988/ije.1876047.
EndNote
Büyükoğlu B, Uyar U (01 Ekim 2026) Finansal Gizlilik Endeksi’nin Belirleyicileri: Kurumsal Kalite, Ekonomik Özgürlük ve Sermaye Hareketlerinin Panel ve Kantil Analizi. İzmir İktisat Dergisi 41 4 1116–1144.
IEEE
[1]B. Büyükoğlu ve U. Uyar, “Finansal Gizlilik Endeksi’nin Belirleyicileri: Kurumsal Kalite, Ekonomik Özgürlük ve Sermaye Hareketlerinin Panel ve Kantil Analizi”, ije, c. 41, sy 4, ss. 1116–1144, Eki. 2026, doi: 10.24988/ije.1876047.
ISNAD
Büyükoğlu, Burak - Uyar, Umut. “Finansal Gizlilik Endeksi’nin Belirleyicileri: Kurumsal Kalite, Ekonomik Özgürlük ve Sermaye Hareketlerinin Panel ve Kantil Analizi”. İzmir İktisat Dergisi 41/4 (01 Ekim 2026): 1116-1144. https://doi.org/10.24988/ije.1876047.
JAMA
1.Büyükoğlu B, Uyar U. Finansal Gizlilik Endeksi’nin Belirleyicileri: Kurumsal Kalite, Ekonomik Özgürlük ve Sermaye Hareketlerinin Panel ve Kantil Analizi. ije. 2026;41:1116–1144.
MLA
Büyükoğlu, Burak, ve Umut Uyar. “Finansal Gizlilik Endeksi’nin Belirleyicileri: Kurumsal Kalite, Ekonomik Özgürlük ve Sermaye Hareketlerinin Panel ve Kantil Analizi”. İzmir İktisat Dergisi, c. 41, sy 4, Ekim 2026, ss. 1116-44, doi:10.24988/ije.1876047.
Vancouver
1.Burak Büyükoğlu, Umut Uyar. Finansal Gizlilik Endeksi’nin Belirleyicileri: Kurumsal Kalite, Ekonomik Özgürlük ve Sermaye Hareketlerinin Panel ve Kantil Analizi. ije. 01 Ekim 2026;41(4):1116-44. doi:10.24988/ije.1876047

İzmir İktisat Dergisi
TR-DİZİN, DOAJ, EBSCO, ERIH PLUS, Index Copernicus, Ulrich’s Periodicals Directory, EconLit, Harvard Hollis, Google Scholar, OAJI, SOBIAD, CiteFactor, OJOP, Araştırmax, WordCat, OpenAIRE, Base, IAD, Academindex
tarafından taranmaktadır.

Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınevi Web Sitesi
https://kutuphane.deu.edu.tr/yayinevi/

Dergi İletişim Bilgileri Sayfası
https://dergipark.org.tr/tr/pub/ije/contacts


İZMİR İKTİSAT DERGİSİ 2022 yılı 37. cilt 1. sayı ile birlikte sadece elektronik olarak yayınlanmaya başlamıştır.