Prens Sabahaddin: The Ideas of Economic Development

Öz

The aim of this study is to examine the economic ideas of Prince Sabahaddin, who is a member of the Ottoman dynasty and an important intellectual with his stance against the Ottoman State administration style despite being the nephew of Sultan II. Abdülhamid. In the 18th and 19th century, Prince Sabahaddin, as one of the intellectuals seeking a recipe for the social crisis in the Ottoman Empire, was differentiated from other intellectuals by claiming that the social structure should be changed economically instead of temporary solutions such as changing the administrative and political structure. It is thought that the economic ideas of Prince Sabahaddin did not be fully explained until today. For this reason, in this study, economic ideas of Prince Sabahaddin, who aimed to save the Ottoman State with his personal enterprise approach and opposed to Abdulhamid and other dominant intellectual movements, were discussed and it was seen that he had a certain consistency.

Anahtar Kelimeler

• Prince Sabahaddin
• Individual enterprise
• Individualism
• Liberalism
• Development

Prens Sabahaddin: İktisadi Kalkınma Fikirleri

Öz

Bu çalışmanın amacı II. Abdülhamid’in yeğeni, yani Osmanlı hanedan üyesi olmasına rağmen Osmanlı Devleti yönetim şekline karşı duruşu ile önemli bir fikir insanı olan Prens Sabahaddin’in iktisadi fikirlerini incelemektir. Prens Sabahaddin, 18. ve 19. yüzyılda Osmanlı Devleti’nin içinde bulunduğu toplumsal bunalıma reçete arayan aydınlardan biri olarak, idari ve siyasi yapının değiştirilmesi, ıslah edilmesi gibi geçici çözümler yerine, toplumsal yapının iktisadi açıdan değiştirilmesinin gerektiğini iddia ederek diğer aydınlardan ayrışmıştır. Prens Sabahaddin’in iktisadi fikirlerinin günümüzde tam anlamıyla açıklanamadığı düşünülmektedir. Bu sebeple ele alınan çalışmada şahsi teşebbüs anlayışı ile Osmanlı Devleti’ni kurtarmayı amaçlayan Prens Sabahaddin’in hanedan üyesi olmasına karşın, II. Abdülhamid’e ve dönemin diğer baskın fikir akımlarına muhalif olması ve savunduğu fikirler bir araya getirildiğinde kendi içerisinde belli bir tutarlılığa sahip olduğu ortaya çıkarılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Prens Sabahaddin
• Teşebbüs-i Şahsi
• Bireycilik
• Liberalizm
• Kalkınma

Kaynakça

1. Bloch, M. (2019). Feodal Toplum (4. Baskı). çev. Mehmet Ali Kılıçbay. Ankara: Doğu Batı Yayınları.
2. Berkes, N. (1985). Türkiye’de Ekonomik Düşünün Evrimi, içinde Felsefe ve Toplumbilim Yazıları. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
3. Budak, M. (1998). Toplumbilimci Prens Sabahaddin. İstanbul: Kurtiş Ofset.
4. Bayraktar, B. (1996). Günümüzde yeniden Değerlendirilmesi Gereken Bir Düşünür: Prens Sebahattin Bey. Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi, 2 (6).
5. Ceran, A. Ş. (1984). Prens Prens Sabahaddin, Hayatı Dönemi ve Fikirleri. Konya: Arı Basımevi.
6. Çetinsaya, G. (2016). II. Abdülhamid’in İç Politikası: Bir Dönemlendirme Denemesi. Osmanlı Araştırmaları, 47 (47), 353-409.
7. Demolıns, E. (2018). À quoi tient la supériorité des Anglo-Saxons?. Paris: Hachette Livre.
8. Eryılmaz, B. (2019). Osmanlı’da Birlikte Yaşama Politikası. İstanbul: İşaret Yayınları.

9. Ege, N. N. (1977). Prens Sabahaddin Hayatı ve İlmi Müdafaaları. İstanbul: Güneş Neşriyat.
10. Ersoy, R. (2018). Kültür, Siyaset ve Milli Burjuvazi. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 9 (16), 1547-1565.
11. Erkul, A. (1982). Prens Sabahaddin, Türk Toplum Bilimcileri (Cilt 1). İstanbul: Remzi Kitapevi.
12. Georgeon, F. (2016). Osmanlı – Türk Modernleşmesi. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
13. Georgeon, F. (2005). Türk Milliyetçiliğinin Kökenleri / Yusuf Akçura (1876-1935) (4. Baskı). İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
14. Gaud, W. (1972). Ekonomik Kalkınmada Özel Teşebbüs (A. Öçal, Çev.). Eskişehir İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi Dergisi, 8 (1), 152-163.
15. Gökalp, Z. (2014). Türkleşmek, İslamlaşmak, Muasırlaşmak. Ankara: Alter Yayıncılık.
16. Genç, M. (2016). Osmanlı İmparatorluğunda Devlet ve Ekonomi. İstanbul: Ötüken Yayınları.
17. Göle, N. (2016). Mühendisler ve İdeoloji. İstanbul: Metris Yayınevi.
18. Keyder, Ç. (2014). Türkiye’de Devlet ve Sınıflar. İstanbul: İletişim Yayınları.
19. Kansu, A. (2004). Prens Sabahaddin’in Düşünsel Kaynakları ve Aşırı Muhafazakar Düşüncenin İthali. Modern Türkiye'de Siyasi Düşünce Cilt 1 / Tanzimat ve Meşrutiyet'in Birikimi. Editör: Murat Gültekingil, Tanıl Bora, İstanbul: İletişim Yayınları.
20. Kazgan, G. (2017). Tanzimat’tan 21. Yüzyıla Türkiye Ekonomisi (6. Baskı). İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
21. Kutay, C. (1964). Prens Sabahaddin, Sultan II. Abdulhamit, İttihad ve Terakki (10. Baskı). İstanbul: Tarih Yayınları.
22. Mardin, Ş. (1991). Türk Modernleşmesi. İstanbul: İletişim Yayınları.
23. Prens Sabahaddin, (2002). Türkiye Nasıl Kurtarılabilir?. Ankara: Ayraç Yayınları.
24. Prens Sabahaddin, (1999a). Türkiye Nasıl Kurtarılabilir? ve İzahlar. Ankara: Ayraç Yayınları.
25. Prens Sabahaddin, (1999b). Görüşlerim. Editör: Ahmet Zeki İzgöer. İstanbul: Buruç Yayınları.
26. Prens Sabahaddin, (1907). Vilayetler Ahalisine Bir Davet. Terakki. No: 12, Temmuz.
27. Sayar, A. G. (2013). Osmanlı İktisat Düşüncesinin Çağdaşlaşması (5. Baskı). İstanbul: Ötüken Yayınları.
28. Toros, T. (1978). Doğumunun 100. Yılında Gurbette Ölen Fikir Adamımız: Prens Sabahaddin. Milliyet, 16 Şubat 1978.
29. Tütengil, C. O. (1954). Prens Sabahaddin. İstanbul: İstanbul Matbaası.
30. Ülken, H. Z. (2015). Türkiye'de Çağdaş Düşünce Tarihi. İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınlar