SAFİYE CAN’IN ŞİİRLERİNDE BİÇEM ANALİZİ

Öz

Safiye Can 2014 Ocak ayında piyasaya çıkan ve gördüğü büyük ilgiden dolayı üç ay sonra ikinci baskısı yapılan Rose und Nachtigall (Gül ve Bülbül) adlı şiir kitabıyla Alman edebiyat çevrelerinin ve şiir severlerin ilgisini üzerine çekmiştir. Ayrıca öykü yazarlığı ve şiir çevirmenliği de yapan Can, şiirlerini Alman, Türk, Çerkez kültür ekseninde ele almış ve bu kültür yumağını okuyucularına çeşitli motif ve dilsel yaklaşımlarla aktarmıştır. Bu çalışmamızda Can’ın Rose und Nachtigall adlı şiir kitabından hareketle, yazarın biçemini ele aldık. Yazarın edebi faaliyetlerini ana hatlarıyla açıkladıktan sonra şiirlerindeki dil kullanımını ele aldık. Özellikle şiirlerinin mısra yapısını, kullandığı sözcük türlerini, sözcük kümelerini, ikilemeleri, zıtlıkları ve söz sanatlarını farklı şiirler üzeride analiz ettik. Ayrıca şiirlerde ağırlıklı olarak ön plana çıkan Gül ve Bülbül, memleket, hasret, karşılıksız aşk, yalnızlık, acı gibi motifleri de inceleyip yazarın çok kültürlülüğünü ve bu çok kültürlülüğün şiirin konusuna yansımasını detaylı bir şekilde ele aldık.

Anahtar Kelimeler

• Safiye Can
• Şiir Analizi
• Biçem Analizi
• Gül ve Bülbül

LITERARISCHE STILANALYSE IN GEDICHTEN VON SAFIYE CAN

Öz

Safiye Can zog mit ihrem Gedichtband “Rose und Nachtigall”, dessen erste Auflage im Januar 2014 und -dank dem Interesse der Leserschaft- drei Monate später jeweils die zweite Auflage veröffentlicht wurde, all das Interesse der deutschen Literaturszene auf sich. Can, die außerdem eine Geschichteautorin und Gedichtübersetzerin ist, schrieb ihre Gedichte um den deutsch-, türkisch- und tscherkessischen Kulturraum und vermittelte somit diese Kulturharmonie ihrem Lesepublikum mit unterschiedlichen Motiven und sprachlichen Eigenbesonderheiten. In dieser Arbeit haben wir ausgehend vom Gedichtband „Rose und Nachtigall“ die Stilistik der Autorin in Griff genommen. Sprachliche Merkmale ihrer Gedichte, die häufig gebrauchten Wortarten und Wortgruppen, Wortdoppelungen, Gegenwörter und rhetorische Figuren haben wir analysiert. Ebenfalls haben wir die Motive wie z.B. Rose und Nachtigall, Heimat, Sehnsucht, platonische Liebe, Einsamkeit, Schmerz und Angst untersucht und somit die Multikulturalität der Autorin und die Reflexion dieser Situation auf ihre Gedichte ausführlich behandelt.

Anahtar Kelimeler

• Safiye Can
• Gedichtanalyse
• Stiluntersuchung
• Rose und Nachtigall

Kaynakça

1. Balcı, Umut ve Darancık, Yasemin (2007): Almanca Yazın Terimleri Sözlüklerinde "Somut Şiir"in Tanımı. Çukurova Üniversitesi, Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(34), 101-116. ISSN 1302-9967 Balcı, Umut (2009): Konkrete Poesie, Experimentelle Poesie, Figurengedichte: Ein Vergleich. Dicle Üniversitesi, Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 12, 143/157. ISSN 1305-0060.
2. Can, Safiye (2014a): Rose und Nachtigall, (2. Auflage) Grössen Wahn Verlag. Can, Safiye (2014b): Das Halbhalbe und das Ganzganze, Verlag Literatur Quickie.
3. Sinan Nizam, Betül (2010): Divan Şiirinin Alegorik Âşık ve Maşuklarından Gül ü Bülbül. Turkish Studies International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 5/3 Summer 2010, s. 462-478.
4. Starcke, Michael (2014): Das Halbhalbe und das Ganzganze. Kurzgeschichte von Safiye Can. http://www.lyrikwelt.de/rezensionen/dashalbhalbe-r.htm (01.04.2015).