Leyla Erbil’in Ünlü Romanı Kalan’ın Biçembilimsel Açıdan İncelenmesi

Öz

Biçembilim çalışmaları farklı amaçlar için gerçekleştirilse de, bu çalışmalar genellikle edebi eleştiri alanında “edebi biçembilim” adı altında tartışılmakta ve incelenmektedir. Söz konusu çalışmaların amacı sadece metinlerin biçimsel özelliklerini tanımlamak olmayıp, aynı zamanda bu özelliklerin içeriğin yorumlanmasındaki işlevlerini göstermektir. Bu nedenle, edebi bir eserin amaçlanmış bildirişimsel etkisini belirleyebilmek için bu eserin biçemsel özelliklerinin incelenmesi önem arz etmektedir. Öte yandan, biçembilimin çeviri çalışmalarına eklemlenmesi çevirmenlerin kaynak metinlerin amaçlanmış bildirişimsel etkisini daha nesnel bir şekilde tanımlamasına ve yeniden üretmesine yardımcı olacaktır. Biçembilim ve çeviri çalışmaları arasındaki etkileşimin doğasını örneklendirmek amacıyla, çalışmada Leyla Erbil’in Kalan adlı romanının ayrıntılı biçembilimsel incelemesi sunmaktadır. Bu amaçla, Leyla Erbil’in kendine özgü biçemini oluşturan çeşitli unsurlar incelenmiştir. Diğer deyişle, bu unsurların romanın bildirişimsel etkisini yansıtmadaki işlevlerini göstermek için söz konusu edebi eser anlamsal, dilbilimsel ve sözdizimsel düzlemlerde incelenmiştir. Yazarın kullandığı biçemsel araçların betimsel incelenmesinin amaçlarından biri de çevirmenlerin içeriğin erek dilde yeniden yaratılmasında önemli olan kaynak metne özgü biçemsel özellikler hakkında bilgi sahibi olmalarını sağlamaktır. Ayrıntılı biçemsel incelemenin sonucunda, yazarın içeriğin temsil edilmesinde önemli işlevleri olan çeşitli biçemsel araçlara başvurduğu ve bu nedenle bu araçların metin üzerinde çalışacak araştırmalar tarafından dikkatlice incelenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Biçembilim
• edebi eleştiri
• bildirişimsel etki
• betimsel inceleme

A Stylistic Analysis of Leyla Erbil’s Famous Novel, Kalan

Abstract

Even though stylistic studies have been carried out for different purposes, they are generally discussed and analyzed within the realm of literary criticism under the name of “literary stylistics”. The main aim of these studies has been not only to define the formal features of texts, but also to show their functional effect for the interpretation of the content. For this purpose, it is important to analyze stylistic features of a literary work to determine its intended communicative effect. On the other hand, integration of stylistics into the study of translations would help the translators to identify and recreate the intended communicative effect of the source texts in a more objective way. In order to discuss the nature of interaction between stylistics and the study of translation, this study provides a detailed stylistic analysis of Leyla Erbil’s famous novel, Kalan. For this purpose, various elements that constitute Erbil’s idiosyncratic style have been examined. In other words, the literary work has been analyzed at semantic, grammatical and syntactic levels to foreground their functions in the representation of the whole communicative effect of the novel. One of the main concerns of the descriptive analysis of the stylistic tools adopted by the author has been to familiarize translators with some stylistic features of the source text that are important in the recreation of the content in the target language. As a result of the detailed stylistic analysis, it has been concluded that the author resort to various stylistic devices that have important functions in the representation of the content and hence need to be analyzed meticulously by the researchers that will work on this text.

Keywords

• Stylistics
• literary criticism
• communicative effect
• descriptive analysis

Kaynakça

1. Dündar, H. (2004). Leyla Erbil‘in romanlarında cinsellik sorunsalı, Bilkent Üniversitesi Yayınevi, Ankara.
2. Erbil, L. (2011). Kalan, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, İstanbul.
3. Leech, G.N. & Short, M.H. (1981). Style in fiction, Longman, Londra.
4. Short, M. H. (1983). Stylistics and the teaching of literature.,C. J. Brumfit (ed.) Teaching literature overseas: Language Hyphen Based Approaches, Pergamon Press, Oxford.
5. Snell, H. (1988). Translation Studies. An integrated approach, J.Benjamins Publishing Co., Amsterdam.
6. Sontag, S. (1966). Against interpretation and other essays, Farrar, Straus and Giroux, New York.
7. Sontag, S. (1964). On style. Against Interpretation and Other Essay, Farrar, Straus and Giroux, New York.
8. Temizyürek, M. (2004). Leyla Erbil işaretleri, Varlık, Sayı 1158.

9. Özlü, D. (1969). Gecede. Yeni Dergi, Sayı 55.
10. Toksöz, N. (1998), Stylistic analysis of The Ambassadors, Litera, Edebiyat Fakültesi Basımevi, İstanbul.
11. Türkeş, Ö. (2011). Ölmüş kuşakların geleneği, Radikal Kitap, Sayı 618.
12. Oğuzertem, S. (2007). (ed.) Leyla Erbil’de etik ve estetik, Kanat, İstanbul.
13. Özer, N. (2006). Leyla Erbil’in romanlarında siyasal söylemin işlevi, Varlık, Sayı 1191.
14. Ulrych, M. (1996). On integrating stylistics into the Ttanslation Process, XIV World Congress of the FIT. Proceedings AUSIT, The Australian Institute of Interpreters and Translators, Avustralya.
15. Wales, K. (1990). Dictionary of stylistics, Longman, Londra.