Derleme

Doronicum Cinsinin Taksonomisi, Geleneksel Kullanımı ve Terapötik Önemi: Derleme

Cilt: 6 Sayı: 2 15 Ağustos 2023
PDF İndir
EN TR

Doronicum Cinsinin Taksonomisi, Geleneksel Kullanımı ve Terapötik Önemi: Derleme

Öz

Asteraceae familyası 485’i endemik olmak üzere içerdiği 1311 tür ile ülkemiz florasında bulunan tür sayısı bakımından en zengin familyadır. Familyanın Senecioneae tribusunda yer alan Doronicum L. cinsi son verilere göre ülkemizde 9 tür ve 1 alt tür ile temsil edilmekte olup endemizm oranı %40’tır. Ülkemizde bulunan türlerin genellikle yayılış alanları dar olup çoğunlukla Kuzey ve Doğu Anadolu dağlarının nemli bölgelerinde yetişmektedirler. Cins üzerinde en son kapsamlı çalışmalar 2000’li yılların başında gerçekleştirilmiş olup türler üzerinde yapılan bazı morfolojik ve moleküler çalışmalarla cinsin sistematiği aydınlatılmaya çalışılmıştır. Elde edilen veriler sonucunda Türkiyede’de yer alan bazı türler sinonim seviyesine düşürülmüştür. Avrupa’da Doronicum türlerinden halk arasında kalp hastalıkların, epilepsi, malarya, sindirim sistemi hastalıkları ve akrep-yılan zehirlenmeleri gibi çeşitli hastalıkların tedavisinde yararlanılmaktadır. Ülkemizde D. orientale (Acımık, Baylıkotu, Kaplanotu, Sarı papatya, Sarı çiçek) türünün taze kökleri kısırlık tedavisinde kullanılırken, topraküstü kısımlarının dekoksiyonu dahilen diüretik olarak kullanılmaktadır. Ayrıca büyük ve gösterişli çiçeklerinden dolayı Avrupa’da süs bitkisi olarak yetiştirilmektedir. Doronicum türlerinin topraküstü kısımları ve kök ekstrelerinin pirolizidin alkaloidleri, flavonoitler, kumarinler, terpenler, benzofuranlar (tremeton türevleri) gibi bileşikler içerdiği birçok çalışma ile gösterilmiştir. Uçucu yağın içeriğinde ise seskiterpen ve monoterpene bileşikler öne çıkmaktadır. Günümüze kadar türler üzerinde antienflamatuar, antioksidan, antimikrobiyal, antitümoral, hepatoprotektif, üreaz inhibitör, α-amilaz inhibitör, α-glukozidaz inhibitor ve kolinesteraz inhibitör aktivite çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Her ne kadar zehirli bitkiler olarak bilinseler de Doronicum türlerinin kanıtlanmış biyolojik aktiviteleri ve içerdikleri biyoaktif bileşikler ile bitkisel ilaç olarak kullanılabilecek aday molekülleri içerdikleri düşünülmektedir. Türler üzerinde gerçekleştirilecek ileri çalışmalar ile özellikle Alzheimer hastalığı ve çeşitli kanser türleri için tedaviyi destekleyecek yeni bileşiklerin keşfedilebileceği ümit edilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

İstanbul Üniversitesi

Proje Numarası

35458

Kaynakça

  1. 1. Nordenstam, B., et al., Senecioneae, in Systematics, Evolution and Biogeography of Compositae, V.A. Funk, et al., Editors. 2009, International Association for Plant Taxonomy. Vienna: Austria. p. 503-526.
  2. 2. Budak Ü., “Türkiye Senecio L. (Asteraceae) Türlerinin Taksonomisi” PhD diss., Erciyes Üniversitesi, 2009.
  3. 3. Cassini, H., Troisième mémoire sur les Synanthérées. Journal de Physique, de Chimie, d’Histoire Naturelle et des Arts, 1816. 82: p. 116-146.
  4. 4. Cassini, H., Tableau synoptique des Synanthérées. Annales des Sciences Naturelles, 1829. 17: p. 387-423. 5. Bremer, K., Asteraceae: Cladistics and Classification. 1994, Oregon, USA: Timber Press.
  5. 6. Nordenstam, B., Senecioneae, in The Families and Genera of Vascular Plants, Vol. 8, Flowering Plants, Eudicots, Asterales, J.W. Kadereit and C. Jeffrey, Editors. 2007, Springer. Berlin: Germany. p. 208-241.
  6. 7. Pelser, P.B., et al, An ITS phylogeny of tribe Senecioneae (Asteraceae) and a new delimitation of Senecio L. Taxon, 2007. 56: p. 1077-1104.
  7. 8. Panero, J.L., New combinations and infrafamilial taxa in the Asteraceae. Phytologia, 2005. 87: p. 1-14.
  8. 9. Fu, Z.X., et al., A comprehensive generic-level phylogeny of the sunflower family: Implications for the systematics of Chinese Asteraceae. Journal of Systematics and Evolution, 2016. 54(4): p. 416-437.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Derleme

Erken Görünüm Tarihi

30 Temmuz 2023

Yayımlanma Tarihi

15 Ağustos 2023

Gönderilme Tarihi

3 Ocak 2023

Kabul Tarihi

2 Şubat 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 6 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Erarslan, Z. B., & Kültür, Ş. (2023). Doronicum Cinsinin Taksonomisi, Geleneksel Kullanımı ve Terapötik Önemi: Derleme. International Journal of Life Sciences and Biotechnology, 6(2), 208-244. https://doi.org/10.38001/ijlsb.1228983
AMA
1.Erarslan ZB, Kültür Ş. Doronicum Cinsinin Taksonomisi, Geleneksel Kullanımı ve Terapötik Önemi: Derleme. Int J. Life Sci. Biotechnol. 2023;6(2):208-244. doi:10.38001/ijlsb.1228983
Chicago
Erarslan, Zeynep Büşra, ve Şükran Kültür. 2023. “Doronicum Cinsinin Taksonomisi, Geleneksel Kullanımı ve Terapötik Önemi: Derleme”. International Journal of Life Sciences and Biotechnology 6 (2): 208-44. https://doi.org/10.38001/ijlsb.1228983.
EndNote
Erarslan ZB, Kültür Ş (01 Ağustos 2023) Doronicum Cinsinin Taksonomisi, Geleneksel Kullanımı ve Terapötik Önemi: Derleme. International Journal of Life Sciences and Biotechnology 6 2 208–244.
IEEE
[1]Z. B. Erarslan ve Ş. Kültür, “Doronicum Cinsinin Taksonomisi, Geleneksel Kullanımı ve Terapötik Önemi: Derleme”, Int J. Life Sci. Biotechnol., c. 6, sy 2, ss. 208–244, Ağu. 2023, doi: 10.38001/ijlsb.1228983.
ISNAD
Erarslan, Zeynep Büşra - Kültür, Şükran. “Doronicum Cinsinin Taksonomisi, Geleneksel Kullanımı ve Terapötik Önemi: Derleme”. International Journal of Life Sciences and Biotechnology 6/2 (01 Ağustos 2023): 208-244. https://doi.org/10.38001/ijlsb.1228983.
JAMA
1.Erarslan ZB, Kültür Ş. Doronicum Cinsinin Taksonomisi, Geleneksel Kullanımı ve Terapötik Önemi: Derleme. Int J. Life Sci. Biotechnol. 2023;6:208–244.
MLA
Erarslan, Zeynep Büşra, ve Şükran Kültür. “Doronicum Cinsinin Taksonomisi, Geleneksel Kullanımı ve Terapötik Önemi: Derleme”. International Journal of Life Sciences and Biotechnology, c. 6, sy 2, Ağustos 2023, ss. 208-44, doi:10.38001/ijlsb.1228983.
Vancouver
1.Zeynep Büşra Erarslan, Şükran Kültür. Doronicum Cinsinin Taksonomisi, Geleneksel Kullanımı ve Terapötik Önemi: Derleme. Int J. Life Sci. Biotechnol. 01 Ağustos 2023;6(2):208-44. doi:10.38001/ijlsb.1228983


Sosyal ağlarda bizi takip edin   19277 19276 20153 22366