Araştırma Makalesi

Bazı Yerel Fasulye (Phaseolus vulgaris L.) Genotiplerinin Çimlenme Evresindeki Tuz Stresine Toleranslık Seviyelerinin Belirlenmesi

Cilt: 6 Sayı: 2 15 Ağustos 2023
PDF İndir
EN TR

Bazı Yerel Fasulye (Phaseolus vulgaris L.) Genotiplerinin Çimlenme Evresindeki Tuz Stresine Toleranslık Seviyelerinin Belirlenmesi

Öz

Bu çalışma Türkiye'nin çeşitli yerlerinden toplanan 18 yerel fasulye (Phaseolus vulgaris L.) genotipinin çimlenme dönemindeki tuz stresine tolerans düzeylerinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Tesadüf blokları desenine göre 4 tekerrürlü olarak yürütülen çalışmada her tekerrürde 25 adet tohum olacak şekilde içinde çift kat filtre kağıdı bulunan kapaklı plastik kaplarına tek sıra halinde yerleştirilmiş ve 15 mL 200 mM NaCl eklenerek 28 ± 0.5 °C'de karanlık ortamda çimlenme denemesine alınmıştır. Her genotipin kontrol tohumları, aynı koşullar altında saf su (dH2O) eklenerek test edilmiştir. Çimlenen tohumlarda son çimlenme oranı, çimlenme hızı ve çimlenme homojenite parametreleri hesaplanmıştır. Tuz stresi Pv-6, Pv-8 ve Pv-14 kodlu genotiplere ait tohumların çimlenme oranlarında herhangi bir gerilemeye neden olmazken, Pv-2 kodlu yerel genotipe ait tohumların çimlenme oranında %36.84’lik gerilemeye neden olmuştur. Tuz stresi koşullarında çimlenme hızı G50 = 1.41 gün (Pv1) ile G50 = 3.94 gün (Pv-12) arasında değişirken, kontrol koşullarda 0.84 gün (Pv-1) ile 2.60 gün (Pv-18) arasında değişmiştir. Çimlenme homojenite süreleri Pv-1 kodlu genotipte en yavaş (G10-90 = 3.03 gün) olurken, Pv-13 kodlu genotipte en homojen çimlenme (G10-90 = 1.59) gerçekleşmiştir. Tohumların zamana bağlı çimlenme dinamiklerine ait değişimler kontrollü şartlarda erken dönemlerde var olan genetik varyasyonun çimlenme süresinin uzamasına bağlı olarak azaldığını buna karşın stres şartlarında genetik varyasyonun artan bir şekilde çimlenmenin sonraki zaman dilimlerinde ortaya çıktığını göstermiştir. Tohumların iki boyutlu yüzey alan ölçümleri ile belirlenen tohum iriliklerinin tuz stresi ile olan ilişkisinin ortaya konması amacıyla yapılan analiz sonuçları, tohum büyüklüklüleri ile tuz stresi şartlarındaki çimlenme oranları arasında doğrusal bir ilişkinin olmadığını, ancak hem kontrol hem de tuz tresi şartlarındaki çimlenme hızı (G50) ve çimlenme homojenite (G10-90) değerleri arasında sırasıyla pozitif ve negatif bir ilişkinin var olduğunu göstermiştir. Çalışma sonuçları, yerel fasulye genotiplerinin incelenen çimlenme parametreleri açısından tuz stresine karşı önemli farklılıklar gösterdiğini ve tuza tolerant olduğu belirlenen genotiplerin bu amaçla yapılacak ıslah çalışmalarında başarıyla kullanılabileceğine işaret etmektedir.

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Tohumların temini sırasında yardımlarını esirgemeyen herkese teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. 1. Gama, P.B.S., et al., Physiological response of common bean (Phaseolus vulgaris L.) seedlings to salinity stress. African Journal of Biotechnology, 2010. 6(2):p. 79–88.
  2. 2. Taïbi, K., et al., Effect of salt stress on growth, chlorophyll content, lipid peroxidation and antioxidant defence systems in Phaseolus vulgaris L. South African Journal of Botanyt, 2016 105: p. 306-312.
  3. 3. Garcia, C. L., et al., Effect of salinity stress and microbial inoculations on glomalin production and plant growth parameters of snap bean (Phaseolus vulgaris). Agronomy, 2019. 9(9): p. 545
  4. 4. Tiryaki, I., Bazı tarla bitkilerinin tuz stresine gösterdikleri adaptasyon mekanizmaları. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 2018. 21(5): p. 800-808.
  5. 5. Tiryaki, I. and N. Isidogru, Determination of salt tolerance levels and genetic relationships of Vicia sativa cultivars using gene targeted functional markers. Acta Botanica Croatica, 2022. 81(1): p. 80-88.
  6. 6. Porcel, R., R. Aroca and J. M. Ruiz-Lozano, Salinity stress alleviation using arbuscular mycorrhizal fungi. A review. Agronomy for Sustainable Development, 2012. 32(1): p. 181-200.
  7. 7. Farooq, M., et al., Effects, tolerance mechanisms and management of salt stress in grain legumes. Plant Physiology and Biochemistry, 2017. 188: p. 199-217.
  8. 8. Khayamim, S., et al., Seed germination, plant establishment, and yield of sugar beet genotypes under salinity stress. Journal of Agricultural Science and Technology, 2014. 16(4): p. 779-790.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Bitki Bilimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

30 Temmuz 2023

Yayımlanma Tarihi

15 Ağustos 2023

Gönderilme Tarihi

26 Mayıs 2023

Kabul Tarihi

23 Haziran 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 6 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Yılmaz, E. G., Dinç, K., & Tiryaki, İ. (2023). Bazı Yerel Fasulye (Phaseolus vulgaris L.) Genotiplerinin Çimlenme Evresindeki Tuz Stresine Toleranslık Seviyelerinin Belirlenmesi. International Journal of Life Sciences and Biotechnology, 6(2), 166-183. https://doi.org/10.38001/ijlsb.1302613
AMA
1.Yılmaz EG, Dinç K, Tiryaki İ. Bazı Yerel Fasulye (Phaseolus vulgaris L.) Genotiplerinin Çimlenme Evresindeki Tuz Stresine Toleranslık Seviyelerinin Belirlenmesi. Int J. Life Sci. Biotechnol. 2023;6(2):166-183. doi:10.38001/ijlsb.1302613
Chicago
Yılmaz, Enes Gökhan, Kezban Dinç, ve İskender Tiryaki. 2023. “Bazı Yerel Fasulye (Phaseolus vulgaris L.) Genotiplerinin Çimlenme Evresindeki Tuz Stresine Toleranslık Seviyelerinin Belirlenmesi”. International Journal of Life Sciences and Biotechnology 6 (2): 166-83. https://doi.org/10.38001/ijlsb.1302613.
EndNote
Yılmaz EG, Dinç K, Tiryaki İ (01 Ağustos 2023) Bazı Yerel Fasulye (Phaseolus vulgaris L.) Genotiplerinin Çimlenme Evresindeki Tuz Stresine Toleranslık Seviyelerinin Belirlenmesi. International Journal of Life Sciences and Biotechnology 6 2 166–183.
IEEE
[1]E. G. Yılmaz, K. Dinç, ve İ. Tiryaki, “Bazı Yerel Fasulye (Phaseolus vulgaris L.) Genotiplerinin Çimlenme Evresindeki Tuz Stresine Toleranslık Seviyelerinin Belirlenmesi”, Int J. Life Sci. Biotechnol., c. 6, sy 2, ss. 166–183, Ağu. 2023, doi: 10.38001/ijlsb.1302613.
ISNAD
Yılmaz, Enes Gökhan - Dinç, Kezban - Tiryaki, İskender. “Bazı Yerel Fasulye (Phaseolus vulgaris L.) Genotiplerinin Çimlenme Evresindeki Tuz Stresine Toleranslık Seviyelerinin Belirlenmesi”. International Journal of Life Sciences and Biotechnology 6/2 (01 Ağustos 2023): 166-183. https://doi.org/10.38001/ijlsb.1302613.
JAMA
1.Yılmaz EG, Dinç K, Tiryaki İ. Bazı Yerel Fasulye (Phaseolus vulgaris L.) Genotiplerinin Çimlenme Evresindeki Tuz Stresine Toleranslık Seviyelerinin Belirlenmesi. Int J. Life Sci. Biotechnol. 2023;6:166–183.
MLA
Yılmaz, Enes Gökhan, vd. “Bazı Yerel Fasulye (Phaseolus vulgaris L.) Genotiplerinin Çimlenme Evresindeki Tuz Stresine Toleranslık Seviyelerinin Belirlenmesi”. International Journal of Life Sciences and Biotechnology, c. 6, sy 2, Ağustos 2023, ss. 166-83, doi:10.38001/ijlsb.1302613.
Vancouver
1.Enes Gökhan Yılmaz, Kezban Dinç, İskender Tiryaki. Bazı Yerel Fasulye (Phaseolus vulgaris L.) Genotiplerinin Çimlenme Evresindeki Tuz Stresine Toleranslık Seviyelerinin Belirlenmesi. Int J. Life Sci. Biotechnol. 01 Ağustos 2023;6(2):166-83. doi:10.38001/ijlsb.1302613

Cited By


Sosyal ağlarda bizi takip edin   19277 19276 20153 22366