EN
TR
Genetiği Değiştirilmiş Doğal Bitkiler: Yatay Gen Transferi
Öz
Günümüzde genom sekanslaması ve biyoinformatik alanında elde edilen başarılar daha önce tek hücreli organizmalar ile sınırlı olduğu düşünlen yatay gen transferlerinin (YGT) bitkiler dahil çok sayıda gelişmiş organizmada da yaygın bir şekilde var olduğunun anlaşılması genetiği değiştirilmiş organizmalar (GDOs) kapsamında yapılan tartışmalara farklı bir bakış açısı sunmaktadır. Özellikle biyoteknoloji alanında ortaya konan genom yazılımı ve nanobiyoteknoloji gibi yeni metodolojik yaklaşımlar ve yakın gelecekte bunlara ait tarımsal ürünlerin GDOs özelinde yapılan tartışmalardaki yeri ve bunlara ait ürünlerin doğal ürün katogorisinde değerlendirilip değerlendirilmiyeceği büyük bir merak konusudur. Alglerden yüksek bitkilere kadar çok farklı organizma arasında DNA, RNA, organel genomu gibi değişik boyutlarda ortaya çıkan genetik materyal transferlerinin bitki ıslahı açısından ele alınması ve ortaya çıkan yeni bilgiler ışığında bitkilerde dayanıklıllık/tolerantlık mekanizmalarının geliştirilmesi kendi içerisinde önemli bir potansiyel barındırmaktadır. Ancak güncel metodolojik yaklaşımlar kullanılarak yakın gelecekte ortaya çıkacak ürünlerin de GDOs kapsamındaki tartışmalara dahil edilmesi hem ilgili teknolojilerin gelişmesine hem de ürünlerinin potansiyel kullanımlarının sınırlandırılmasına neden olabilecektir. Bu nedenle genetik modifikasyonlar ile GDOs kavramlarının farklı bir bakış açısı ile ele alınarak yeniden değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu çalışmanın amacı genetik modifikasyon kavramını bitkilerde meydana gelen YGT ve GDOs bakış açıları ile ele almak ve ilgili alanda yetersizliği ve eksikliği düşünülen tanımlayıcı bir GDOs terminolojisini ortaya koymaktır. Bu nedenle ayrıştırıcı ve daha tanımlayıcı olması için GDOs teriminin “Evrimsel GDOs, eGDOs”, “Tarımsal GDOs, tGDOs” ve “Biyoteknolojik GDOs, bGDOs” şeklinde sınıflandırılması ilgili alanda yapılan tartışmalara önemli katkılar sunacaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Referans1. de Vendomois, J.S., et al., Debate on GMOs health risks after statistical findings in regulatory tests. Int J Biol Sci, 2010. 6(6): p. 590-8.
- Referans2. Keese, P., Risks from GMOs due to horizontal gene transfer. Environ Biosafety Res, 2008. 7(3): p. 123-49.
- Referans3. Steinhauser, K.G., Environmental risks of chemicals and genetically modified organisms: a comparison. Part I: Classification and characterisation of risks posed by chemicals and GMOs. Environ Sci Pollut Res Int, 2001. 8(2): p. 120-6.
- Referans4. Firn, R.D. and C.G. Jones, Secondary metabolism and the risks of GMOs. Nature, 1999. 400(6739): p. 13-4.
- Referans5. Yoshimatsu, K., et al., [Current status in the commercialization and application of genetically modified plants and their effects on human and livestock health and phytoremediation]. Yakugaku Zasshi, 2012. 132(5): p. 629-74.
- Referans6. Duguma, H.T., Wild Edible Plant Nutritional Contribution and Consumer Perception in Ethiopia. Int J Food Sci, 2020. 2020: p. 2958623.
- Referans7. Magnusson, M.K., [Genetically modified plants; a threat to human health?]. Laeknabladid, 2012. 98(11): p. 577.
- Referans8. Key, S., J.K. Ma, and P.M. Drake, Genetically modified plants and human health. J R Soc Med, 2008. 101(6): p. 290-8.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Ziraat Mühendisliği (Diğer)
Bölüm
Derleme
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
15 Aralık 2021
Gönderilme Tarihi
28 Nisan 2021
Kabul Tarihi
7 Haziran 2021
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2021 Cilt: 4 Sayı: 3
APA
Tiryaki, İ. (2021). Genetiği Değiştirilmiş Doğal Bitkiler: Yatay Gen Transferi. International Journal of Life Sciences and Biotechnology, 4(3), 565-580. https://doi.org/10.38001/ijlsb.929240
AMA
1.Tiryaki İ. Genetiği Değiştirilmiş Doğal Bitkiler: Yatay Gen Transferi. Int J. Life Sci. Biotechnol. 2021;4(3):565-580. doi:10.38001/ijlsb.929240
Chicago
Tiryaki, İskender. 2021. “Genetiği Değiştirilmiş Doğal Bitkiler: Yatay Gen Transferi”. International Journal of Life Sciences and Biotechnology 4 (3): 565-80. https://doi.org/10.38001/ijlsb.929240.
EndNote
Tiryaki İ (01 Aralık 2021) Genetiği Değiştirilmiş Doğal Bitkiler: Yatay Gen Transferi. International Journal of Life Sciences and Biotechnology 4 3 565–580.
IEEE
[1]İ. Tiryaki, “Genetiği Değiştirilmiş Doğal Bitkiler: Yatay Gen Transferi”, Int J. Life Sci. Biotechnol., c. 4, sy 3, ss. 565–580, Ara. 2021, doi: 10.38001/ijlsb.929240.
ISNAD
Tiryaki, İskender. “Genetiği Değiştirilmiş Doğal Bitkiler: Yatay Gen Transferi”. International Journal of Life Sciences and Biotechnology 4/3 (01 Aralık 2021): 565-580. https://doi.org/10.38001/ijlsb.929240.
JAMA
1.Tiryaki İ. Genetiği Değiştirilmiş Doğal Bitkiler: Yatay Gen Transferi. Int J. Life Sci. Biotechnol. 2021;4:565–580.
MLA
Tiryaki, İskender. “Genetiği Değiştirilmiş Doğal Bitkiler: Yatay Gen Transferi”. International Journal of Life Sciences and Biotechnology, c. 4, sy 3, Aralık 2021, ss. 565-80, doi:10.38001/ijlsb.929240.
Vancouver
1.İskender Tiryaki. Genetiği Değiştirilmiş Doğal Bitkiler: Yatay Gen Transferi. Int J. Life Sci. Biotechnol. 01 Aralık 2021;4(3):565-80. doi:10.38001/ijlsb.929240